15 ΜΑΡΤΙΟΥ 2026

Ο πόλεμος κατά του Ιράν και η καταστροφή της Γάζας είναι μόνο η αρχή. Καλώς ήρθατε στη νέα παγκόσμια τάξη. Στην εποχή της τεχνολογικά εξελιγμένης βαρβαρότητας. Δεν υπάρχουν κανόνες για τους ισχυρούς, μόνο για τους αδύναμους. Αν αντιταχθείς στους ισχυρούς, αν αρνηθείς να υποκύψεις στις ιδιότροπες απαιτήσεις τους, θα σε κατακλύσουν πύραυλοι και βόμβες.

Νοσοκομεία, δημοτικά σχολεία, πανεπιστήμια και συγκροτήματα διαμερισμάτων μετατρέπονται σε ερείπια. Γιατροί, φοιτητές, δημοσιογράφοι, ποιητές, συγγραφείς, επιστήμονες, καλλιτέχνες και πολιτικοί ηγέτες — συμπεριλαμβανομένων των επικεφαλής των διαπραγματευτικών ομάδων — δολοφονούνται κατά δεκάδες χιλιάδες από πυραύλους και δολοφονικά drones.

Οι πόροι — όπως γνωρίζουν οι Βενεζουελάνοι — κλέβονται ανοιχτά. Τα τρόφιμα, το νερό και τα φάρμακα, όπως και στην Παλαιστίνη, χρησιμοποιούνται ως όπλα.

Ας φάνε χώμα.

Διεθνείς οργανισμοί όπως τα Ηνωμένα Έθνη είναι μια παρωδία, άχρηστα παραρτήματα μιας άλλης εποχής. Η ιερότητα των ατομικών δικαιωμάτων, τα ανοιχτά σύνορα και το διεθνές δίκαιο έχουν εξαφανιστεί. Οι πιο διεφθαρμένοι ηγέτες της ανθρώπινης ιστορίας, εκείνοι που μετέτρεψαν πόλεις σε στάχτη, οδήγησαν αιχμαλώτους πληθυσμούς σε χώρους εκτέλεσης και γέμισαν τις περιοχές που κατέλαβαν με μαζικούς τάφους και πτώματα, έχουν επιστρέψει με μανία.

Εκτοξεύουν τα ίδια υπεραρρενωπά κλισέ. Εκτοξεύουν τα ίδια άθλια, ρατσιστικά κλισέ. Εκτοξεύουν την ίδια μανιχαϊστική αντίληψη για το καλό και το κακό, το μαύρο και το άσπρο. Εκτοξεύουν την ίδια παιδαριώδη γλώσσα της απόλυτης κυριαρχίας και της ανεξέλεγκτης βίας.

Δολοφόνοι κλόουν. Παλιάτσοι. Ηλίθιοι. Έχουν καταλάβει τα ηνία της εξουσίας για να υλοποιήσουν τις παράφρονες και τα καρτουνίστικα οράματά τους, ενώ λεηλατούν το κράτος για δικό τους πλουτισμό.

«Αφού έγιναν μάρτυρες βάρβαρων μαζικών δολοφονιών επί μήνες, γνωρίζοντας ότι αυτές σχεδιάστηκαν, εκτελέστηκαν και υποστηρίχθηκαν από ανθρώπους πολύ παρόμοιους με τους ίδιους, οι οποίοι τις παρουσίασαν ως συλλογική αναγκαιότητα, νόμιμη και μάλιστα ανθρωπιστική, εκατομμύρια άνθρωποι αισθάνονται πλέον λιγότερο άνετα στον κόσμο», γράφει ο Pankaj Mishra στο βιβλίο του «The World After Gaza» (Ο Κόσμος μετά τη Γάζα).

«Το σοκ από αυτή την ανανεωμένη έκθεση σε ένα ιδιόμορφο σύγχρονο κακό – το κακό που στην προ-σύγχρονη εποχή διαπράττονταν μόνο από ψυχοπαθή άτομα και που τον περασμένο αιώνα εξαπολύθηκε από ηγέτες και πολίτες πλούσιων και υποτίθεται πολιτισμένων κοινωνιών – δεν μπορεί να θεωρηθεί υπερβολική εκτίμηση. Ούτε μπορεί να θεωρηθεί υπερβολική εκτίμηση η ηθική άβυσσος που αντιμετωπίζουμε».

Οι υποταγμένοι αποτελούν ιδιοκτησία, εμπορεύματα προς εκμετάλλευση για κέρδος ή ευχαρίστηση. Τα αρχεία Epstein αποκαλύπτουν την αρρώστια και την σκληρότητα της άρχουσας τάξης. Φιλελεύθεροι. Συντηρητικοί. Πρυτάνεις πανεπιστημίων. Ακαδημαϊκοί. Φιλάνθρωποι. Τιτάνες της Wall Street. Διασημότητες. Δημοκρατικοί. Ρεπουμπλικάνοι.

Βυθίζονται σε έναν ανεξέλεγκτο ηδονισμό. Φοιτούν σε ιδιωτικά σχολεία και διαθέτουν ιδιωτική υγειονομική περίθαλψη. Ζουν κλεισμένοι σε φυσαλίδες που δημιουργούν οι ίδιοι, περιτριγυρισμένοι από κόλακες, δημοσιογράφους, οικονομικούς συμβούλους, δικηγόρους, υπηρέτες, σοφέρ, γκουρού της αυτοβοήθειας, πλαστικούς χειρουργούς και προσωπικούς γυμναστές.

Διαμένουν σε αυστηρά φυλασσόμενες κατοικίες και κάνουν διακοπές σε ιδιωτικά νησιά. Ταξιδεύουν με ιδιωτικά τζετ και γιγαντιαία γιοτ. Ζουν σε μια άλλη πραγματικότητα, αυτό που ο δημοσιογράφος του Wall Street Journal Ρόμπερτ Φρανκ αποκαλεί τον κόσμο του «Richistan», έναν κόσμο ιδιωτικών Xanadu όπου διοργανώνουν όργια σαν του Νέρωνα, συνάπτουν τις δόλιες συμφωνίες τους, συσσωρεύουν τα δισεκατομμύριά τους και απορρίπτουν όσους χρησιμοποιούν, συμπεριλαμβανομένων των παιδιών, σαν να είναι σκουπίδια. Κανείς σε αυτόν τον μαγικό κύκλο δεν λογοδοτεί. Κανένα αμάρτημα δεν είναι πολύ διεφθαρμένο. Είναι ανθρώπινα παράσιτα. Εκσπλαχνίζουν το κράτος για προσωπικό κέρδος. Τρομοκρατούν τις «κατώτερες φυλές της γης». Κλείνουν τα τελευταία, αναιμικά απομεινάρια της ανοιχτής κοινωνίας μας.

«Δεν θα υπάρχει περιέργεια, καμία απόλαυση της διαδικασίας της ζωής», όπως γράφει ο Τζορτζ Όργουελ στο «1984». «Όλες οι ανταγωνιστικές απολαύσεις θα καταστραφούν. Αλλά πάντα — μην το ξεχνάς αυτό, Γουίνστον — πάντα θα υπάρχει η μέθη της εξουσίας, που αυξάνεται συνεχώς και γίνεται συνεχώς πιο λεπτή. Πάντα, κάθε στιγμή, θα υπάρχει η συγκίνηση της νίκης, η αίσθηση του να ποδοπατάς έναν εχθρό που είναι αβοήθητος.

Αν θέλεις μια εικόνα του μέλλοντος, φαντάσου μια μπότα να πατάει πάνω σε ένα ανθρώπινο πρόσωπο — για πάντα».

Ο νόμος, παρά τις λίγες γενναίες προσπάθειες μιας χούφτας δικαστών — οι οποίοι σύντομα θα εκκαθαριστούν — αποτελεί όργανο καταστολής. Το δικαστικό σώμα υπάρχει για να σκηνοθετεί εικονικές δίκες. Πέρασα πολύ χρόνο στα δικαστήρια του Λονδίνου καλύπτοντας την φαρσοκωμωδία που θύμιζε έργα του Ντίκενς κατά τη διάρκεια της δίωξης του Τζούλιαν Ασάνζ. Μια «Λουμπιάνκα στον Τάμεση». Τα δικά μας δικαστήρια δεν είναι καλύτερα. Το Υπουργείο Δικαιοσύνης μας είναι μια μηχανή εκδίκησης.

Μασκοφόροι, οπλισμένοι μπράβοι πλημμυρίζουν τους δρόμους των Ηνωμένων Πολιτειών και δολοφονούν αμάχους, συμπεριλαμβανομένων [Αμερικανών] πολιτών. Οι κυβερνώντες μανδαρίνοι ξοδεύουν δισεκατομμύρια για να μετατρέψουν αποθήκες σε κέντρα κράτησης και στρατόπεδα συγκέντρωσης. Επιμένουν ότι θα στεγάσουν μόνο τους χωρίς χαρτιά, τους εγκληματίες, αλλά η παγκόσμια άρχουσα τάξη μας ψεύδεται όπως αναπνέει. Στα μάτια τους, είμαστε παράσιτα, είτε τυφλά και αδιαμφισβήτητα υπάκουα είτε εγκληματίες. Δεν υπάρχει τίποτα ενδιάμεσα.

Αυτά τα στρατόπεδα συγκέντρωσης, όπου δεν υπάρχει δίκαιη δίκη και οι άνθρωποι εξαφανίζονται, έχουν σχεδιαστεί για εμάς. Και με «εμάς» εννοώ τους πολίτες αυτής της νεκρής δημοκρατίας. Ωστόσο, παρακολουθούμε, έκπληκτοι, δύσπιστοι, περιμένοντας παθητικά τη δική μας υποδούλωση.

Δεν θα αργήσει.

Η βαρβαρότητα στο Ιράν, τον Λίβανο και τη Γάζα είναι η ίδια βαρβαρότητα που αντιμετωπίζουμε και στη χώρα μας. Όσοι διαπράττουν τη γενοκτονία, τις μαζικές σφαγές και τον αδικαιολόγητο πόλεμο εναντίον του Ιράν είναι οι ίδιοι άνθρωποι που διαλύουν τους δημοκρατικούς μας θεσμούς.

Ο κοινωνικός ανθρωπολόγος Arjun Appadurai αποκαλεί αυτό που συμβαίνει «μια τεράστια παγκόσμια μαλθουσιανή διόρθωση» που «αποσκοπεί στο να προετοιμάσει τον κόσμο για τους νικητές της παγκοσμιοποίησης, χωρίς τον ενοχλητικό θόρυβο των ηττημένων της».

Ω, λένε οι επικριτές, μην είστε τόσο απαισιόδοξοι. Μην είστε τόσο αρνητικοί. Πού είναι η ελπίδα; Αλήθεια, δεν είναι τόσο άσχημα τα πράγματα.

Αν το πιστεύετε αυτό, είστε μέρος του προβλήματος, ένα άθελά σας γρανάζι στο μηχανισμό του φασιστικού κράτους μας που εδραιώνεται με ταχείς ρυθμούς.

Η πραγματικότητα τελικά θα καταρρίψει αυτές τις «ελπιδοφόρες» φαντασιώσεις, αλλά μέχρι τότε θα είναι πολύ αργά.

Η αληθινή απόγνωση δεν είναι αποτέλεσμα της ακριβούς ανάγνωσης της πραγματικότητας. Η αληθινή απόγνωση προέρχεται από την παράδοση, είτε μέσω της φαντασίας είτε της απάθειας, σε μια κακοήθη εξουσία. Η αληθινή απόγνωση είναι αδυναμία. Και η αντίσταση, η ουσιαστική αντίσταση, ακόμα κι αν είναι σχεδόν βέβαιο ότι είναι καταδικασμένη, είναι ενδυνάμωση. Προσδίδει αυτοεκτίμηση. Προσδίδει αξιοπρέπεια. Προσδίδει ικανότητα δράσης. Είναι η μόνη πράξη που μας επιτρέπει να χρησιμοποιούμε τη λέξη ελπίδα.

Οι Ιρανοί, οι Λιβανέζοι και οι Παλαιστίνιοι γνωρίζουν ότι αυτά τα τέρατα δεν κατευνάζονται. Οι παγκόσμιες ελίτ δεν πιστεύουν σε τίποτα. Δεν αισθάνονται τίποτα. Δεν είναι αξιόπιστες. Εμφανίζουν τα βασικά χαρακτηριστικά όλων των ψυχοπαθών — επιφανειακή γοητεία, μεγαλομανία και αλαζονεία, ανάγκη για συνεχή διέγερση, τάση για ψέματα, εξαπάτηση, χειραγώγηση και αδυναμία να νιώσουν τύψεις ή ενοχή. Περιφρονούν ως αδυναμία τις αρετές της ενσυναίσθησης, της ειλικρίνειας, της συμπόνιας και της αυτοθυσίας. Ζουν με το δόγμα του «Εγώ. Εγώ. Εγώ».

«Το γεγονός ότι εκατομμύρια άνθρωποι μοιράζονται τα ίδια ελαττώματα δεν μετατρέπει αυτά τα ελαττώματα σε αρετές, το γεγονός ότι μοιράζονται τόσα λάθη δεν μετατρέπει τα λάθη σε αλήθειες, και το γεγονός ότι εκατομμύρια άνθρωποι μοιράζονται τις ίδιες μορφές ψυχικής παθολογίας δεν κάνει αυτούς τους ανθρώπους λογικούς», γράφει ο Έρικ Φρομ στο βιβλίο του «Η Υγιής κοινωνία».

Είμαστε μάρτυρες του κακού εδώ και σχεδόν τρία χρόνια στη Γάζα. Το βλέπουμε τώρα στο Λίβανο και στο Ιράν. Βλέπουμε αυτό το κακό να δικαιολογείται ή να καλύπτεται από πολιτικούς ηγέτες και τα μέσα ενημέρωσης.

Η εφημερίδα «New York Times», σε μια κίνηση που θυμίζει Όργουελ, έστειλε ένα εσωτερικό σημείωμα με το οποίο ζητούσε από τους δημοσιογράφους και τους συντάκτες να αποφεύγουν τους όρους «στρατόπεδα προσφύγων», «κατεχόμενα εδάφη», «εθνοκάθαρση» και, φυσικά, «γενοκτονία» όταν γράφουν για τη Γάζα. Όσοι ονομάζουν και καταγγέλλουν αυτό το κακό, δυσφημίζονται, μπαίνουν σε μαύρες λίστες και απομακρύνονται από τα πανεπιστημιακά campus και τη δημόσια σφαίρα. Συλλαμβάνονται και απελαύνονται. Μια αποθαρρυντική σιωπή πέφτει πάνω μας, η σιωπή όλων των αυταρχικών κρατών. Αν δεν εκπληρώσετε το καθήκον σας, αν δεν υποστηρίξετε τον πόλεμο κατά του Ιράν, θα δείτε την άδεια εκπομπής σας να ανακαλείται, όπως πρότεινε ο πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Επιτροπής Επικοινωνιών (FCC) Μπρένταν Καρ.

Έχουμε εχθρούς. Δεν βρίσκονται στην Παλαιστίνη. Δεν βρίσκονται στο Λίβανο. Δεν βρίσκονται στο Ιράν. Βρίσκονται εδώ. Ανάμεσά μας. Καθορίζουν τις ζωές μας. Είναι προδότες των ιδανικών μας. Είναι προδότες της χώρας μας. Οραματίζονται έναν κόσμο σκλάβων και αφεντικών. Η Γάζα είναι μόνο η αρχή. Δεν υπάρχουν εσωτερικοί μηχανισμοί για μεταρρύθμιση. Μπορούμε να αντισταθούμε ή να παραδοθούμε.

Αυτές είναι οι μόνες επιλογές που μας απομένουν.

__

ΠΗΓΗ: https://chrishedges.substack.com/p/the-world-according-to-gaza

Μετάφραση: Anar Isil

The post Ο Κόσμος Σύμφωνα με τη Γάζα- Chris Hedges appeared first on Void Network.

Η Dilar Dirik είναι μια πολιτικά δεσμευμένη ερευνήτρια και συγγραφέας, με εκπαίδευση στις κοινωνικές επιστήμες και τις ανθρωπιστικές σπουδές, κατέχει διδακτορικό στην Κοινωνιολογία από το Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ. Στη διάρκεια δέκα χρόνων, διεξήγαγε εκτεταμένη και εις βάθος ποιοτική έρευνα για το κουρδικό ελευθεριακό κίνημα, με έμφαση στον αυτόνομο γυναικείο αγώνα. Το βιβλίο της, «The Kurdish Women’s Movement: History, Theory, Practice», εκδόθηκε το 2022 από τις εκδόσεις Pluto Press. Από το 2019 έως το 2023, κατείχε μεταδιδακτορική ερευνητική υποτροφία στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης. Το έργο της έχει δημοσιευτεί σε διάφορα ακαδημαϊκά, ακτιβιστικά και δημοσιογραφικά μέσα, και έχει μεταφραστεί σε διάφορες γλώσσες.

Μετάφραση: Τάσος Σαγρής (Κενό Δίκτυο) & Blade Runner

Η επιθυμία για κοινωνική αλλαγή είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους τόσοι άνθρωποι επενδύουν χρόνο και ενέργεια στην πολιτική δράση. Μερικές από εμάς μάλιστα ρισκάρουμε ακόμη και τη ζωή μας για αυτή την υπόσχεση. Κι όμως, παρά τις αμέτρητες συλλογικές προσπάθειες, ο κόσμος φαίνεται να γίνεται όλο και χειρότερος. Και το κόστος της αλλαγής είναι υψηλό. Το τι συμβαίνει σε όσες τολμούν να αμφισβητήσουν ουσιαστικά το καθεστώς εξουσίας είναι ορατό σε όλους μας — και λειτουργεί ως προειδοποίηση: πόλεμος, γενοκτονία πλήρους κλίμακας και ανεπανόρθωτη καταστροφή.

Το γεγονός πως στην εποχή μας, ιστορικά περιθωριοποιημένες ταυτότητες μπορούν να συμμετέχουν ισότιμα στη λήψη αποφάσεων που οδηγούν στην καταστροφή και τη μαζική δολοφονία αθώων είναι επίσης αποτέλεσμα αλλαγής. Παρατηρούμε μια «θηλυκοποίηση», «κουιροποίηση» και «πολυχρωματικότητα» της παγκόσμιας εξουσίας, στις κυβερνήσεις, στους στρατούς και στον κόσμο των μεγάλων εταιριών. Αυτή η μετατόπιση επηρεάζει και τους τρόπους αγώνα για την κοινωνική αλλαγή, συμπεριλαμβανομένης της φύσης των κοινωνικών κινημάτων σε όλο τον κόσμο.

Η λογοδοσία, η υπευθυνότητα, η φροντίδα και ο κριτικός αναστοχασμός αποτελούν εδώ και καιρό βασικά στοιχεία της φεμινιστικής θεωρίας και πρακτικής. Ωστόσο, η σχέση ανάμεσα στις προσπάθειες για κοινωνική αλλαγή και στον τρόπο που κατανοούμε τους κοινωνικούς αγώνες δεν είναι καθόλου ξεκάθαρη, καθώς εμφανίζονται νέες μορφές πολιτικής οργάνωσης και επικοινωνίας, σε μεγάλο βαθμό διαμορφωμένες από μέσα μαζικής ενημέρωσης με εξωγενή χρηματοδότηση, την διάχυτη καταναλωτική κουλτούρα και ένα διεθνές πλαίσιο νέο- αποικιακής και ιμπεριαλιστικής εξουσίας.

Παρά την ύπαρξη πλούσιων και ποικίλων παραδόσεων μέσα στους φεμινιστικούς και γυναικείους αγώνες, αυτό που συχνά αποκαλείται φιλελεύθερος «φεμινισμός της επιλογής» κατέχει συχνά προνομιακή θέση στο κυρίαρχο ρεύμα, μιας και οι φεμινιστικές πρακτικές αυτού του είδους δεν δημιουργούν κάποια θεμελιώδη αντίθεση με το κυρίαρχο σύστημα, το οποίο βασίζεται σε ταξική, φυλετική και έμφυλη καταπίεση σε έναν κόσμο οργανωμένο γύρω από καπιταλιστικές, αποικιακές και ιμπεριαλιστικές σχέσεις. Εν μέρει αυτό συμβαίνει επειδή ο καπιταλισμός φετιχοποιεί αλλά και συγχρόνως εκμηδενίζει το άτομο μέσα στην κοινωνία. Όταν οι άνθρωποι ιδιωτεύουν και εξατομικεύονται, η έννοια της ριζοσπαστικότητας συρρικνώνεται, ακόμη και οι φαινομενικά πιο ανατρεπτικές επιλογές δεν αποτελούν απειλή για την εξουσία. Πράγματι, η καπιταλιστική, καταναλωτική κουλτούρα βασίζεται σε πολιτικά και ιδεολογικά σχήματα των οποίων η βασική πεποίθηση πάντα είναι: «Κανείς δεν μπορεί να με κρίνει — αυτό που κάνω είναι δικιά μου επιλογή».

Η υποβάθμιση της ιδέας του φεμινισμού απλά σε ένα ζήτημα ατομικής ελευθερίας είναι ιδιαίτερα συνηθισμένη, ειδικά σε κοινωνίες όπου τα άτομα και ο τρόπος ζωής τους, σχετικά μιλώντας πάντα, δεν ελέγχονται τόσο άμεσα ή μόνιμα από την οικογένεια, τη θρησκεία, την επίσημη κρατική ιδεολογία ή άλλους κοινωνικούς και πολιτισμικούς παράγοντες. Ο φεμινισμός που επικεντρώνεται στην ατομική επιλογή μπορεί εύκολα να θεωρείται δεδομένος σε περιβάλλοντα όπου ένα ορισμένο επίπεδο οικονομικής ανάπτυξης, νομικής προστασίας και φιλελεύθερης κουλτούρας επιτρέπει την ατομική αυτοέκφραση και μια σχετική κοινωνική ασφάλεια. Δεν αποτελεί έκπληξη ότι αυτή η νοοτροπία ενθαρρύνεται και εξάγεται πολιτισμικά από τον ιμπεριαλιστικό πυρήνα προς τα φεμινιστικά κινήματα στον υπόλοιπο κόσμο. Παρά τη συχνή επιβολή αυτής της προοπτικής ως κοινό σημείο αναφοράς του φεμινισμού, η πολιτική της ατομικής επιλογής δεν μπορεί να θεωρηθεί κοινή προτεραιότητα για όλες μας, δεδομένων των εξαιρετικά διαφορετικών συνθηκών που επικρατούν σε όλο τον κόσμο και μεταξύ διαφορετικών πολιτισμών.

Για να είμαστε σαφείς: η ατομική αυτονομία του σώματος και η ελευθερία αποτελούν κεντρικά στοιχεία των αγώνων ενάντια στην καταπίεση — αγώνων που έχουν τις ρίζες τους και στην προσωπική μας ζωή. Το πρόβλημα εμφανίζεται όταν ένας φεμινισμός τύπου laissez-faire- στον οποίο τα άτομα λογοδοτούν μόνο στον εαυτό τους και δεν δείχνουν καμία υπευθυνότητα απέναντι στις ευρύτερες συνέπειες των πράξεών τους ή τις κουλτούρες και τις νοοτροπίες που καλλιεργούνται- γίνεται κυρίαρχη τάση και χρησιμοποιείται ως όπλο ενάντια στη συλλογική αντισυστημική δράση και κριτική.

Πώς σχετίζονται όλα αυτά με τον αγώνα μας;

Για δεκαετίες, πολλά άτομα, δραστήρια στους κοινωνικούς αγώνες έχουν αντιταχθεί στους μηχανισμούς εξημέρωσης, αδρανοποίησης και ενσωμάτωσης των κινημάτων μέσω της «ΜΚΟποίησης» στην υπηρεσία κρατικών και νεοφιλελεύθερων σχεδιασμών. Η εποχή της μαζικής επικοινωνίας έχει επιταχύνει τη στροφή κομματιών των κοινωνικών κινημάτων προς την παγκοσμιοποιημένη αγορά. Η αισθητική και το περιεχόμενο των κοινωνικών κινημάτων γίνονται όλο και πιο ομοιόμορφα και αφομοιωμένα, καθώς λειτουργούν μέσα στα περιοριστικά πλαίσια του κυρίαρχου συστήματος. Αν και αυτό δεν συμβαίνει παντού, σε ορισμένα μέρη του κόσμου, το να είναι κάποια, ακτιβίστρια ενός συγκεκριμένου τύπου, αποτελεί πλέον μια υψηλά ανταποδοτική δραστηριότητα. Διάφορες μορφές εύρω-αμερικανικών χρηματοδοτήσεων περιμένουν όσες γνωρίζουν να παρουσιάζουν σωστά τους εαυτούς τους και τις προτάσεις τους με τρόπους «ακίνδυνους» και «αξιοσέβαστους». Με αυτές τις χρηματοδοτήσεις μπορείς να «ευαισθητοποιείς το κοινό» ή να «ασκείς πίεση σε φορείς χάραξης πολιτικής», αλλά δεν μπορείς να «πολεμήσεις το σύστημα» — για παράδειγμα διαταράσσοντας την καπιταλιστική οικονομία ή αποκαλύπτοντας κρατικά μυστικά.

Η άκριτη χρήση των επιχορηγήσεων που προσφέρουν δισεκατομμυριούχοι για προγράμματα που αφορούν ζητήματα κοινωνικής δικαιοσύνης έχει κανονικοποιηθεί σε τέτοιο βαθμό στους ακτιβιστικούς κύκλους — ακόμη και μεταξύ γυναικών που αυτοπαρουσιάζονται ως αυτόνομες και ριζοσπάστριες — ώστε η αλληλοβοήθεια για την εξασφάλιση πρόσβασης σε τέτοιες χρηματοδοτήσεις θεωρείται πλέον ως μια μορφή ακτιβισμού από μόνη της. Η λογική είναι: «Παίρνουμε τα χρήματά τους και παράγουμε κοινωνικό έργο με αυτά». Ή μια πιο ηττοπαθής εκδοχή θα πει: «Εντάξει. Τι να κάνεις; Έτσι λειτουργεί το παιχνίδι».

Αυτό που ακούγεται σαν σενάριο Ρομπέν των Δασών — αν και ο θρυλικός παράνομος και οι σύντροφοί του δεν έγραφαν αιτήσεις για επιχορηγήσεις αλλά ρίσκαραν το κεφάλι τους ληστεύοντας τους πλούσιους, ενώ οι πλούσιοι δεν διατηρούσαν, ούτε αύξαναν τον πλούτο τους μέσω φιλανθρωπίας αλλά αποτελούσαν στόχους εξαναγκαστικής αναδιανομής — είναι στην πραγματικότητα μια βιομηχανία που καθιστά τους πολιτικούς αγώνες μη βιώσιμους και τελικά συνένοχους σε μια εξελιγμένη μορφή ξεπλύματος χρήματος. Ταυτόχρονα αυτός ο μηχανισμός παράγει ιδεολογική αφομοίωση και υλική εξάρτηση.

Το γεγονός ότι οι πηγές τέτοιων χρηματοδοτήσεων συχνά προέρχονται από επενδύσεις σε ορυκτά καύσιμα και άλλους βαθιά προβληματικούς τομείς καταλήγει να αντιμετωπίζεται ως μια απλή υποσημείωση — κάτι δευτερεύον μπροστά στο «τόσο σημαντικό» έργο που προσφέρουν με αυτά τα χρήματα κάποια άτομα. Η πρόσβαση σε πόρους δημιουργεί ορατότητα, και η ορατότητα με τη σειρά της παράγει την εντύπωση πολιτικής δύναμης και σπουδαιότητας εκεί που στην πραγματικότητα δεν υπάρχουν. Είναι άραγε το κοινωνικό έργο που παράγεται με μια τέτοιου είδους χρηματοδότηση — η οποία φυσικά μπορεί να ακυρωθεί ανά πάσα στιγμή — ένα επίτευγμα για το οποίο αξίζει να αισθάνεται κάποια από εμάς υπερήφανη;

Η ρομαντικοποίηση της ιδέας του αγώνα για τον ίδιο τον αγώνα δεν είναι κατ’ ανάγκην χρήσιμη· η επιτυχημένη οργάνωση χρειάζεται αποτελεσματικότητα. Ωστόσο, η δημόσια προβολή και ορατότητα χωρίς εργασία και θυσίες καλλιεργεί μια κουλτούρα αυτονόητων δικαιωμάτων και εφησυχασμού, υπονομεύοντας τη δημιουργικότητα και την ανεξαρτησία. Και η καλλιέργεια μιας ψευδαίσθησης προόδου μέσα σε έναν κόσμο γεμάτο πόλεμο και εκμετάλλευση οδηγεί σε μια διαστρεβλωμένη συνείδηση.

Οι λογικές της καπιταλιστικής αγοράς κατακτούν τις οργανωτικές δομές και σχέσεις μέσα στο φεμινιστικό κίνημα, δημιουργώντας έτσι μια τοξική και αυτάρεσκη κουλτούρα φιλελεύθερου ατομικισμού, ασύμβατη με την έννοια ενός επαναστατικού αγώνα που υπερασπίζεται τους πιο καταπιεσμένους ανθρώπους της κοινωνίας. Εύκολα γίνεται κατανοητό πως καθώς οι υλικές συνθήκες αλλάζουν παράγουν συγκεκριμένα πρότυπα, χαρακτήρες και συμπεριφορές.

Όλο και περισσότερο αναδεικνύεται ένα νέο προφίλ μη- λευκού υποκειμένου, ένα άτομο φιλελεύθερο και σίγουρο για τον εαυτό του, το οποίο λειτουργεί ως αναπαράσταση της κοινωνικής αλλαγής — ή, ακριβέστερα, ως ένα σύμβολο που παράγει την εντύπωση πως υπάρχει κάποια αλλαγή — τόσο στον ιμπεριαλιστικό πυρήνα όσο και στις περιφέρειές του.

Αυτός ο ευέλικτος ρόλος, που εμφανίζεται ιδιαίτερα στα μέσα μαζικής ενημέρωσης, στη βιομηχανία ψυχαγωγίας, στον ακαδημαϊκό χώρο και στις ΜΚΟ, μπορεί πλέον να ενσαρκωθεί από την οποιαδήποτε από εμάς αναλάβει αυτό το καθήκον. Μια τέτοια φιγούρα μπορεί εύκολα να παρουσιαστεί ως φορέας αλλαγής, επαναλαμβάνοντας μηχανικά φιλελεύθερες λέξεις-κλειδιά και υιοθετώντας ένα αόριστο, από-αποικιακό, αντιρατσιστικό ή ακόμη και επαναστατικό ύφος. Αρκεί, πάση θυσία, να αποφεύγει τη χρήση όρων όπως «καπιταλισμός» και «ιμπεριαλισμός» — πόσο μάλλον να εμπλέκεται σε οποιαδήποτε υλική μορφή αντίστασης, όπως η ταξική πάλη. Μια τέτοια φιγούρα δεν είναι μόνο ακίνδυνη· είναι, με έναν τρόπο, και επιθυμητή για το σύστημα, ακριβώς επειδή δεν εκπροσωπεί τίποτα περισσότερο από έναν εαυτό χωρίς πραγματική επίδραση, χωρίς κανένα ειδικό βάρος, σε συνδυασμό με την πλαισίωση συγκεκριμένων ταυτοτήτων που ιστορικά έχουν αποκλειστεί, καταπιεστεί ή περιθωριοποιηθεί.

Ενώ τέτοιες δυναμικές έχουν επικριθεί αμέτρητες φορές σε όλο τον λεγόμενο Τρίτο Κόσμο, σήμερα έχουν φτάσει σε ένα νέο επίπεδο. Αυτό γίνεται ιδιαίτερα εμφανές με την άνοδο των «influencers» σε μια εποχή έντονης κρατικής καταστολής σε όλο τον κόσμο. Ο όρος δεν περιορίζεται πλέον σε δημιουργούς περιεχομένου που διαμορφώνουν τάσεις της αγοράς ή προωθούν προϊόντα για να επηρεάσουν τις ροές της κατανάλωσης· έχει φτάσει να περιγράφει επίσης, έναν ολόκληρο τρόπο διαμόρφωσης της κοινής γνώμης. Η σκηνοθετημένη παρουσίαση της ζωής ενός προσώπου για την προσέλκυση προσοχής, καταξίωσης και κέρδους — ενώ ταυτόχρονα αυτό το άτομο διαδίδει σχετικά κοινότοπες ιδέες — σημαίνει ότι η πολιτική τύπου influencer λειτουργεί μέσα από την αυτοπαρουσίαση, το προσωπικό branding και την performance. Η γρήγορη, σύντομη, οπτικoποιημένη παρουσίαση περιεχομένου, όπως επιβάλλεται από τα κοινωνικά δίκτυα, ενθαρρύνει τα hot takes, δηλαδή επιπόλαιες, προκλητικές και, αμφιλεγόμενες απόψεις με μόνο στόχο να τραβήξουν την προσοχή, λεκτικά και οπτικά πυροτεχνήματα που κάνουν θόρυβο και εξάπτουν τις διαφωνίες, ενώ η βασική επιδίωξη είναι τα θέματα αυτά να μοιάζουν όλο και πιο τολμηρά και αναπάντεχα σε σχέση με όλα όσα έχουν ήδη ειπωθεί — μέσα σε ένα παγκόσμιο πλαίσιο έντονης κοινωνικής πόλωσης.

Το γεγονός ότι το περιεχόμενο μιας διαδικτυακής δημοσίευσης δεν αντανακλά απαραίτητα τον τρόπο ζωής, τις κοινωνικές σχέσεις ή τη συμμετοχή της δημιουργού σε πραγματικούς αγώνες συμβάλλει στη συσσώρευση διαδικτυακού λόγου χαμηλού ρίσκου. Η ίδια η αύρα που χτίζεται γύρω από ένα τέτοιο πρόσωπο αποκτά πολιτικό χαρακτήρα. Επιπλέον, επιτυχημένες φεμινίστριες δημιουργοί περιεχομένου συχνά εμφανίζονται άψογα ντυμένες και πολυτελείς, ενώ το ύφος, τα επιχειρήματα, η αισθητική και τα στυλ επικοινωνίας ακολουθούν συχνά τα βορειοαμερικάνικα πολιτισμικά πρότυπα, επαναλαμβανόμενες φόρμες, μοτίβα και αναφορές, προωθώντας ακόμη περισσότερο την πολιτική ως ναρκισσιστικό θέαμα εις βάρος της ταπεινής, συνεπούς και μακροχρόνιας οργάνωσης που είναι ριζωμένη στην κοινωνία.

Αυτό το λαμπερό προφίλ βρίσκεται σε έντονη αντίθεση με το ανώνυμο αλλά οργανωμένο «εξτρεμιστικό» υποκείμενο — εκείνο του οποίου τα λόγια και οι πράξεις αποκτούν νόημα και δύναμη πέρα από το συμβολικό πεδίο της αγοράς φιλελεύθερων αναπαραστάσεων. Η ύπαρξη πραγματικής ιδεολογικής πρόθεσης, η θέληση για πολιτικό και κοινωνικό αγώνα και η οργανωτική ικανότητα να πραγματοποιηθεί αυτός ο αγώνας με βάση τη συμμετοχή, τη δέσμευση και την πολιτική υπευθυνότητα απέναντι σε πραγματικές συλλογικές δομές, σηματοδοτεί αυτό το συγκεκριμένο μη- φιλελεύθερο πολιτικό υποκείμενο που αποτελεί τον πιο άμεσο στόχο αστυνομικής βίας, φυλάκισης και δολοφονίας.

Θεωρία και παραγωγή γνώσης

Το χάσμα ανάμεσα στα φεμινιστικά λόγια και τη δράση, ανάμεσα στην εμφάνιση και την πραγματικότητα, εκδηλώνεται επίσης στον χώρο της θεωρίας και της παραγωγής γνώσης, τόσο εντός όσο και πέρα από την ακαδημαϊκή κοινότητα και άλλους χώρους παραγωγής δημόσιου λόγου. Σήμερα, η ικανότητα να γράφει και να μιλά κανείς με ποιητικό και εντυπωσιακό τρόπο επιβραβεύεται περισσότερο από την ικανότητα να σκέφτεται κριτικά και ανεξάρτητα και να οργανώνει και να δρα με ορίζοντα τη νίκη (δηλαδή την αλλαγή του συστήματος). Αν κρίνει κανείς μόνο από τα περιεχόμενο που κυκλοφορεί στο διαδίκτυο, μοιάζει να μας περιβάλλουν σύγχρονοι επαναστάτες έτοιμοι να διαδραματίσουν πρωταγωνιστικό ρόλο στον αγώνα για έναν διαφορετικό κόσμο. Ακόμη και σε αισθητικό επίπεδο, υπάρχει υπερκορεσμός συμβόλων αντίστασης και αγώνα στις «φούσκες» του Instagram και του TikTok: καρπούζια, κεφίγιες, μπαλακλάβες, ένοπλες γυναίκες, το σφυροδρέπανο, το Α σε κύκλο. Η επίδειξη εγγύτητας σε πραγματικούς αγώνες ή σε μια πραγματική φιλοσοφία ζωής γίνεται ζήτημα λίγων κινήσεων του αντίχειρα. Όμως, ανάμεσα στην κρατική καταστολή και τη βία της ακροδεξιάς, ακόμη και αυτή η στοιχειώδης έκφραση υποστήριξης δεν είναι πάντα ασφαλής.

Για άλλη μια φορά, το πρόβλημα είναι η απουσία κοινωνικών αγώνων που να είναι βαθιά ριζωμένοι στην κοινωνία, προς όφελος εύκολων λύσεων — μιας αυτάρεσκης ατομικής πολιτικής χωρίς πραγματικό διακύβευμα και χωρίς μετασχηματιστική δυναμική. Υπάρχει μια βαθιά άβυσσος ανάμεσα στην αντίσταση και στην εικονοποίηση ή την κατανάλωση της αντίστασης. Κι όμως, στην εποχή της ψηφιακής ύπαρξης οι δύο αυτές διαστάσεις γίνονται ολοένα και πιο δυσδιάκριτες. Κανένα σύμβολο ή σύνθημα δεν είναι από μόνο του ανατρεπτικό. Αυτό που καθορίζει αν ένα μήνυμα είναι κοινότοπο ή εκρηκτικό, αν καθησυχάζει ή κινητοποιεί, αν παράγει κέρδος ή σε εκθέτει σε κίνδυνο, είναι το πολιτικό και οικονομικό πλαίσιο μέσα στο οποίο διατυπώνεται.

Αν και η ριζοσπαστική και επαναστατική πολιτική πάντα οφείλει να είναι δημοφιλής, επίκαιρη και συμπεριληπτική, αυτή τη στιγμή η διαδικασία εξελίσσεται πλέον με τρόπο που χαμηλώνει το όριο του τι σημαίνει να αγωνίζεται κανείς για να αλλάξει τον κόσμο. Το ίδιο το διακύβευμα διαστρεβλώνεται. Το βαρύ φορτίο ορισμένων πολιτικών συμβόλων, ριζωμένο σε ιστορίες τραύματος, αίματος, απώλειας και ακρωτηριασμών, χάνει το νόημά του και γίνεται ελαφρύ σαν πούπουλο. Πώς ξεχωρίζει σήμερα η αγωνίστρια της ελευθερίας από τη φανταχτερή απομίμηση;

Αν ο φεμινισμός αφορά την ευθύνη — μια δέσμευση όχι μόνο να αλλάξει και να βελτιώσει κανείς τις δικές του συνθήκες, αλλά να απελευθερώσει όλες και όλους, να αποδομήσει τις αποικιακές και ιμπεριαλιστικές σχέσεις στον κόσμο, να τερματίσει τον πόλεμο και την εκμετάλλευση, να γίνει μια πολιτικά ουσιαστική και επαναστατική δύναμη κοινωνικού μετασχηματισμού — τότε χρειαζόμαστε μια ειλικρινή πολιτική κουλτούρα λογοδοσίας και υπευθυνότητας απέναντι στην κοινωνία, και ιδιαίτερα απέναντι στους καταπιεσμένους.

Οι κοινωνικοί αγώνες και τα φεμινιστικά κινήματα είναι αμέτρητα, αποκεντρωμένα και σε μεγάλο βαθμό αυτόνομα· δεν είναι κράτη ή εταιρείες που υποχρεούνται να συντάσσουν δημόσιες εκθέσεις διαφάνειας. Οι μεμονωμένες φεμινίστριες είναι φυσικά ελεύθερες να επιλέγουν τις μάχες τους και συχνά είναι εξαντλημένες, προσπαθώντας να κάνουν ό,τι μπορούν μέσα στα όρια των προσωπικών τους δυνατοτήτων. Η υπευθυνότητα, με την έννοια που χρησιμοποιείται εδώ, δεν είναι ένα τεχνικό ή διαδικαστικό ζήτημα. Είναι μια αρχή, μια στάση, μια πολιτική κουλτούρα — μια θέση απέναντι στην εξουσία. Δεν υπάρχει ένας και μοναδικός δρόμος προς αυτήν· το ζητούμενο είναι η ηθική επιδίωξη μιας νηφάλιας αντίληψης ευθύνης απέναντι σε μια παράλογη αντίληψη της αλλαγής που διαμορφώνεται από τις λογικές της αγοράς.

Μια πρακτική που αξίζει να έχει πιο κεντρική θέση στις φεμινιστικές πολιτικές κουλτούρες είναι η αυτοκριτική. Η αυτοκριτική αποτελεί έναν μηχανισμό για να ξεπερνιούνται ορισμένα χαρακτηριστικά που εμποδίζουν την πορεία προς την ελευθερία, συμπεριλαμβανομένων ιδιοτήτων που συχνά αποδίδονται στην τοξική αρρενωπότητα μέσα στον πατριαρχικό καπιταλισμό: εγωκεντρισμός, εγωισμός, αλαζονεία, μικροπρέπεια, αμυντική στάση, ναρκισσισμός και οκνηρία, για να αναφερθούν μερικά μόνο. Είναι ο μηχανισμός μέσα από τον οποίον θέτει κανείς στον εαυτό του ορισμένα ηθικά πρότυπα, διατηρεί μια στάση αναστοχασμού και ανανέωσης του εαυτού, χωρίς να επαναπαύεται στις δάφνες του.

Η υλική και ιδεολογική ανεξαρτησία από το καπιταλιστικό και κρατικό σύστημα, μια πολιτική οπτική που βλέπει όλους τους αγώνες για απελευθέρωση ως αλληλένδετους, καθώς και μια αντικαθεστωτική, αλλά ταυτόχρονα προσανατολισμένη προς την κοινωνία, προσέγγιση της φεμινιστικής οργάνωσης — ριζωμένη στη συλλογική πάλη και όχι σε ατομικιστικούς τρόπους ζωής — απαιτεί επίσης μια βαθιά και ειλικρινή δέσμευση στον διεθνισμό. Μια δέσμευση που μετατοπίζει το κέντρο βάρους πέρα από τις άμεσες προσωπικές ανάγκες, ώστε η θεωρία και η πράξη να υπηρετούν της Γης τους Κολασμένους.

Τέτοια αντισυστημική φεμινιστική δράση, υπάρχει ήδη παντού γύρω μας — αρκεί να τολμήσουμε να τη δούμε. Σε θεωρητικό και πρακτικό επίπεδο καταφέρνει να συμπεριλάβει ζητήματα όπως ο πόλεμος, η κρατική και πατριαρχική βία, ο φασισμός, ο ρατσισμός, οι αγώνες των μεταναστών, η ταξική σύγκρουση, η κλιματική δικαιοσύνη και πολλά άλλα. Τροφοδοτείται από εθελοντική, απλήρωτη εργασία, χρόνο και θυσία. Το να βρει δικαίωση αυτή η μορφή Ελευθερίας που υπόσχεται ο φεμινισμός δεν θα είναι εύκολη υπόθεση. Ο φεμινισμός είναι σκληρή εργασία· είναι αγώνας. Ένας αγώνας όμως που αξίζει, ακόμη κι αν δεν υπάρχει καμία ανταμοιβή.

Μια λίστα με το έργο της Dilar Dirik, συμπεριλαμβανομένων διαθέσιμων αρχείων PDF, είναι διαθέσιμη στο Linktree της.

Κείμενα της επίσης δημοσιεύει στο προσωπικό της Substack

Συνέντευξή της από το 2014: https://armsforrojava.wordpress.com/2014/11/23/το-κίνημα-των-κούρδων-γυναικών/

The post Φεμινισμός και κοινωνική αλλαγή- Dilar Dirik appeared first on Void Network.

Κείμενο: Blade Runner– πρώτη δημοσίευση στην ιστοσελίδα της αυτόνομης- αντιεξουσιαστικής Αγγλικής συλλογικότητας PlanC

Η χρονιά ξεκίνησε με νέα αιματοχυσία στο Ιράν και τη Συρία, καθώς η καταστροφή στη Γάζα συνεχίζεται. Η Μέση Ανατολή, όπως έχει υποστηρίξει ο Abdullah Öcalan — ιδεολογικός ηγέτης του κουρδικού απελευθερωτικού κινήματος — αποτελεί το λίκνο του πολιτισμού του έθνους-κράτους. Από το σουμεριακό ζιγκουράτ έως τη σημερινή καπιταλιστική νεωτερικότητα, η περιοχή γνώρισε επί μακρόν την ανάδυση πατριαρχικών και ιεραρχικών δομών, βαθιά ενσωματωμένων στην κρατική εξουσία. Οι Κούρδοι, που έχουν βιώσει γενοκτονία στην ιστορία τους και παραμένουν ένα έθνος χωρίς κράτος, αντιμετωπίζουν σήμερα μια νέα υπαρξιακή απειλή στη Ροζάβα. Ένοπλες τζιχαντιστικές πολιτοφυλακές, υποστηριζόμενες από το τουρκικό κράτος, επιτίθενται ανενόχλητες στις περιοχές της Δημοκρατικής Αυτόνομης Διοίκησης της Βορειοανατολικής Συρίας (DAANES). Στο Ιράν, μια εξέγερση με πρωταγωνιστές τη νεολαία και τα μεσαία στρώματα συντρίβεται βίαια από το ισλαμιστικό καθεστώς, με τις κουρδικές περιοχές να πληρώνουν το βαρύτερο τίμημα σε αίμα.

Αυτές οι εξελίξεις αποκαλύπτουν ένα βαθύτερο ρήγμα στη δυτική αριστερά: κάποιοι δίνουν έμφαση στους απελευθερωτικούς αγώνες από τα κάτω, ενώ άλλοι εστιάζουν στη γεωπολιτική και στις ισορροπίες των μεγάλων δυνάμεων. Παρ’ όλα αυτά, και οι δύο πλευρές αναγνωρίζουν την έξαρση της στρατιωτικοποίησης — ριζωμένη στα σχέδια λευκών ανδρών στην εξουσία, που οχυρώνουν τα κάστρα τους καθώς ο κόσμος καίγεται.

Η τραμπική εκδοχή του φασισμού, βασισμένη στη διακυβέρνηση μέσω ωμής ισχύος, έδωσε νέα έκφραση σε μια παλιά κοσμοαντίληψη της λευκής υπεροχής: ότι η ηγεμονία είναι αρετή και η κρατική βία δεδομένη. Στις ΗΠΑ, ευάλωτες κοινότητες δέχονται επίθεση τόσο στο επίπεδο του νόμου όσο και στην καθημερινή ζωή, ενώ οι ομοσπονδιακοί θεσμοί απογυμνώνονται και αναδιαμορφώνονται από ακροδεξιούς δρώντες που εκμεταλλεύονται τη στρατηγική κατάρρευση της κυβερνητικής αριστεράς. Καθώς ο καπιταλισμός προσκρούει στα οικολογικά και υλικο-ενεργειακά όρια του πλανήτη, οι ελίτ σκληραίνουν τη στάση τους και παίζουν το χαρτί του φασισμού, καθώς το σύστημά τους ραγίζει μαζί με το οικοσύστημα.

Μεγάλο μέρος της δυτικής αριστεράς παραμένει παγιδευμένο σε ένα πλαίσιο κληρονομημένο από τον μεταπολεμικό συμβιβασμό, όπου το επαναστατικό δυναμικό ανταλλάχθηκε με κοινωνική ειρήνη και το κράτος πρόνοιας έγινε το πεδίο της σύγκρουσης. Αυτό το στρατηγικό κενό συνεχίζεται μέχρι σήμερα.

Πώς φτάσαμε εδώ;

Η αναδιάρθρωση του κεφαλαίου από τη δεκαετία του ’80, μέσω της ψηφιοποίησης και της χρηματιστικοποίησης, αποσύνδεσε τη ζωή από τη συλλογική λήψη αποφάσεων. Πάνω σε μια δραστική τεχνική μετατόπιση, ο νεοφιλελεύθερος πολιτικός σχεδιασμός επέβαλε τη συγχώνευση κράτους και κεφαλαίου σε μια μηχανή διατήρησης της ιεραρχίας: προστατεύει την πυραμιδική δομή οικονομίας και εξουσίας και ταυτόχρονα παράγει εξάρτηση από αυτήν. Η νεοφιλελεύθερη επίθεση στην εργατική τάξη, κάτω από τη μαρκίζα του «λιγότερου κράτους», έστησε ένα θέαμα μέσα στο οποίο τα συνδικάτα διαπραγματεύονται εν μέσω ενός λυσσαλέου κοινωνικού πολέμου που διεξάγεται ενάντια στα κατώτερα στρώματα. Υπάρχει εδώ μια βαθύτερη συνέχεια που παραμένει θωρακισμένη: η ίδια η αρχιτεκτονική του κράτους πρόνοιας είναι δεμένη με τη συσσώρευση κεφαλαίου και την κρατική κυριαρχία.

Οι μεταρρυθμίσεις, όσο καλοδεχούμενες κι αν είναι, δεν μπορούν να διαβρώσουν ουσιαστικά τις βασικές του λειτουργίες πειθάρχησης, ελέγχου και διαχείρισης πληθυσμών.

Το κράτος πρόνοιας, ακόμη και στα καλύτερά του, δεν παρείχε ποτέ αυτονομία. Σήμερα βρισκόμαστε να υπερασπιζόμαστε ψίχουλα, ενώ αδυνατούμε να αντικαταστήσουμε το μοντέλο με υποδομές από τα κάτω που δεν βασίζονται στην εξαγωγή υπεραξίας ή στην υπακοή. Έχει συντελεστεί μια μεγάλη στροφή προς την καταναλωτική αφθονία: έξυπνα τηλέφωνα, επώνυμα ρούχα, φορητοί υπολογιστές, οχήματα, ταξίδια είναι πλέον προσβάσιμα σε ευρύτερα στρώματα από ποτέ. Ή τουλάχιστον αυτή είναι η υπόσχεση που οικοδομήθηκε πάνω σε δεκαετίες αστικού εξευγενισμού και επέκτασης της οικονομίας των υπηρεσιών. Τα μεσαία στρώματα είναι βαθιά επενδεδυμένα σε αυτό το υλιστικό κοινωνικό συμβόλαιο, σε σημείο που ο ελεύθερος χρόνος αντικαθίσταται πρόθυμα από εμπορική «επιχειρηματικότητα». Για πολλούς ακτιβιστές της λευκής μεσαίας τάξης, τα όρια ανάμεσα στον «αγώνα» ή τη «δράση» και μια αμειβόμενη σχέση με φιλανθρωπίες ή ΜΚΟ γίνονται ολοένα και πιο θολά. Αυτή η νέα πραγματικότητα βαφτίστηκε «ελευθερία», για να δικαιολογήσει τη θωράκιση των δυτικών κέντρων μέσω στρατιωτικοποιημένων συνόρων και τεχνοκρατικής διαχείρισης. Το κράτος πρόνοιας και η υπόσχεση της καταναλωτικής αφθονίας δεν είναι πια λειτουργία μιας κοινωνίας αλληλεγγύης, αλλά ένα μαλακό εσωτερικό σύνορο που αντικατοπτρίζει την αγκαθωτή, εξωτερική του όψη.

Σε αυτό το πλαίσιο, το κυρίαρχο αφήγημα παρουσιάζει τις εξεγέρσεις της δεκαετίας του 2010 ως κατάλοιπα ή ως παραδείγματα προς αποφυγή. Όμως οι εξεγέρσεις που καθοδηγούνται από τη Gen Z σε όλη την Ασία, την Αφρική και τη Λατινική Αμερική αποτελούν μια πραγματική αφύπνιση: η οριζόντια, μαζική, μαχητική δράση στον δρόμο όχι μόνο παραμένει εφικτή, αλλά συνεχίζει να ξεσπά ως η πιο ξεκάθαρη απειλή για τα καθεστώτα όταν η εκλογική πολιτική βαλτώνει. Αυτό σηματοδοτεί μια μετατόπιση από αιτήματα ένταξης και ενσωμάτωσης προς την αντι-ιεραρχική συμμετοχή και την οικοδόμηση νέων αυτόνομων χώρων — μορφές αντίστασης που δεν στοχεύουν στη βελτίωση των κρατικών λειτουργιών, αλλά στην παράκαμψη ή την αντικατάστασή τους.

Γενοκτονία στα σύνορα[1]

Τα ρήγματα στη σημερινή δυτική αριστερά αντανακλούν το βαθύτερο πλανητικό χάσμα. Η νεοφιλελεύθερη εποχή της πληροφορίας όξυνε τον διαχωρισμό ανάμεσα στα οχυρωμένα δυτικά κράτη-φρούρια και τη στρατιωτικοποιημένη περιφέρεια. Στον παγκόσμιο Νότο, ο πόλεμος είναι καθημερινή πραγματικότητα για πολλούς και το τίμημά του το πληρώνουν πιο βάναυσα οι γυναίκες — με απαγωγές, βιασμούς και εκτελέσεις στα χέρια φυλάρχων και τζιχαντιστών. Μια πατριαρχική τρομοκρατία που μοιάζει με ταξίδι στον Μεσαίωνα ευδοκιμεί κάτω από δομές που στηρίζονται από τη φιλελεύθερη Δύση.

Αυτή η τρομοκρατία φτάνει στις ακτές της «Ευρώπης-Φρούριο». Δεκάδες χιλιάδες μετανάστες πεθαίνουν κάθε χρόνο προσπαθώντας να φτάσουν στην ασφάλεια, κυρίως στη θάλασσα. Πάνω από 10.000 άνθρωποι πέθαναν καθ’ οδόν προς την Ισπανία μόνο το 2024. Ο πραγματικός αριθμός είναι πιθανότατα πολύ υψηλότερος, καθώς αυτές οι μετακινήσεις είναι δύσκολο να καταγραφούν. Το 2023, το Ελληνικό Λιμενικό άφησε περισσότερους από 600 ανθρώπους να πνιγούν σε ένα μόνο ναυάγιο, ως άμεσο αποτέλεσμα της άτυπης πολιτικής επαναπροωθήσεων. Θανατηφόρα περιστατικά από βίαιες επιχειρήσεις push-back καταγράφονται κάθε χρόνο. Η Frontex, ουσιαστικά η ευρωπαϊκή ICE, έχει γίνει η πιο βαριά χρηματοδοτούμενη υπηρεσία της ΕΕ, με δικά της πλοία, αεροσκάφη, drones και όπλα. Το Σώμα Μόνιμης Ανάπτυξης των 10.000 ατόμων είναι η πρώτη και μοναδική πανευρωπαϊκή ένοπλη δύναμη, με προϋπολογισμό που ανταγωνίζεται εκείνους μικρών κρατών.

Όμως η κρατική βία στα σύνορα είναι μόνο μία όψη μιας συστημικής κατάρρευσης. Πίσω της βρίσκεται μια βαθύτερη αντίφαση: ο καπιταλισμός αναδύθηκε από μια κατά βάση αγροτοκτηνοτροφική κοινωνία. Το αγροτικό ζήτημα παραμένει δομικά άλυτο: πώς μπορεί το κεφάλαιο να απορροφήσει, να πειθαρχήσει ή να διαλύσει την αγροκτηνοτροφική παραγωγή, ενώ ταυτόχρονα να αποτρέψει τους πληθυσμούς της υπαίθρου που καθίστανται πλεονάζοντες από το να γίνουν πηγή αστάθειας; Τι συμβαίνει με τη γη, τα ζωντανά, την εργασία, τα συστήματα τροφής και τις κοινωνικές σχέσεις όταν το κέρδος απαιτεί ατέρμονη επέκταση σε έναν κόσμο πεπερασμένων πόρων;

Καθώς τα οικοσυστήματα καταρρέουν και η αγροκτηνοτροφία αποτυγχάνει, όλο και περισσότεροι άνθρωποι εξαναγκάζονται σε μετακίνηση — κάποιοι φεύγουν λόγω ξηρασίας και ερημοποίησης, άλλοι ωθούνται από πλημμύρες, πυρκαγιές ή την άνοδο της στάθμης της θάλασσας. Η κλιματική εκτόπιση πληθυσμών είναι εδώ και θα γίνει ολοένα και πιο καθοριστικός παράγοντας της παγκόσμιας μετανάστευσης. Η άνιση επίπτωση της οικολογικής κατάρρευσης αντικατοπτρίζει και ενισχύει το χάσμα ανάμεσα στην οχυρωμένη δυτική ακρόπολη και τη στρατιωτικοποιημένη, αναλώσιμη περιφέρεια. Είναι συντριπτικά οι φτωχότεροι που εξαναγκάζονται να μετακινηθούν, ενώ οι πλουσιότεροι οχυρώνονται πίσω από σύνορα, αναχώματα και ζώνες απαγόρευσης με drones.

Κατά κάποιον τρόπο, τα ανθρώπινα ποτάμια επιστρέφουν στην πηγή και κλείνουν έναν άπειρο βρόχο, οξύνοντας ακόμη περισσότερο το χάσμα ανάμεσα στον αναγεννώμενο εθνικισμό και την απελευθερωτική πολιτική. Και δεν υπάρχει πια «Νέος Κόσμος» για να αποικιστεί με τις λεγόμενες «επικίνδυνες τάξεις» της Ευρώπης — τους πλεονάζοντες φτωχούς, τους εκτοπισμένους και τους ριζοσπαστικοποιημένους. Όλο και περισσότερο, η μόνη εναπομείνασα «λύση» του καπιταλισμού φαίνεται να είναι ο μαζικός θάνατος. Η συστηματική σφαγή μεταναστών στις ευρωπαϊκές ακτές δεν είναι δυσλειτουργία, αλλά δομική έκφραση ενός αδιεξόδου.

Οι αγροκτηνοτρόφοι στην Ευρώπη ένιωσαν κι αυτοί αυτό το αδιέξοδο: ότι συγκαταλέγονται σε όσους προορίζονται για θυσία. Η Ελλάδα, μαζί με χώρες όπως η Γαλλία, η Ισπανία, η Πορτογαλία και το Βέλγιο, γνώρισε μία από τις μεγαλύτερες κινητοποιήσεις των τελευταίων ετών, καθώς οι αγροτοκτηνοτρόφοι αντιμετωπίζουν εκτόξευση του κόστους καυσίμων, ζωικές ασθένειες και δεκαετίες αγροτικής εγκατάλειψης. Τα αιτήματά τους υπερβαίνουν τις επιδοτήσεις, ζητώντας την ανατροπή ολόκληρου του νεοφιλελεύθερου σχεδιασμού της ΕΕ. Η καταστολή υπήρξε σφοδρή και αντιμετωπίστηκε με ευρεία αλληλεγγύη από εργαζόμενους, φοιτητές, αναρχικούς και τοπικές κοινότητες. Ο αγροτοκτηνοτροφικός τομέας αποτελεί ακόμη ένα μέτωπο στη γενικευμένη κατάρρευση των εξορυκτικών οικονομιών υπό το κλιματικό στρες που δημιουργούν κράτος και κεφάλαιο.

Οι γενοκτονίες τείνουν να γίνουν μόνιμη κατάσταση σε ένα σύστημα που, έχοντας εκμεταλλευτεί τον πλανήτη μέχρι τα όριά του, στρέφεται τώρα προς τα μέσα, καταναλώνοντας τον ίδιο του τον πλεονάζοντα πληθυσμό σε μια μάταιη προσπάθεια επιβίωσης. Η νεοαποικιοκρατία καθυστέρησε αυτή την κρίση εξάγοντας την κοινωνική σύγκρουση και λεηλατώντας την περιφέρεια για να χτίσει κράτος πρόνοιας στον πυρήνα. Αυτό κατεύνασε τις εργατικές τάξεις της Δύσης. Όμως η μετανάστευση αναιρεί αυτή τη ρύθμιση, αντιστρέφει τη ροή και φέρνει τις αντιφάσεις στο εσωτερικό.

Ο φασισμός επέστρεψε από την ανάγκη της άρχουσας τάξης να διατηρήσει τον έλεγχο, καθώς ο παλιός συμβιβασμός έχει παύσει να λειτουργεί. Η σοσιαλδημοκρατία είναι απολύτως ακατάλληλη για τη σημερινή στιγμή, εγκλωβισμένη σε πολιτικές εσωτερικής αναδιανομής ενώ το ίδιο το παγκόσμιο σύστημα σαπίζει. Τα εκλογικά αποτελέσματα σε όλη την Ευρώπη επιβεβαιώνουν αυτή την ασημαντότητα.

Αυτό που ήταν πάντα ένας εύθραυστος συμβιβασμός βρίσκεται πλέον σε τελική παρακμή. Η γενοκτονία των μεταναστών δεν είναι απλώς συνέπεια, αλλά έκφραση αυτής της αργής αποσύνθεσης. Η δυτική εξωτερική πολιτική εστιάζει ολοένα και περισσότερο στη συγκράτηση της μετανάστευσης στην πηγή. Οι κυβερνήσεις δεν μπορούν να επιλύσουν το παγκόσμιο αγροκτηνοτροφικό ζήτημα. Έτσι, η κρατική βία στα σύνορα, η γενοκτονία και η στρατιωτικοποίηση απορρέουν όλες από την ίδια σάπια ρίζα.

Το σύστημα λειτουργεί πλέον στο σημείο βρασμού. Στο εσωτερικό, η μαζική ριζοσπαστικοποίηση οδηγεί σε κλιμακούμενη καταστολή. Η διαφωνία ποινικοποιείται, η ριζοσπαστική άμεση δράση τίθεται εκτός νόμου ως «εγχώρια τρομοκρατία» και η μηδενική ανοχή γίνεται δόγμα.

Η στρατιωτικοποίηση, επομένως, γίνεται η νέα οργανωτική λογική. Το ιδεολογικό επίχρισμα του Ψυχρού Πολέμου έχει λιώσει. Αυτό που απομένει είναι ανοιχτός ανταγωνισμός, ωμή βία και εντατικοποιημένη καταστολή της διαφωνίας. Η λογική που ισοπεδώνει τη Γάζα και απειλεί τους Κούρδους στη Ροζάβα είναι η ίδια λογική που πνίγει μετανάστες στη Μεσόγειο, δολοφονεί αυτούς και τους υποστηρικτές τους στις ΗΠΑ, δαιμονοποιεί τους μετανάστες στη Βρετανία, ποινικοποιεί την άρνηση και αναδεικνύει αφηγήσεις λευκής υπεροχής.

Τι μπορούμε να κάνουμε;

Όλοι οι κρατικοί δρώντες — παρά τις τακτικές διαφορές — εντέλει ενισχύουν την ίδια καταπιεστική καπιταλιστική νεωτερικότητα και ευθυγραμμίζονται στην προσπάθεια να συντρίψουν κάθε εναλλακτική. Το καθήκον μας, ως ελευθεριακή, αντι-εξουσιαστική κομμουνιστική τάση, είναι να αποκαλύπτουμε αυτή τη μηχανή και να στεκόμαστε στο πλευρό όσων βρίσκονται στις πρώτες γραμμές της αντίστασης — από το Λονδίνο έως τη Μινεάπολη, από το Ιράν έως τη Σρι Λάνκα, από τη Γάζα έως το Περού, και οπουδήποτε αλλού.

Οι ΗΠΑ μπορεί σύντομα να χάσουν τον ρόλο του κεντρικού αρχιτέκτονα του παγκόσμιου συστήματος — και δεν θα πέσουν αθόρυβα. Για εμάς, αυτό μπορεί να είναι και μια ευκαιρία. Ο ρόλος μας είναι να αρθρώσουμε και να εκφράσουμε μια ελευθεριακή κομμουνιστική προοπτική: την καταστροφή του κράτους και τη δημιουργία οριζόντιας συνεργασίας μεταξύ κοινοτήτων από τα κάτω. Η δράση σημαίνει υιοθέτηση ποικιλίας τακτικών, στήριξη όσων στοχοποιούνται από κρατική επιτήρηση και σωφρονιστική βία, και οικοδόμηση δεσμών εμπιστοσύνης με κοινότητες που δέχονται επίθεση. Πρέπει να χαράξουμε χώρους άρνησης όπου η στρατηγική μπορεί να διαμορφώνεται από κοινού και η διαφωνία δεν διαλύει την αλληλεγγύη. Χρειαζόμαστε τοπικές δομές άμυνας και αλληλοβοήθειας ριζωμένες στην καθημερινή ζωή, αντί να τρέχουμε πίσω από αντιδραστικά και ακροδεξιά αφηγήματα και την έκθεση στο μιντιακό θέαμα.

Κάποιες τάσεις της αριστεράς συνεχίζουν να στηρίζουν αυταρχικά καθεστώτα απλώς και μόνο επειδή αντιτίθενται στη Δύση. Όμως ο αληθινός αντιιμπεριαλισμός δεν είναι να διαλέγεις πλευρά σε μια γεωπολιτική σκακιέρα, αλλά να στηρίζεις τους φτωχούς, τους αποικιοκρατούμενους, τα μη δυαδικά άτομα, τις γυναίκες, τους μη λευκούς, τα παιδιά, τους «από κάτω» που υποφέρουν κάτω από κάθε καθεστώς. Πρέπει να συνεχίσουμε να γειώνουμε τις προσπάθειές μας στις ζωές και τις αντιστάσεις των εκτοπισμένων, των εκμεταλλευόμενων και των εξόριστων. Για να χτίσουμε εμπιστοσύνη στις κοινότητές μας, οφείλουμε να παρουσιαζόμαστε ως σύμμαχοι και συνωμότες απέναντι στους εχθρούς στην κορυφή. Και χρειάζεται να ξανασκεφτούμε τις ιδεολογικές μας συνήθειες που μας απομονώνουν και μας κάνουν να μοιάζουμε με lifestyle σέχτα αντί για πολιτική δύναμη.

Υπάρχει μια επίμονη τάση τόσο στον φιλελεύθερο όσο και στον ριζοσπαστικό ακτιβισμό να αντιμετωπίζονται ζητήματα όπως η Παλαιστίνη ή η κλιματική κατάρρευση ως απομονωμένες «υποθέσεις», καθεμία με το δικό της branding, τις τακτικές και τα αποδεκτά αφηγήματα. Στους χώρους αλληλεγγύης στην Παλαιστίνη, οι μαζικές πορείες είναι — δικαίως — καλοδεχούμενες, αλλά οι αποκλίνουσες τακτικές συχνά αστυνομεύονται. Διαδηλωτές που απορρίπτουν την πασιφιστική, χορογραφημένη δράση παρουσιάζονται ως απειλή για την «ενότητα», αποκαλύπτοντας μια πρωτοποριακή εμμονή με την ευπρέπεια και τη μη βία. Παράλληλα, στα περιβαλλοντικά κινήματα, η αστική συμβολική δράση που οδηγεί σε συλλήψεις — με ελάχιστο στρατηγικό αντίκτυπο — έχει κάνει δημοφιλές ένα μοντέλο δράσης χαμηλού φραγμού και φιλικού στα μέσα. Αυτό το θέαμα είχε κόστος: εκατοντάδες φυλακίστηκαν, η στήριξη της κοινής γνώμης μειώθηκε και η μακροπρόθεσμη οργάνωση βάσης παραμερίστηκε. Για όλη την ορατότητα, ο υλικός αντίκτυπος στις εκπομπές, την εξόρυξη ή τις ροές κεφαλαίου παραμένει αμελητέος μπροστά στην επιταχυνόμενη οικοκτονία.

Η Palestine Action απαγορεύτηκε επειδή οι στοχευμένες τακτικές της — όπως το κλείσιμο ή η κατάληψη εργοστασίων όπλων — άρχισαν να διαταράσσουν την λειτουργία των εταιριών και να επηρεάζουν σοβαρά την παραγωγή οπλισμού. Αντίστοιχα, στη Γερμανία, οι μαζικοί αποκλεισμοί λιγνιτικών/ανθρακικών υποδομών από την Ende Gelände έχουν επανειλημμένα διαταράξει την εξόρυξη και τις μεταφορές, σπρώχνοντας την έξοδο από τον άνθρακα στο πολιτικό mainstream. Οι μορφές δράσεις που ποινικοποιούνται, συχνά, είναι ακριβώς αυτές που έχουν δραστικό αποτέλεσμα.

Δεν θα μείνουμε παθητικοί παρατηρητές της οδύνης και της κατάρρευσης. Το σύστημα ραγίζει. Το καθήκον μας δεν είναι να το επιδιορθώσουμε — αλλά να αντισταθούμε με μια μεγάλη ποικιλία τακτικών — και να χτίσουμε το έδαφος κάτω από τα πόδια μας πριν αυτό καταρρεύσει.

___

NOTES

1. Η ενότητα αυτή αντλεί στοιχεία και επιχειρήματα από εδώ: https://mronline.org/2025/06/18/the-migrant-genocide-toward-a-third-world-analysis-of-european-class-struggle/

The post Ο κόσμος αυτός ραγίζει- Πρέπει να αρχίσουμε να χτίζουμε appeared first on Void Network.

Χωρίς την ικανότητα για προφητικά οράματα, είναι δύσκολο να προβλέψει κανείς ποιες μορφές θα πάρει ο Αναρχισμός στον 21ο αιώνα, καθώς αυτό εξαρτάται από το γεωγραφικό, πολιτισμικό, πολιτικό, κοινωνικό και χρονικό πλαίσιο. Αναμφίβολα, οι αγώνες για τη διεύρυνση των χώρων ελευθερίας, για την ισότητα μέσα στη διαφορετικότητα και για την ατομική και συλλογική αλληλεγγύη—(συμπεριλαμβανομένης και κυρίως αυτήν μεταξύ αγνώστων) θα συνεχίσουν να αποτελούν τους άξονες γύρω από τους οποίους θα περιστρέφονται οι κατάλληλες κατά περίπτωση μορφές και τρόποι σύγκρουσης, σύμφωνα με το εκάστοτε πλαίσιο του Αναρχισμού—ή μάλλον των Αναρχισμών.

Θα επικεντρωθώ, εν συντομία, σε τρία παγκόσμια σενάρια, όχι πολύ μακριά μεταξύ τους, αλληλοδιαπλεκόμενα και χωρίς ιεραρχική κατάταξη, μέσα στα οποία οι Αναρχικοί του 21ου αιώνα θα προσπαθήσουν να εντοπίσουν τις καταλληλότερες μορφές δράσης. Υπάρχει προφανώς και ένα τέταρτο που συνδέεται με τα ζητήματα φύλου, όμως υπάρχουν άλλες, πολύ καλύτερες αναλύσεις που μας προσφέρουν τα γενικά και ειδικά χαρακτηριστικά και τους εκάστοτε στόχους αυτού του μετώπου. Φυσικά, αυτά τα σενάρια δεν αποκλείουν ούτε υποτιμούν τα πιο συνηθισμένα, καθημερινά και ίσως πιο τοπικά πεδία αγώνα, η σημασία των οποίων είναι καθοριστική για το ρίζωμά μας στους τόπους όπου ζούμε. Ωστόσο, κατά τη γνώμη μου, τα παγκόσμια σενάρια θα «υπερκαθορίσουν» και τις τοπικές ή παραδοσιακές συγκρούσεις, αλλάζοντας τις μορφές και τις μεθόδους τους και προσδίδοντάς τους σημαντικές μετατοπίσεις.

Το πρώτο ζήτημα είναι η κλιματική αλλαγή, η οποία μεταβάλλει τις συνθήκες ζωής στον πλανήτη θέτοντας σε κίνδυνο την επιβίωση των οικοσυστημάτων και επιφέρει δημογραφικές συγκρούσεις, μεταναστευτικές ροές και βίαιη εκμετάλλευση των πόρων (καλλιεργήσιμη γη, νερό κ.λπ.). Ο νομαδισμός χαρακτηρίζει, από πάντα, το ανθρώπινο είδος και η πίεση της μετανάστευσης προς αναζήτηση καλύτερων συνθηκών ζωής είναι τέτοια που δεν μπορεί να ανακοπεί από κρατικά ή «φυσικά» σύνορα. Αν δεν αντιστραφεί ο ρυθμός εκμετάλλευσης των πόρων της ανθρωπότητας (πρώτα και κύρια της γης και του νερού), ολοένα και πιο αιματηρές συγκρούσεις θα ξεσπούν, αν αναλογιστούμε ότι το μισό του παγκόσμιου πληθυσμού είναι σε ηλικία εργασίας και το ένα τέταρτο ζει σε αγροτικές περιοχές, όπου συγκεντρώνεται το 80% της παγκόσμιας φτώχειας. Και αυτό χωρίς να υπολογίσουμε την άτυπη, σκοτεινή και αόρατη εργασία που διαφεύγει από τα στατιστικά της ΔΟΕ ή της Παγκόσμιας Τράπεζας.

Σε αυτές τις συνθήκες—που θα ήταν ευτελές να τις ονομάσουμε «έκτακτες», τόσο ενδημικές και επαναλαμβανόμενες, λόγω των δυναμικών σχέσεων εξουσίας και της ανισότητας σε παγκόσμια κλίμακα—η προσέγγιση των προβλημάτων δεν μπορεί παρά να βασιστεί στην αυτοοργάνωση της κοινωνικής βάσης, ώστε να μετριαστούν οι καταστροφικές συνέπειες των σημερινών κλιματικών πολιτικών που ακολουθούν οι ανάλγητες κρατικές και επιχειρηματικές ελίτ.

Ακριβώς από αυτή την πρακτική αλληλεγγύης και αυτοοργάνωσης σφυρηλατείται το αναρχικό ήθος: ένα εργαστήρι δημιουργικότητας που παράγει οριζόντιες λύσεις προβλημάτων, οι οποίες σταδιακά θα επεκταθούν στην πλήρη αναδιοργάνωση της κοινωνικής ζωής σύμφωνα με τις ελευθεριακές πρακτικές και τους ανάλογους τρόπους ζωής.

Είναι λοιπόν καιρός η επιβιώση του πλανήτη και η ζωή των όντων να μπουν αποφασιστικά στην πολιτική ατζέντα του Κοινωνικού Αναρχισμού, καθώς δεν μπορούμε να υπολογίζουμε ότι μετά την καταστροφή θα ανήκουμε στις ελίτ που θα μεταναστεύσουν στη Σελήνη ή στον Άρη ακολουθώντας τον Elon Musk και τους ομοίους του.

Το δεύτερο παγκόσμιο σενάριο είναι η προσφυγή στον πόλεμο ως μέσο διεκδίκησης της παγκόσμιας ηγεμονίας στον 21ο αιώνα, με τους κινδύνους πυρηνικής εξόντωσης και μαζικής εξολόθρευσης που αυτό συμπεριλαμβάνει.

Ήδη στο τέλος της προηγούμενης χιλιετίας, πολλοί αμερικανοί μελετητές αναρωτιόνταν ποια θα είναι η παγκόσμια ηγεμονική δύναμη στο δεύτερο μισό του 21ου αιώνα, βλέποντας την Κίνα και τους συμμάχους της (συμπεριλαμβανομένης της Ρωσίας) ως τον πιο πιθανό ανταγωνιστή, απέναντι στον οποίο θα έπρεπε να εφαρμοστούν πολιτικές ανάσχεσης και επιθετικής εξισορρόπησης. Δεν είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς ότι κάτι αντίστοιχο συμβαίνει και στην Κίνα, μόνο που οι αναλύσεις και οι μελέτες εκεί δεν είναι εύκολα προσβάσιμες, πόσο μάλλον αναγνώσιμες. Άλλωστε, η Ιστορία δεν γνώρισε ποτέ ομαλές και ειρηνικές διαδοχές της παγκόσμιας ηγεμονίας—το αντίθετο μάλιστα.

Δεν είναι λοιπόν τυχαίο, ούτε μόνο σημερινό φαινόμενο, ότι γινόμαστε μάρτυρες μιας αυξανόμενης στρατιωτικοποίησης των κοινωνιών, η οποία ήδη οδηγεί άμεσα στη διάλυση δικαιωμάτων που κατακτήθηκαν με κόπο, ακόμη και χωρίς να χάνεται το πρόσχημα της (ψευδο)δημοκρατικής εκπροσώπησης, με τη μετατροπή των συνταγματικών κρατών σε εκλογικο-κοινοβουλευτικές απολυταρχίες. Η ελευθερία δράσης, λόγου και έκφρασης, η δυνατότητα να διαμορφώνει κανείς τη ζωή του όπως ο ίδιος επιθυμεί, καθώς και η υιοθέτηση αντιαυταρχικών ηθών και παραδόσεων, είναι πρακτικές που κατακτήθηκαν με δυσκολία από τις προηγούμενες γενιές—και σε ορισμένες περιπτώσεις από ανθρώπους που ακόμη βρίσκονται εν ζωή. Το αν αυτές κατοχυρώνονται συνταγματικά ή μεταφράζονται σε νομικούς κανόνες έχει μικρή σημασία: το θετικό δίκαιο παραχωρείται και αφαιρείται ανάλογα με τις λιγότερο ή περισσότερο ενισχυμένες κοινοβουλευτικές πλειοψηφίες. Είναι η εξέλιξη των κοινωνικών αγώνων αυτή που κάνει τη διαφορά.

Με τον όρο στρατιωτικοποίηση δεν πρέπει και δεν μπορούμε να εννοούμε μόνο την ορατή παρουσία των συμβόλων της ένοπλης εξουσίας (στρατός, αστυνομία, εξοπλισμοί, πολεμικές βιομηχανίες κ.λπ.). Πρέπει να αντιμετωπίσουμε την εσωτερίκευση μιας πολεμοχαρούς και φιλοπόλεμης κουλτούρας, η οποία οπλίζει τις συνειδήσεις από πολύ νεαρή ηλικία με βίαια πρότυπα για την επίλυση των καθημερινών προβλημάτων και την υπέρβαση των εμποδίων που μας θέτει η ζωή σε κάθε μας βήμα.

Πολιτισμικά πρότυπα στα οποία η βία εξυμνείται επειδή είναι προσομοιωμένη—game over και πάλι από την αρχή —η ζωή ως βιντεοπαιχνίδι όπου σκοτώνεις και σκοτώνεσαι, αλλά μετά ανασταίνεσαι σε μια ατέρμονη και απεριόριστη μάχη. Δεν είναι τυχαίο ότι τα ψυχαγωγικά βιντεοπαιχνίδια τροφοδοτούν και τροφοδοτούνται με τη σειρά τους από στρατιωτικές προσομοιώσεις, αυτόνομα και αυτοματοποιημένα οπλικά συστήματα που μετασχηματίζουν τις μορφές του πολέμου, αναισθητοποιώντας τις πληγές και τα σωματικά τραύματα , μετατοπίζοντας τα στη σφαίρα του ψυχικού. Αυτό ισχύει φυσικά, μόνο για όσους επιτίθενται από θέση τεχνολογικής υπεροχής, και όχι για όσους υφίστανται τις συνέπειες, όπως γνωρίζει πολύ καλά κάθε θύμα πολέμου.

Δεν πρέπει επίσης να υποτιμούμε ή να ελαχιστοποιούμε την υβριδική στρατιωτικοποίηση που διεισδύει από τον κυβερνοχώρο στις τσέπες μας μέσω των ψηφιακών συσκευών. Αυτές οι συσκευές δεν αποτελούν μόνο πηγή καπιταλιστικής επιτήρησης για σκοπούς εμπορικού μάρκετινγκ, αλλά και—κυρίως—μέσο ελέγχου από κυβερνήσεις και ιδιωτικές εταιρείες, οι οποίες πλέον κατέχουν μια άπειρη ποσότητα γνώσεων σχετικά με τα γούστα μας, τις πράξεις μας, τις επιλογές μας, τις σωματικές και εικονικές εμπειρίες μας, και οι οποίες μετατρέπονται σε αριθμητικά δεδομένα εύκολα επεξεργάσιμα από αλγορίθμους, καταλήγοντας σε μια χαρτογράφηση μαζική αλλά ταυτόχρονα εξατομικευμένη—και αυτό να μην μας φαίνεται αντιφατικό— χρήσιμη για την πρόβλεψη και ακόμη και την καθοδήγηση της μελλοντικής μας συμπεριφοράς.

Και έτσι φτάνουμε στο τρίτο παγκόσμιο σενάριο: την έλευση των ψηφιακών τεχνολογιών, και ειδικότερα της τεχνητής νοημοσύνης, που κυριολεκτικά επαναστατικοποιεί τον τρόπο ζωής στις κοινωνίες μας, όχι μόνο στους τομείς της ζωντανής εργασίας, η οποία μπορεί να αντικατασταθεί από ρομπότ και διάφορες μηχανές, ούτε μόνο στους τρόπους με τους οποίους διοχετεύονται και διαδίδονται οι «πολιτικές» απόψεις κατά τη διάρκεια των εκλογών.

Η διάκριση ανάμεσα στη σωματική, «πραγματική» σφαίρα και την «εικονική» διάσταση—της οποίας τα αποτελέσματα είναι εξίσου πραγματικά—δεν οδηγεί σε έναν απλό διαχωρισμό· αντίθετα, οι επιδράσεις των δύο πλευρών διαπλέκονται, διαμορφώνοντας μια υποκειμενικότητα πολύ διαφορετική από εκείνη με την οποία έχουμε συνηθίσει να ζούμε στο υλικό έδαφος των κοινωνικών τάξεων και των ενσώματων συσχετισμών δύναμης.

Σε μια εποχή ακραίου ατομικισμού, που προωθήθηκε και ενθαρρύνθηκε από τις νεοφιλελεύθερες πολιτικές των τελευταίων δεκαετιών, η συλλογική σφαίρα έχει θρυμματιστεί για να «αναστηθεί» στη σχέση ανάμεσα στο εγώ και την οθόνη της ψηφιακής μου συσκευής. Η φυσική κοινωνικότητα έχει κατά κάποιον τρόπο εξατμιστεί προς όφελος μιας εικονικής «κοινωνικότητας», διαχειριζόμενης από ιδιόκτητες πλατφόρμες, μέσα στις οποίες αναπαρίσταται μια μυθοπλασία επικοινωνίας και διαλόγου με τόσα άλλα εγώ, το καθένα συνδεδεμένο μέσω της δικής του οθόνης. Η ψευδαίσθηση ότι έχουμε ένα πλήθος ακολούθων, ότι έχουμε εκατοντάδες ή χιλιάδες φίλους: στην πραγματικότητα, βρισκόμαστε εν αγνοία μας βυθισμένοι σε μια φούσκα, μέσα στην οποία οι απόψεις μου αντηχούν και μετατρέπονται σε πεποιθήσεις μόλις τις δω να επιβεβαιώνονται από άλλους που σκέφτονται ακριβώς όπως εγώ.

Ζούμε το τέλος του πλουραλισμού των ιδεών, αποκλεισμένοι μέσα σε θαλάμους αντήχησης της γνώμης μας (echo chambers)· το τέλος της ανάδυσης της διαφωνίας· το τέλος του διαλόγου και της αντιπαράθεσης μεταξύ διαφορετικών ανθρώπων. Και όταν αυτές οι εικονικές εκτοπίσεις επανεμφανίζονται στον χωροχρόνο της ενσώματης ύπαρξης, η έλλειψη εξοικείωσης με το διαφορετικό μετατρέπεται σε άσκοπη, παράλογη και απρόσμενη βία, η οποία θα μπορούσε και νοηθεί ως «αμυντική» μορφή μιας ψυχολογίας απογυμνωμένης από πραγματική κοινωνικότητα, ακριβώς επειδή είναι εμποτισμένη με «κοινωνικά» υποκατάστατα.

Ο νεοφιλελεύθερος ατομικισμός, περαιτέρω μετεγκατεστημένος στο ψηφιακό σύμπαν, παράγει συμμορφωμένα άτομα, διαφοροποιημένα αντίγραφα μιας μηχανικής μήτρας, για τα όρια και τις τεχνολογικές προόδους της οποίας έχουμε πιθανότατα καταστεί προσθετικά μέλη, δοκιμαστικά πειραματόζωα. Νομίζουμε ότι εμείς χρησιμοποιούμε τις συσκευές, αλλά ίσως να συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Απομακρυσμένοι από κάθε κοινότητα αναφοράς, αποπροσανατολισμένοι και εκσφενδονισμένοι από πλατφόρμα σε πλατφόρμα, τι είδους υποκειμενικότητα θα παγιωθεί τελικά; Ποια κοινότητα θα μπορούσε να γεννήσει τον κομμουνισμό των αγαθών και των υπηρεσιών; Ποια κριτική ικανότητα και ποιο πολύμορφο υποκείμενο θα μπορούσε να αναδυθεί στη διαρκώς πιο πιεστική σχέση ανάμεσα στον άνθρωπο και τη μηχανή;

Οι νέοι τρόποι με τους οποίους βιώνουμε τον εαυτό μας ως υποκείμενα, συνειδητά και κριτικά απέναντι στην πραγματικότητα, μας ωθούν να εμβαθύνουμε και να διαφοροποιήσουμε τα αναλυτικά μας εργαλεία, να αρπάξουμε νέες ευκαιρίες για «κοινωνικές» συνδέσεις, μέσα από τις οποίες μπορούμε να ανασυστήσουμε μια ισχυρή αντικυριαρχική κοινότητα, ικανή να φανταστεί—και άρα να δοκιμάσει στην πράξη—συλλογικές ουτοπίες οργανωμένες γύρω από τον άξονα της απουσίας της εξουσίας.

___

Κείμενο: Salvo Vaccaro, Umanità Nova

Μετάφραση- επιμέλεια: Blade Runner – Τάσος Σαγρής (Κενό Δίκτυο)

Περίληψη εισήγησης στο Συνέδριο της Καρράρα (11–12 Οκτωβρίου 2025), με αφορμή τα 80 χρόνια της Ιταλικής Αναρχικής Ομοσπονδίας.

ΠΗΓΗ:

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

The post Αναρχισμός στον 21ο Αιώνα- Salvo Vaccaro / Umanità Nova appeared first on Void Network.

Λίγα λόγια για το συγγραφέα του άρθρου: Ο Arthur Moura είναι σκηνοθέτης και ιστορικός, με μεταπτυχιακό στην Εκπαίδευση και υποψήφιος διδάκτορας στην Κοινωνική Ιστορία. Έχει δημιουργήσει πολλές ταινίες, ανάμεσά τους: As Palavras de um Faminto (2005), De Repente: Poetas de Rua (2009), Paralelo 14 (2011), Casa Félix (2014), Funk Acari (2016), O Som do Tempo (2017) και Los Hombres de los sin Nombre (2023). Είναι επίσης παραγωγός μουσικής, με πολλά rap albums, singles και instrumentals, και συγγραφέας των βιβλίων: O Ciclo dos Rebeldes: processos de mercantilização do rap no Rio de Janeiro και Esboço para uma teoria do cinema de guerrilha (2023). Τέλος, ως υπότροφος της FAPERJ (Ίδρυμα για την Υποστήριξη της Έρευνας στο Ρίο ντε Τζανέιρο), συνεχίζει να ερευνά τη σχέση τέχνης, κοινωνίας και ιστορίας μέσα από τον κινηματογράφο και τη μουσική.

Ο τίτλος με τον οποίο αρχικά δημοσιεύθηκε το άρθρο στην Βραζιλία ήταν:

Από το Zacarezinho στην Penha: Tο ναρκοκράτος στην ωριμότητά του¹

Στις 5 Μαΐου 2021, η σφαγή του Ζακαρεζίνιο αποτέλεσε ένα συμβολικό σημείο καμπής: για πρώτη φορά εδώ και δεκαετίες, το βραζιλιάνικο κράτος έδρασε χωρίς καμία συστολή, αποκαλύπτοντας ανοιχτά το κατασταλτικό του πρόσωπο. Σε εκείνο το επεισόδιο, είκοσι οκτώ άνθρωποι εκτελέστηκαν υπό το πρόσχημα μιας επιχείρησης «ενάντια στο εμπόριο ναρκωτικών» αλλά στην πραγματικότητα, αυτό που παρακολουθήσαμε ήταν η τελική πρόβα μιας νέας μορφής διακυβέρνησης: μιας διακυβέρνησης μέσω του θανάτου. Το κείμενο που είχα γράψει τότε, με τίτλο «Ζακαρεζίνιο και το ναρκοκράτος»², ήδη κινούνταν προς αυτή την κατεύθυνση: το κράτος δεν “αποτυγχάνει” όταν σκοτώνει· αντιθέτως, εκπληρώνει τη δομική του λειτουργία, δηλαδή την υπεράσπιση των συμφερόντων των κυρίαρχων τάξεων, μετατρέποντας τον κοινωνικό έλεγχο σε πηγή κέρδους και εξουσίας. Η θανατοπολιτική δεν είναι σφάλμα· είναι λογιστική μέθοδος του συστήματος τάξης.

Εκείνη η σφαγή υπήρξε το εργαστήριο του δόγματος που θα ωρίμαζε τέσσερα χρόνια αργότερα, στις φαβέλες της Πένια και του Αλεμάο. Αυτό που άλλαξε από το 2021 ως το 2025 δεν ήταν η φύση της βίας, αλλά η διαχείρισή της: ο θάνατος μετατράπηκε σε ένα διαχειριστικό δεδομένο, σχεδιασμένο, μετρημένο, νομιμοποιημένο ως δημόσια πολιτική. Αυτό που άλλοτε θεωρούνταν «υπερβολή», έγινε μέθοδος· αυτό που ήταν «παράνομο», έγινε κανόνας. Από το Ζακαρεζίνιο ως την Πένια, διανύουμε ολόκληρη τη διαδρομή ενός κράτους που, μέσα στην δομική κρίση του εξαρτημένου καπιταλισμού, δεν κρύβει πια τη σύμφυσή του με τις δυνάμεις του εγκλήματος, της παραστρατιωτικής βίας και του κεφαλαίου. Η καταστολή δεν είναι η απάντηση στην αταξία· είναι η ίδια η μέθοδος παραγωγής της τάξης. Και αυτή η «τάξη» οικοδομείται πάνω στον καθημερινό αφανισμό του μαύρου και περιφερειακού πληθυσμού, απογόνων των quilombos³ και των senzalas⁴, που σήμερα είναι εγκλωβισμένος σε εγκαταλειμμένα εδάφη, όπου το Κράτος απουσιάζει ως δικαίωμα και επανεμφανίζεται ως σφαίρα όπλου. Αν το Ζακαρεζίνιο ήταν η πρόβα, η Πένια είναι η ωρίμανση του ναρκοκράτους: η στιγμή όπου η βαρβαρότητα παύει να είναι εξαίρεση και μετατρέπεται στη διοικητική γλώσσα της εξουσίας.

Η επιχείρηση που ονομάστηκε «Περιορισμός», ξεκίνησε στις 28 Οκτωβρίου 2025 στα συγκροτήματα Αλεμάο και Πένια στο Ρίο ντε Τζανέιρο, απαντά σε μια δυναμική που επαναλαμβάνεται εδώ και δεκαετίες. Το καινούριο στοιχείο έγκειται μόνο στην κλίμακα, στο μέγεθος του “κρατικού” μηχανισμού, στον αριθμό των νεκρών και στην προβολή από τα ΜΜΕ· ο πυρήνας όμως της δράσης παραμένει αμετάβλητος: ο παλιός πόλεμος ενάντια στο “εμπόριο ναρκωτικών”, οι φατριές και οι “παράλληλες εξουσίες”. Αυτό που αλλάζει — και αλλάζει με ένταση — είναι ότι αυτός ο πόλεμος έχει πλέον μετατραπεί σε κρατική πολιτική. Για να τον κατανοήσουμε, πρέπει να μετακινήσουμε το βλέμμα από τη συγκυριακή σύγκρουση προς τη δομική της βάση: Γιατί αυτός ο πόλεμος είναι ζωτικός για το Κράτος; Γιατί διεξάγεται στα περιφερειακά εδάφη; Ποιοι είναι οι πραγματικοί του φορείς — όχι μόνο εκείνοι που φαίνονται στα φώτα των μέσων ενημέρωσης, αλλά και εκείνοι που παραμένουν αόρατοι επειδή αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της λειτουργίας του συστήματος;

Το αστικό κράτος, ως πολιτική μορφή του κεφαλαίου, έχει ως θεμελιώδη αρχή την υπεράσπιση των συμφερόντων των κυρίαρχων τάξεων και των βοηθητικών τους στρωμάτων. Ο κατασταλτικός μηχανισμός, επομένως, αποτελεί μια συνήθης συνιστώσα του. Η Επιχείρηση “Περιορισμός” αποκαλύπτει λιγότερο τη “αφηρημένη νομιμοποίηση” της θανατηφόρας βίας και περισσότερο ένα καθεστώς διοικητικής νομιμότητας: νομικές διατάξεις, επιχειρησιακά μέτρα και διοικητικές ρουτίνες που μετατρέπουν τον θάνατο και την καταπίεση σε δείκτες απόδοσης. Οι δηλώσεις του γραμματέα της Πολιτικής Αστυνομίας, Felipe Curi, όχι μόνο νομιμοποιούν τη θανατηφόρα βία, αλλά την ενσωματώνουν σε ένα κυβερνητικό σχέδιο στο οποίο οι συλλήψεις, οι αρχειοθετημένες καταγραφές αντιστάσεων, οι “εξουδετερώσεις”, οι αφηγήσεις για τη “ναρκοτρομοκρατία” και η δια-θεσμική συνεργασία λειτουργούν ως τα βασικά στοιχεία έγκρισης για τον προϋπολογισμό, τις δημόσιες προμήθειες, την πολιτική θωράκιση και την τεχνολογική επέκταση. Με το να δηλώνει ότι το Ρίο “ζει σε κατάσταση πολέμου”, ο Curi εκφέρει ένα δόγμα εδαφικής διαχείρισης: απουσία κοινωνικής οργάνωσης και συνοχής (χωρίς ολοήμερα σχολεία, παιδικούς σταθμούς, υπηρεσίες υγείας, εισοδήματα, πολιτισμό) και υπερ-παρουσία της αστυνομίας ως τεχνολογία ελέγχου. Αυτή η ρύθμιση παράγει αναλώσιμους εχθρούς (τα εργατικά χέρια της μαύρης νεολαίας) και επικαλυπτόμενες κυριαρχίες (Πολιτική Αστυνομία, Στρατιωτική Αστυνομία, Ομοσπονδιακή Αστυνομία Αυτοκινητοδρόμων, Ένοπλες Δυνάμεις, Δημόσια Εισαγγελία και Δικαστική Εξουσία) που χορηγούν κανόνες εξαίρεση, καθιστώντας τους νόμιμους και επαναλήψιμους.

Σε υλικούς όρους, αυτό αναδιατάσσει τον αστικό χώρο (εκλεκτική ανατίμηση γης, αργοί εκτοπισμοί, καταγραφή άτυπων υπηρεσιών) και παρέχει ροή εσόδων για την οικονομία της ασφάλειας. Η φαβέλα, ως σύγχρονο κιλόμπο (κοινότητα δραπετών σκλάβων) της μαύρης επιβίωσης, αποτελεί προνομιακό στόχο, επειδή το ίδιο το Κράτος αποσύρθηκε ως εγγυητής δικαιωμάτων και εμφανίζεται εκ νέου ως διαχειριστής κινδύνου και τιμωρίας, επιβάλλοντας στη μαύρη νεολαία, που μεγαλώνει κυρίως με μονογονεϊκές μητέρες, με γονείς νεκρούς ή φυλακισμένους, ένα μενού ισοδύναμων εκμεταλλεύσεων: υποβαθμισμένη υποαπασχόληση ή στράτευση σε ένοπλες οργανώσεις που ανταγωνίζονται με το Κράτος στην εξαγωγή αξίας από τα ίδια τους τα σώματα.

Η θανατοπολιτική δεν είναι ένα λάθος· είναι ένα λογιστικό μέσο της τάξης. Η χρήση της έκφρασης “κατάσταση πολέμου” είναι επίσης αποκαλυπτική. Νομιμοποιεί τη ολική στρατιωτικοποίηση της αστικής ζωής, την πρακτική αναστολή των συνταγματικών εγγυήσεων και την εγκαθίδρυση ενός μόνιμου καθεστώτος εξαίρεσης στα περιφερειακά εδάφη. Με το να δηλώνει ο Curi ότι “o υψηλός βαθμός θανάτων ήταν προβλέψιμος, αλλά όχι επιθυμητός”, ουσιαστικά φυσικοποιεί τη σφαγή. Η προβλεψιμότητα του θανάτου αποτελεί γι’ αυτόν ένα λειτουργικό δεδομένο, ένα είδος αποδεκτών παράπλευρων συνεπειών μέσα στη λογική της ασφάλειας. Αυτή η φράση συμπυκνώνει όλη την ουσία της εργαλειακής λογικής που κυριαρχεί στο καπιταλιστικό Κράτος σε κρίση: ο θάνατος δεν είναι λάθος, αλλά υπολογισμένο κόστος, εγγεγραμμένο στη λογιστική της κοινωνικής διαχείρισης.

Η δήλωση ότι “τα θύματα αυτής της επιχείρησης ήταν οι στρατιωτικοί νεκροί ή τραυματίες” αποτελεί την πλήρη απο-ανθρωποποίηση. Η μείωση δεκάδων πολιτών που εκτελέστηκαν σε “εγκληματίες που επέλεξαν να μην παραδοθούν” είναι μια σύγχρονη μορφή πολιτικής ευγονικής. Η λέξη “επιλογή” μεταφέρει την ευθύνη αλλού: οι νεκροί γίνονται ένοχοι για την ίδια τους την εκτέλεση. Η νεκροπολιτική του κράτους μετατρέπει την δύναμη του να σκοτώνεις σε διοικητική πράξη. Ο Curi ενισχύει επίσης το παλιό επιχείρημα ότι η κρατική κυβέρνηση ενεργεί “μόνο” κατά της εγκληματικότητας, παραπονούμενος για την έλλειψη ομοσπονδιακής υποστήριξης. Αυτή η ρητορική είναι στρατηγική: δημιουργεί την εικόνα ενός Κράτους ηρωικού και εγκαταλελειμμένου που μάχεται ενάντια σε ανώτερες δυνάμεις. Στην πραγματικότητα, όμως, κρύβει την πραγματική εγκατάλειψη: αυτή του φτωχού πληθυσμού, των φαβέλων, των επισφαλώς εργαζόμενων που ζουν υπό πολιορκία. Η σύγκρουση ανάμεσα στην κρατική και την ομοσπονδιακή κυβέρνηση είναι μόνο μια διαμάχη για τη διαχείριση της βαρβαρότητας. Καμία από τις δύο πλευρές δεν αμφισβητεί την θεμελιώδη αρχή της πολιτικής ασφάλειας: ότι η ζωή στα περιφερειακά εδάφη είναι αναλώσιμη και ότι ο λαϊκός χώρος αποτελεί στρατιωτικοποιημένη ζώνη.

Όταν ο Curi δηλώνει ότι η επιχείρηση ήταν “σχεδιασμένη” και ότι “συμμορφώθηκε με τους νομικούς κανονισμούς”, γινόμαστε μάρτυρες της νομιμοποίησης του παραλόγου.
Η συμμόρφωση με το νόμο ενώ εκτελούνται δεκάδες άνθρωποι αποτελεί σαφή ένδειξη ότι η νομιμότητα έχει πλέον πλήρως απορροφηθεί από τη λογική της εξαίρεσης. Το πρόβλημα δεν είναι η συμμόρφωση με τον νόμο, αλλά ότι ο ίδιος ο νόμος έχει πλέον ενσωματώσει το έγκλημα ως λειτουργικό του στοιχείο. Η αστική νομική νεωτερικότητα συνυπήρχε πάντα με τη βία ως θεμέλιο· τώρα όμως, υπό τη διάλυση του αστικού κράτους, αυτή η βία αναδύεται στο φως της ημέρας ως οργανωτικό πρότυπο. Ο νόμος και το τουφέκι είναι συμπληρωματικά εργαλεία της ίδιας λογικής ελέγχου. Η ρητορική του Felipe Curi δεν διαφέρει ουσιαστικά από τις αντιεξεγερτικές δοξασίες που διαμορφώθηκαν κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής δικτατορίας. Έννοιες όπως “εχθρικά εδάδη”, “εσωτερικός πόλεμος”, “παράλληλες εξουσίες” και “εξόντωση του εχθρού” παραμένουν οι ίδιες. Αυτό που άλλαξε είναι μόνο το σκηνικό και η σημασιολογία. Ο εχθρός, που παλιότερα αναγνωριζόταν ως “ανατρεπτικός”, σήμερα είναι ο “διακινητής”, ο “εγκληματίας”, ο “ναρκοτρομοκράτης”. O πολιτικός στόχος είναι ο ίδιος: να διατηρεί τον πληθυσμό σε τρόμο, να νομιμοποιεί τον πολεμικό προϋπολογισμό, να διασφαλίζει την πειθαρχία της εργατικής δύναμης και να αποτρέπει την αυτόνομη οργάνωση των υποτελών τάξεων. Η φαβέλα αντιμετωπίζεται ως μια εσωτερική αποικία, χώρος κατοχής και λεηλασίας, εργαστήριο πολιτικής εξαίρεσης.

Όταν ο γραμματέας λέει ότι “το Ρίο ζει σε κατάσταση πολέμου”, δεν λέει ψέματα· απλώς δεν αποκαλύπτει ποιος κήρυξε αυτόν τον πόλεμο. Δεν ήταν οι κάτοικοι που εισέβαλαν στις θεσμικές δομές· ήταν το Κράτος που εισέβαλε στα σπίτια των εργαζομένων. Ο πόλεμος δεν είναι ανάμεσα στο “καλό και το κακό”, όπως επαναλαμβάνει ο Τύπος, αλλά ανάμεσα στο κεφάλαιο και τη ζωή. Οι κατασταλτικές δυνάμεις είναι ο ένοπλος βραχίονας της συσσώρευσης, απαραίτητες για να περιορίσουν το ανθρώπινο πλεόνασμα που το κεφάλαιο δεν απορροφά. Γι’ αυτό, αυτός ο πόλεμος δεν τελειώνει ποτέ. Είναι ζωτικής σημασίας για τη λειτουργία του συστήματος. Ανανεώνει τη νομιμοποίηση των κυβερνήσεων που στηρίζονται στον φόβο και την υπόσχεση τάξης και κινεί ολόκληρη μια παράλληλη οικονομία ασφάλειας, όπλων, τεθωρακισμένων, παρακολούθησης, επιχορηγήσεων και διαφθοράς. Η ρητορική του Curi αποτελεί παράδειγμα μιας κυρίαρχης τάξης που κυβερνά μέσω της βίας και του ψεύδους. Συνδυάζει τεχνοκρατία και βαρβαρότητα, ηθικισμό και κυνισμό. Με το να δικαιολογεί τη σφαγή στο όνομα της νομιμότητας, επιβεβαιώνει το κεντρικό δόγμα του αστικού Κράτους: τη διατήρηση της ιδιοκτησίας και της κοινωνικής ιεραρχίας πάνω από τη ζωή. Στην ουσία, αυτό που ο Santos ονομάζει “περιορισμό” είναι η διαχείριση της μιζέριας. Είναι η διαχείριση του ανθρώπινου πλεονάσματος που παράγεται από την δομική κρίση του εξαρτημένου καπιταλισμού. Είναι ο τρόπος με τον οποίο το Κράτος ρυθμίζει τη ροή της βαρβαρότητας που το ίδιο παράγει.

Ο αστικός πόλεμος είναι το εργαλείο περιορισμού του ενεργού υπερπληθυσμού, μιας μάζας επισφαλών εργαζομένων, φυλετικοποιημένων και περιορισμένων στα περιφερειακά εδάφη, των οποίων η ύπαρξη ξεπερνά τις ανάγκες αξιοποίησης του κεφαλαίου, αλλά που η πειθαρχία τους είναι ζωτικής σημασίας για τη σταθερότητα της τάξης. Αυτό που ονομάζεται “μάχη κατά της διακίνησης ναρκωτικών” είναι η ιδεολογική μάσκα αυτής της καταστολής: μια διάταξη που μετατρέπει τη φτώχεια σε απειλή και τη μιζέρια σε εχθρό. Ο πόλεμος κατά της Comando Vermelho είναι η πρόφαση που νομιμοποιεί την κοινωνική και χωρική αναδιάταξη που απαιτεί το κεφάλαιο, επαναοργανώνει τον αστικό χώρο, αναβαθμίζει τις αξίες της γης, μετακινεί πληθυσμούς, αναδιαμορφώνει τις τοπικές εξουσίες και ανανέώνει τη συμφωνία μεταξύ κράτους, παραστρατιωτικών οργανώσεων και αγοράς. Από τα μέσα της δεκαετίας του 1980, όπως δείχνουν οι μελέτες του Loïc Wacquant και άλλων, ο κρατικός μηχανισμός αντιμετωπίζει τις φαβέλες ως ζώνες εξαίρεσης: εσωτερικές αποικιακές περιοχές όπου ασκείται η κυριαρχία της εξόντωσης.

Αυτό που έχουμε μπροστά μας, επομένως, είναι ένα κράτος που έχει εσωτερικεύσει τη νεκροπολιτική· ο αποκαλούμενος “πόλεμος κατά των ναρκωτικών” είναι μια μέθοδος διακυβέρνησης, μια θανατοπολιτική που ασκείται στο όνομα της τάξης. Γιατί λαμβάνει χώρα αυτή η σύγκρουση και, ακόμη περισσότερο, γιατί συγκεντρώνεται σε περιοχές όπως τα Alemão/Penha; Αυτοί οι χώροι είναι χαρακτηριστικά παραδείγματα: πυκνοκατοικημένες περιφερειακές ζώνες, πληθυσμός κυρίως μαύρος, εισόδημα ανά κάτοικο χαμηλότερο από τον μέσο όρο της πόλης, ανεπαρκείςς δημόσιες υποδομές και ιστορικά υπό τον έλεγχο, μερικός ή πλήρης, φατρίων (όπως η Comando Vermelho)⁵ ή από στρατιωτικές ομάδες που προέκυψαν λόγω του κενού του κράτους. Αυτός ο συνδυασμός άτυπης οικονομικής, απουσίας του κράτους και οργανωμένης βίας είναι εκτενώς τεκμηριωμένος. Εκεί έχει εγκαθιδρυθεί μια παράλληλη διακυβέρνηση, εγκληματική, πολιτική και οικονομική, και το Kράτος, μακριά από το να την εξαφανίσει μετωπικά, επιλέγει είτε να τη διαχειριστεί είτε να συγχωνευτεί μαζί της.

Το έδαφος της φαβέλας συνιστά, επομένως, ένα εργαστήριο συσσώρευσης της εξαίρεσης: σε αυτό, ο πληθυσμός αποτελεί αντικείμενο στρατιωτικοποιημένης επιτήρησης, απώλειας εγγυήσεωνς, υψηλής θνησιμότητας και κερδοφορίας μέσω της εκμετάλλευσης (άμεσης ή έμμεσης) των ζωών του. Ας δούμε τη συγκεκριμένη δυναμική της επιχείρησης: χιλιάδες πράκτορες (2.500 σύμφωνα με τις πηγές) κινητοποιημένοι με θωρακισμένα οχήματα, drones, αυτόματα όπλα· η κυβερνητική διεκδίκηση της “ναρκωτρομοκρατίας”· πολλαπλά πτώματα εγκαταλελειμμένα στους δρόμους· σχολεία κλειστά· διακοπές στις μεταφορές. Αυτό αποκαλύπτει ότι η επιχείρηση δεν στρεφόταν μόνο στους ηγέτες της διακίνησης ναρκωτικών, αλλά στοχεύε ολόκληρο το έδαφος στο σύνολό του. Σε μια τέτοια επιχείρηση, ο θάνατος αποτελεί μέρος του σχεδιασμού. Η συνέχεια του έργου του Κράτους-πολέμου γίνεται ορατή.

Αυτό που συνέβη στις 5 Μαΐου 2021 στο Ζακαρεζίνιο ήταν, επομένως, ένα πείραμα: η ωρίμανσή του επαληθεύεται τώρα. Πρόκειται για μια πολιτική ενεργητικής καταστολής, όχι για ένα απλό έμπλαστρο δημόσιας ασφάλειας. Ο κατασταλτικός μηχανισμός συμπίπτει με το “καθεστώς” του ναρκοκράτους: το κράτος, οι παραστρατιωτικές ομάδες/φατρίες, το ακίνητο κεφάλαιο και η γραφειοκρατία της ασφάλειας υποτάσσονται στη λογική της μόνιμης εξαίρεσης.

Αυτό που το κράτος ονομάζει “έδαφος σε σύγκρουση” είναι, στην πραγματικότητα, χώροι μαύρης επιβίωσης, αυθεντικά σύγχρονα quilombos, ανεγερμένα πάνω στα ερείπια μιας αποστερημένης πολιτότητας. Ιστορικά, οι φαβέλες υπήρξαν καταφύγιο για τους απογόνους της δουλείας, οι οποίοι εκδιώχθηκαν στους λόφους και τις παρυφές των πόλεων από ένα συστηματικό σχέδιο αποκλεισμού. Καθ’ όλη τη διάρκεια δεκαετιών, η κρατική εξουσία αποσύρθηκε από αυτούς τους χώρους, εγκαταλείποντας ολόκληρες γενιές στην επιβίωση και την καθημερινή βία. Όπου το κράτος δεν χτίζει σχολεία πλήρους ωραρίου, δεν εξασφαλίζει παιδικούς σταθμούς, δεν προσφέρει εναλλακτικές πηγές εισοδήματος ή ψυχαγωγίας, εγκαθίσταται ο νόμος της απελπισίας. Οι νέοι μαύροι μεγαλώνουν μεταξύ δύο μοναδικών επιλογών: της άμεσης εκμετάλλευσης από το κεφάλαιο, σε εργασίες υποτιμημένες και χωρίς μέλλον, ή της εκμετάλλευσης από εγκληματικές οργανώσεις που διεκδικούν τον έλεγχο της περιοχής αντιπαραθέτοντας το ίδιο το κράτος. Και οι δύο λειτουργούν σύμφωνα με την ίδια λογική: την αξιοποίηση της ζωής και της ενέργειας των αναλώσιμων μαύρων σωμάτων. Η απουσία δημόσιων πολιτικών δεν είναι παράλειψη, είναι μέθοδος. Η εγκατάλειψη είναι μορφή κυριαρχίας. Η φαβέλα, που έχει μετατραπεί σε πολεμικό πεδίο, αποτελεί επίσης την πιο ριζοσπαστική έκφραση της αποτυχίας – ή, μάλλον, της επιτυχίας – της καπιταλιστικής τάξης στο να κρατά τον πληθυσμό υπό έλεγχο μέσω της έλλειψης.

Αλλά γιατί υπάρχει αυτή η αντιπαράθεση, πέρα από την ιδεολογική κάλυψη της “μάχης κατά της διακίνησης ναρκωτικών”; Επειδή το περιφερειακό έδαφος εξυπηρετεί δύο λειτουργίες για το κεφάλαιο: τη λειτουργία αποθεματικού ζωής και τη λειτουργία συσσώρευσης μέσω της επισφάλειας. Το κράτος – κεφάλαιο, σε δομική κρίση, χρειάζεται να πειθαρχήσει το ανθρώπινο πλεόνασμα που το οικονομικό σύστημα δεν έχει απορροφήσει: απορριφθέντες νέοι μαύροι, άνεργοι, υποαπασχολούμενοι. Η φαβέλα, επομένως, παύει να είναι μόνο σκηνικό “εγκλήματος” και γίνεται σκηνικό αναδιοργάνωσης της εργατικής δύναμης, ανατίμησης της ακίνητης περιουσίας στις πλαγιές της και άμεσης εξαγωγής εσόδων, μέσω παράνομων ή ημι-νόμιμων υπηρεσιών, όπως μεταφορές, προμήθεια αερίου και ηλεκτρισμού, που διαχειρίζονται οι παραστρατιωτικές ομάδες ή οι διακινητές. Η βίαιη καταστολή εξυπηρετεί τον έλεγχο αυτού του πλεονάσματος και την πειθαρχική αναδιοργάνωση της περιφέρειας. Έτσι, η αντιπαράθεση αυτή αποτελεί δομικό στοιχείο της καθυστερημένης νεοφιλελεύθερης διακυβέρνησης σε εξαρτημένα πλαίσια όπως αυτό της Βραζιλίας. Η ιδεολογία του “πολέμου κατά των ναρκωτικών” λειτουργεί ως μηχανισμός φυλετικοποίησης των περιφερειών, νομιμοποιώντας τη σφαγή σωμάτων ως κρατική πολιτική. Υπό αυτές τις συνθήκες, ο πόλεμος δεν “καταπολεμά το έγκλημα”, αλλά παράγει το έγκλημα ως εργαλείο πειθαρχίας. Αυτό που αποκαλείται “οργανωμένο έγκλημα” είναι ταυτόχρονα οικονομικός παράγοντας και εργαλείο διακυβέρνησης.

Μάλιστα, η αντιπαράθεση συγκεντρώνεται σε περιοχές όπως τα Alemão/Penha, επειδή εκεί η θεσμική αντίσταση είναι αδύναμη, η κρατική παρουσία εύθραυστη, η γραφειοκρατία περιορισμένη και η υποδομή ελλιπής. Η φατρία κυριαρχεί, ναι, αλλά ακριβώς επειδή το κράτος επέτρεψε την ύπαρξη κενού. Προτάσεις όπως οι Μονάδες Ειρηνευτικής Αστυνομίας (UPP) αποτέλεσαν απόπειρες ειρηνευτικής κατοχής, σε σχέση με τις μέγα – επιχειρήσεις, αλλά δεν τροποποίησαν βαθιά τους δομικούς μηχανισμούς, με την επιστροφή της βίας και της στρατιωτικοποιημένης καταστολής. Η αντιπαράθεση αυξάνεται ακριβώς όταν το κράτος αποφασίζει ότι δεν θα ανεχθεί πλέον την παράλληλη αυτονομία – ύπαρξη της φατρίας, όχι για να “απελευθερώσει” την περιοχή, αλλά για να αναλάβει ή να ενσωματώσει την κυριαρχία της και να την εντάξει στη συσσώρευση του εξαρτημένου καπιταλισμού.

Η φατρία είναι μέρος του μηχανισμού: διακίνηση ναρκωτικών, παραστρατιωτικές ομάδες, αγορά ακινήτων, παράνομες μεταφορές, όλα αυτά εντάσσουν τη φαβέλα σε έναν αυτοτροφοδοτούμενο κύκλο. Η επίθεση, επομένως, δεν στρέφεται καθαρά ενάντια στην “εγκληματικότητα”, αλλά σε έναν ανταγωνιστή που πρέπει να πειθαρχηθεί ώστε να συνεχίσει η λειτουργική τάξη. Ωστόσο, αυτή η καταστολή δεν συμβαίνει σε ένα κενό δραστηριοτήτων: συμβαίνει μέσω της νομιμοποίησης της εξαίρεσης. Η επιχείρηση επιβεβαιώνει ότι το κράτος λειτουργεί με νέα λογική: η εξαίρεση δεν αναστέλλεται, αλλά εσωτερικεύεται. Το δημοκρατικό δίκαιο και η πολιτική δικαιοδοσία μετατρέπονται σε εξαρτήματα.

Όπως αναλύει η κριτική θεωρία της νεκροπολιτικής, το κράτος ορίζει ποιος “μπορεί να ζήσει” και ποιος “πρέπει να πεθάνει”. Αυτό γίνεται ορατό στις φαβέλες, όπου νέοι μαύροι σκοτώνονται σε αστυνομικές επιχειρήσεις χωρίς σχεδόν κανένας να αναλαμβάνει την ευθύνη. Οι μηχανισμοί διασφάλισης δικαιωμάτων και θεσμικών εγγυήσεων επίσης δεν λειτουργούν πλήρως. Η ατιμωρησία αποτελεί αναπόσπαστο μέρος: η υψηλή θνησιμότητα νομιμοποιείται λόγω της απουσίας πραγματικών συνεπειών. Είναι τόσο βέβαιο όσο ότι ανατέλλει ο ήλιος ότι οι υπεύθυνοι θα μείνουν ατιμώρητοι. Η επιχείρηση του 2025 το επιβεβαιώνει: φονική επιλεκτικότητα + ατιμωρησία = καθεστώς μόνιμου πολέμου.

Σε αυτό το σημείο γίνεται σαφές: ούτε η θεσμική Αριστερά ούτε η Δεξιά θα λύσουν το πρόβλημα, γιατί και οι δύο αποτελούν μέρος της λογικής της εγκληματικής βαρβαρότητας που προωθεί το Κράτος. Η Δεξιά αποτίει φόρο τιμής στον εξολοθρευτή, η Αριστερά ζητά «λιγότερη θανατηφόρα βία», «αστυνομική μεταρρύθμιση», «περισσότερα ανθρώπινα δικαιώματα», αλλά διατηρεί ακέραιη την ιδέα ότι το Κράτος ασφάλειας μπορεί να θεραπεύσει το κοινωνικό κακό. Αυτή η πεποίθηση είναι ψευδής.

Αυτό που έχουμε είναι το ίδιο το Κράτος ασφάλειας να ενεργεί ως διαχειριστής της βίας και της κοινωνικής πειθαρχίας. Η θεσμική Αριστερά επαναλαμβάνει την εμπιστοσύνη της στο Κράτος και στη φόρμουλα της αστυνομικής επιτήρησης, απλώς με διαφορετικό χρώμα. Η Δεξιά επαναλαμβάνει τα ίδια με μεγαλύτερη σφοδρότητα. Σε κάθε περίπτωση, αναπαράγεται το ίδιο το ναρκοκράτος. Όταν εξετάζουμε τη διακυβέρνηση του Cláudio Castro στο Ρίο ντε Τζανέιρο, αντιλαμβανόμαστε ότι εκείνος δεν εγκαινιάζει το μοντέλο, αλλά το εμβαθύνει. Δεν είναι η αιτία, αλλά ο συνειδητός χειριστής της ωριμότητας του μοντέλου. Κυβερνά μέσω του πολέμου, καθιστά την «φονική επιχείρηση» ως το σήμα κατατεθέν του, καταμετρά τους νεκρούς ως τρόπαια εξουσίας. Και το πιο σημαντικό: θεσμοποιεί τη λογική της εξαίρεσης.

Τα μέσα ενημέρωσης ανακοινώνουν «τη μεγαλύτερη επιχείρηση των τελευταίων 15 ετών», οι εφημερίδες επαινούν τον μηχανισμό, οι αναλυτές μιλούν για «σόκ της τάξης».  Αλλά, η αλήθεια είναι ότι αυτή η επιχείρηση λέει πολύ λιγότερα για μια συγκεκριμένη κυβέρνηση και πολύ περισσότερα για την ώριμη λειτουργία του εξαρτημένου καπιταλιστικού καθεστώτος της Βραζιλίας — ενός καθεστώτος όπου η περιφέρεια αποτελεί ζώνη θυσίας, εξόρυξης και πειραματισμού στη διακυβέρνηση της εξαίρεσης. Η θανατηφόρα βία δεν είναι αποτυχία της δημοκρατίας· είναι κομμάτι του ίδιου του κατασταλτικού της ιστού.

Πέραν αυτού, αυτό το μοντέλο ελέγχου και εξαίρεσης είναι εγγενώς συνδεδεμένο με την καπιταλιστική συσσώρευση: κτηματομεσιτικός τομέας, μεταφορές, άτυπες υπηρεσίες, παράνομο δίκτυο φυσικού αερίου και ηλεκτρισμού. Οι φατρίες και οι παραστρατιωτικές μαφίες λειτουργούν με τη σιωπηρή στήριξη ή την ανεκτικότητα του κράτους. Προσφέρουν δίκτυα κέρδους, ελέγχουν εδάφη, εγγυώνται “υπηρεσίες” και απορροφούν το πλεόνασμα. Όταν το κράτος επεμβαίνει με μια “επιχείρηση”, δεν το κάνει για να εξαλείψει αυτό το σύστημα, αλλά για να το αναδιοργανώσει υπό την κηδεμονία του ή υπό μια νέα ηγεμονία. Η Επιχείρηση Περιορισμός είναι η στιγμή όπου το κράτος διεκδικεί αυτό το έδαφος ως δικό του και διακηρύσσει τη λογική “ή το Κράτος ή ο εγκληματίας” — αλλά ο εγκληματίας ήδη αποτελεί μέρος του κράτους.

Αυτό που ανακοινώνεται, λοιπόν, είναι: “Αναλαμβάνουμε τον έλεγχο”. Και ο έλεγχος απαιτεί θέαμα, φονικότητα, επιτήρηση και φόβο. Για τους κατοίκους της φαβέλας, αυτός ο πόλεμος δεν σημαίνει ασφάλεια, αλλά τρόμο. Για το κεφάλαιο, σημαίνει ευκαιρίες: οι αξίες των ακινήτων στις “επικίνδυνες” πλαγιές πέφτουν, οι επενδυτές κερδοσκοπούν, το άτυπο σύστημα μεταφορών ελέγχεται, η βία δημιουργεί ζήτηση για ιδιωτική ασφάλεια, και ο κατασταλτικός μηχανισμός νομιμοποιεί κονδύλια, νέες προσλήψεις και μπίζνες αστικού πολέμου. Στο τέλος, η φαβέλα εκμεταλλεύεται διπλά: από τη φατρία/αγορά και από το νεκροπολιτικό κράτος. Η “θεραπεία” που υπόσχονται δεν έρχεται ποτέ, γιατί η επιλεγμένη οδός είναι του πολέμου, όχι της ένταξης.

Αυτό που διακυβεύεται δεν είναι “λιγότερη φονικότητα” ή “καλύτερη αστυνομία”: είναι η υπέρβαση του καθεστώτος ασφάλειας ως μορφής κοινωνικής πολιτικής. Η λύση δεν βρίσκεται στο κράτος, αλλά ενάντια στο κράτος ασφάλειας. Το καθήκον της πολιτικής πρωτοπορίας δεν είναι να “μεταρρυθμίσει” την αστυνομία, αλλά να υπερβεί το καθεστώς συσσώρευσης και πειθαρχίας που δικαιολογεί τη φονικότητά της.

Ο εχθρός δεν είναι μόνο ο ναρκοέμπορος ή ο αστυνομικός, αλλά η ίδια η διάταξη που μετατρέπει τα σώματα — κυρίως τα μαύρα και περιθωριοποιημένα σώματα — σε έδαφος πολέμου, κέρδους και ατιμωρησίας.

Η Επιχείρηση Περιορισμός αποδεικνύει ότι η εποχή του ναρκοκράτους έχει πλέον ωριμάσει: δεν είναι ένα ρήγμα ούτε εξαίρεση, αλλά μορφή διακυβέρνησης. Είναι κρίσιμο να το αναγνωρίσουμε αυτό, ώστε να μπορέσουμε να σκεφτούμε μια έξοδο που θα σπάσει τη λογική της “περιοριστικής” διαχείρισης και θα αντικαταστήσει τον πόλεμο με μια ουσιαστική δημοκρατία, την επανόρθωση, τον δομικό μετασχηματισμό και τον πρωταγωνισμό της περιφερειακής εργατικής τάξης. Χωρίς αυτό, θα συνεχίσουμε να ζητάμε “λιγότερη φονικότητα” ενώ ο πόλεμος θα προελαύνει· και θα μετράμε τα πτώματα χωρίς ποτέ να ερευνούμε το σύστημα που τα παράγει.

Δεν υπάρχει τρόπος να καταπολεμηθεί αυτή η λογική μέσω «μεταρρυθμίσεων». Η θεσμική αριστερά, όταν ζητά «βελτίωση της αστυνομίας», «σεβασμό στα ανθρώπινα δικαιώματα» ή μια «νέα πολιτική ασφάλειας», δεν κάνει τίποτε άλλο παρά να ενισχύει το ίδιο το οικοδόμημα της κυριαρχίας. Θέλουν να εξανθρωπίσουν τη βαρβαρότητα χωρίς να καταργήσουν την αιτία της. Η δεξιά, από την άλλη, κάνει τη βαρβαρότητα σημαία της· απαιτεί περισσότερα όπλα, περισσότερα τουφέκια, περισσότερο αίμα. Και οι δύο πλευρές είναι όψεις του ίδιου σχεδίου: της διατήρησης της καπιταλιστικής τάξης και της διαιώνισης της εξαθλίωσης. Η έξοδος δεν βρίσκεται ανάμεσα σε αυτές τις δύο επιλογές. Η έξοδος βρίσκεται στην ριζική απόρριψη αυτής της δομής, στην αυτόνομη οργάνωση των εργαζομένων και των περιφερειακών λαών, στη δημιουργία μιας πολιτικής απελευθέρωσης που δεν θα εξαρτάται από το κράτος, αλλά που θα το αντιμετωπίζει ως εχθρό. Η ιστορία θα αποκτήσει βαρύ τίμημα για αυτήν την κανονικοποίηση του τρόμου.

Όταν το κράτος αποκαλεί «πόλεμο» αυτό που είναι  σφαγή, «περιορισμό» αυτό που είναι εξόντωση, «σχεδιασμό» αυτό που είναι βαρβαρότητα, δεν μένουν πια αμφιβολίες για την κατεύθυνση που έχει πάρει. Το Ρίο ντε Τζανέιρο, υπό τον Κλάουδιο Κάστρο και τον Φελίπε Κούρι, έχει μετατραπεί στον πιο καθαρό καθρέφτη της αποσύνθεσης του βραζιλιάνικου αστικού κράτους: ένα καθεστώς ασφάλειας που δεν προστατεύει, μια δημοκρατία που δολοφονεί, ένας νόμος που δικαιολογεί την εξαίρεση. Κι όσο δεν σπάμε αυτόν τον φαύλο κύκλο, ολόκληρη η χώρα θα συνεχίσει να κυβερνάται από τον θάνατο.

Οι ένοπλες δυνάμεις, ενταγμένες σε αυτή τη διαδικασία, λειτουργούν ως φύλακες της ιδιοκτησίας και της “κοινωνικής σταθερότητας”, όχι ως υπερασπιστές του λαού. Ο ρόλος τους είναι να διασφαλίζουν ότι ο εσωτερικός πόλεμος θα παραμένει εγκλωβισμένος μέσα στα αόρατα σύνορα που χωρίζουν τον «νόμιμο κόσμο» από τον αναλώσιμο κόσμο. Αυτές ορίζουν πού επιτρέπεται να χυθεί αίμα και πού πρέπει να επικρατεί σιωπή. Αυτή η δομή έχει εξευγενιστεί με τον χρόνο. Από τις αποικιακές εκστρατείες μέχρι σήμερα, οι ένοπλες δυνάμεις του κράτους έχουν στραφεί όχι προς την υπεράσπιση της εθνικής κυριαρχίας, αλλά προς την καταστολή των εσωτερικών εξεγέρσεων. Είναι ένας στρατός στραμμένος προς τα μέσα, αφιερωμένος στον έλεγχο του ίδιου του πληθυσμού. Η επιχείρηση του 2025 είναι απλώς η επικαιροποιημένη εκδοχή αυτής της ιστορικής λειτουργίας. Ο πραγματικός ρόλος των ενόπλων δυνάμεων σε αυτόν τον πόλεμο είναι, επομένως, πολιτικός. Δεν καταπολεμούν τα ναρκωτικά, ούτε υπερασπίζονται ζωές· εγγυώνται τη διατήρηση ενός καθεστώτος κυριαρχίας. Λειτουργούν ως διαμεσολαβητές ανάμεσα στις οικονομικές ελίτ, το χρηματοπιστωτικό κεφάλαιο και τους κατασταλτικούς μηχανισμούς. Η παρουσία τους αποτελεί εγγύηση ότι η βία δεν θα ξεφύγει από τον έλεγχο, ότι η λαϊκή εξέγερση δεν θα βρει ρωγμή, ότι ο πόλεμος θα παραμένει ελεγχόμενος και παραγωγικός.

Η στρατιωτικοποίηση της καθημερινής ζωής είναι η προληπτική απάντηση στην εν δυνάμει απειλή της κοινωνικής ανυπακοής. Είναι ένας τρόπος ουδετεροποίησης κάθε δυνατότητας ρήξης. Ο τρόμος είναι μέθοδος. Είναι απαραίτητο να κατανοήσουμε ότι η οικονομία του εμπορίου ναρκωτικών και η επίσημη οικονομία δεν είναι δύο ξεχωριστοί κόσμοι. Το χρήμα του εμπορίου κυκλοφορεί στις τράπεζες, χρηματοδοτεί προεκλογικές εκστρατείες, αγοράζει ακίνητα, συντηρεί εταιρείες-βιτρίνες. Το σύνορο ανάμεσα στο «νόμιμο» και το «παράνομο» είναι απλώς μια ιδεολογική σύμβαση. Αυτό που υπάρχει στην πράξη είναι μια λειτουργική διαίρεση της βίαιης εργασίας: το κράτος ρυθμίζει ποιος μπορεί να σκοτώνει, ποιος μπορεί να κερδίζει και ποιος πρέπει να πεθαίνει. Αυτή η νεκροπολιτική ρύθμιση είναι η καρδιά της πολιτικής ασφάλειας. Γι’ αυτό οι αστυνομικές επιχειρήσεις δεν φτάνουν ποτέ στους ανώτερους κύκλους του ναρκοεμπορίου: ο πόλεμος διεξάγεται ενάντια στον πιο αδύναμο κρίκο, ενάντια στην επισφαλή εργατική δύναμη, ενάντια στο σώμα που εξυπηρετεί ως ασπίδα της οικονομίας του θανάτου.

Η αναδιοργάνωση που προωθεί το Κράτος μέσω της Επιχείρησης Περιορισμού αποτελεί μια αναπροσαρμογή της τοπογραφίας της εξουσίας. Δεν πρόκειται για «αποκατάσταση της τάξης», αλλά για αναδιανομή του χάους. Με κάθε σφαγή, επανασχεδιάζονται οι γραμμές διοίκησης, αναδομούνται οι συμμαχίες και το ισοζύγιο ισχύος επανέρχεται σε νέα ισορροπία. Αυτό που παρουσιάζεται ως «νίκη» είναι, στην πραγματικότητα, η διατήρηση του ίδιου συστήματος πάνω σε νέες βάσεις. Η επιχείρηση λειτουργεί ως τελετουργία κάθαρσης: το κράτος επιδεικνύει τη δύναμή του, τα μέσα ενημέρωσης το δοξάζουν, η μεσαία τάξη νιώθει «προστατευμένη» και το κεφάλαιο ανασαίνει με ανακούφιση. Η βία επιτελεί τη συμβολική της λειτουργία: ανανεώνει την πίστη στην εξουσία, ενώ ταυτόχρονα αναδιατάσσει τις σχέσεις ισχύος στο εσωτερικό της κρατικής μηχανής. Ο «πόλεμος κατά των ναρκωτικών» είναι μια απαραίτητη μυθοπλασία: τροφοδοτεί το μύθο της ηθικής αυθεντίας και την πίστη στην ουδετερότητα των θεσμών. Αυτό όμως που κρύβεται κάτω από αυτή τη ρητορική είναι ο παλιός μηχανισμός ταξικής κυριαρχίας: η επιλεκτική βία ως εργαλείο διακυβέρνησης. Η επιχείρηση δεν πολεμά το έγκλημα· πολεμά τη δυνατότητα χειραφέτησης. Με κάθε σώμα που πέφτει, με κάθε σπίτι που παραβιάζεται, το κράτος επαναβεβαιώνει ότι δεν υπάρχει σωτηρία έξω από την επιτήρησή του. Ο πόλεμος είναι ο τρόπος να αποτραπεί η συνειδητοποίηση ότι ο πραγματικός εχθρός είναι το ίδιο το σύστημα που εξοντώνει τον λαό στο όνομα της τάξης.

Η “περιοριστική” πολιτική, επομένως, είναι κάτι πολύ περισσότερο από μια πολιτική «ασφάλειας» — είναι ταξική πολιτική. Ο στόχος της δεν είναι να προστατεύει, αλλά να διατηρήσει. Να διατηρήσει τα κέρδη, τον φόβο, τη σιωπή. Το Κράτος ανασυντάσσεται κάθε φορά που οι κοινωνικές αντιφάσεις απειλούν να ξεφύγουν από τον έλεγχό του· αναπροσαρμόζει τα γρανάζια του, μεταθέτει την κρίση από την οικονομία στον “εσωτερικό εχθρό” και προσφέρει στην κοινωνία το θέαμα του πολέμου ως κάθαρση. Κάθε επιχείρηση είναι μια παιδαγωγική της υποταγής: διδάσκει ότι η ειρήνη είναι προνόμιο, η ζωή παραχώρηση, και ο θάνατος, τιμωρία. Στο τέλος, αυτό που αποκαλύπτει η Επιχείρηση Περιορισμός είναι το γυμνό πρόσωπο της εξουσίας: το κράτος ως διαχειριστής του εγκλήματος, ο στρατός ως κηδεμόνας της τάξης, η αστυνομία ως μεσολαβητής μεταξύ του νόμιμου και του παράνομου. Και όσο η κοινωνία συνεχίζει να πιστεύει ότι το πρόβλημα είναι «το εμπόριο ναρκωτικών» και όχι το σύστημα που το παράγει και το ρυθμίζει, η βαρβαρότητα θα συνεχίζει να είναι η επίσημη γλώσσα της πολιτικής. Ο πραγματικός περιορισμός είναι εκείνος του λαού — περιορισμός λόγω φόβου, φτώχειας και θανάτου. Αυτή είναι η σιωπηλή νίκη του Κράτους επί της ζωής.

Ο πόλεμος στο εσωτερικό της Βραζιλίας δεν είναι έργο μιας κυβέρνησης, αλλά έργο του Κράτους. Η διάρκειά του επί δεκαετίες αποδεικνύει ότι η καταστολή αποτελεί λειτουργική αναγκαιότητα. Το κεφάλαιο χρειάζεται τάξη για να συνεχίσει να υπάρχει, και το κράτος — η πολιτική του μορφή — αναλαμβάνει να εγγυηθεί αυτή την τάξη μέσω της νομιμοποιημένης βίας. Οι κυβερνήσεις εναλλάσσονται, οι ρητορικές μεταβάλλονται, αλλά η δομή παραμένει ανέπαφη. Όταν γίνεται λόγος για «δυνάμεις ασφαλείας», μιλάμε για τη ραχοκοκαλιά της αστικής κυριαρχίας· το πραγματικό μόνιμο κόμμα του κράτους. Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση, σε κάθε της εκδοχή, δεν περιορίστηκε απλώς στην αναπαραγώγή αυτής της δομής — την επέκτεινε. Η πίστη ότι η «ενίσχυση των θεσμών της δημοκρατίας» θα οδηγούσε σε πιο ανθεκτική δημοκρατία, λειτούργησε ως δικαιολόγηση για τη διεύρυνση του κατασταλτικού μηχανισμού. Κατά τα χρόνια της «αναπτυξιακής ευφορίας», η στρατηγική ήταν σαφής: θωράκιση του κράτους απέναντι σε κάθε πιθανότητα κοινωνικής ρήξης. Όταν η Ντίλμα Ρουσέφ εγκαινίασε τη λεγόμενη «Πόλη της Αστυνομίας», δεν προωθούσε τον τεχνικό εκσυγχρονισμό ή την διοικητική αποτελεσματικότητα· εδραίωνε την κεντρικοποίηση του αστυνομικού και στρατιωτικού ελέγχου επί του αστικού χώρου. Αυτό το σύμπλεγμα ειδικών τμημάτων, εργαστηρίων και τακτικών δυνάμεων συμπύκνωνε το πολιτικό σχέδιο του βραζιλιάνικου κράτους μετά το 2003: εξευγενισμένη καταστολή με το προσωπείο της “διαχείρισης”.

Η κατασκευή της «Πόλης της Αστυνομίας» παρουσιάστηκε ως σύμβολο ορθολογισμού και αγώνα κατά της διαφθοράς εντός των σωμάτων ασφαλείας. Όμως αυτό που στην πραγματικότητα θεσμοθετήθηκε ήταν ένα μοντέλο ολοκλήρωσης ανάμεσα στην Διεύθυνση Διαχείρισης και Ανάλυσης Πληροφοριών, τη δικαστική εξουσία και τη στρατιωτική τεχνολογία — ένα ποιοτικό άλμα στην συντονισμένη δράση των κατασταλτικών δυνάμεων. Με το πρόσχημα της πάλης κατά του οργανωμένου εγκλήματος, το κράτος οργάνωσε τη δική του δομή μόνιμου πολέμου. Η θεσμική αριστερά το ονόμασε «ασφάλεια των πολιτών»· η δεξιά, «τάξη και πρόοδος». Στην πραγματικότητα, επρόκειτο για τη συσπείρωση της επιτήρησης πάνω στα σώματα και τις φωνές που απειλούσαν τη σταθερότητα της συσσώρευσης. Το πολιτικό σχέδιο «εξομάλυνσης» των περιφερειακών εδαφών, οι UPP, και οι επενδύσεις σε αστυνομικές υποδομές ήταν όψεις του ίδιου νομίσματος. Η φερόμενη κοινωνική ένταξη των φαβέλων λειτούργησε ως εργαστήριο για τη στρατιωτική διαχείριση της φτώχειας.

Η δέσμευση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης προς τις Ένοπλες Δυνάμεις ποτέ δεν ήταν εναντιωματική· ήταν συμφιλιωτική και ανταποδοτική. Ο προϋπολογισμός άμυνας, καθ’ όλη τη διάρκεια δύο δεκαετιών, αυξήθηκε εκθετικά. Κανένα κυβερνών σώμα δεν τόλμησε να μειώσει την πολιτική επιρροή των στρατιωτικών· αντιθέτως, όλοι επιχείρησαν να τη μετατρέψουν σε δύναμη σταθεροποίησης. Οι Ένοπλες Δυνάμεις παρέμειναν ως κηδεμονική εξουσία της δημοκρατίας. Έλαβαν κονδύλια, αξιώματα, τιμές και κεντρικό ρόλο στη ηθική νομιμοποίηση του κράτους. Η παλιά ένστολη κάστα ενσωματώθηκε στη διοικητική μηχανή ως σύμβολο αποδοτικότητας και πατριωτισμού, κρύβοντας την πραγματική της λειτουργία: να διασφαλίζει ότι ο λαός θα παραμείνει στη θέση του. Η ενίσχυση των κατασταλτικών δομών, σ’ αυτό το πλαίσιο, δεν αποτελεί αποτυχία των «λαϊκών» κυβερνήσεων, αλλά την εσωτερική τους αντίφαση.

Προσπαθώντας να κυβερνήσουν για όλους, διατήρησαν αλώβητες τις βάσεις της ταξικής κυριαρχίας. Η συμφιλίωση με τον στρατό και την αστυνομία ήταν το τίμημα για τη διατήρηση της θεσμικής σταθερότητας. Αλλά το κόστος ήταν βαρύ: η στρατιωτικοποίηση της ζωής. Η ρητορική της «οπλισμένης πολιτειότητας» και ο «πόλεμος κατά του εγκλήματος» αντικατέστησαν τον ορίζοντα της χειραφέτησης με την υπόσχεση της τάξης. Έτσι, το κράτος διεύρυνε τα μέσα ελέγχου του επάνω στις μάζες ενώ παρουσιαζόταν ως προστάτης τους. Η καταστολή έπαψε να είναι αποκλειστικό γνώρισμα της δεξιάς και μετατράπηκε σε πολιτική κράτους.

Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση λειτουργεί ως ηθικός εγγυητής και χρηματοδότης αυτής της δομής. Είναι εκείνη που εξασφαλίζει τη ροή πόρων, τα προγράμματα εκσυγχρονισμού, τις τεχνολογικές συμφωνίες και την πολιτική κάλυψη για τις εσωτερικές πολεμικές επιχειρήσεις. Ακόμη κι όταν επικρίνει τις σφαγές, το κάνει μέσα στα όρια της νομιμότητας που η ίδια συντηρεί. Οι προοδευτικές και οι συντηρητικές κυβερνήσεις διαφοροποιούνται στη ρητορική, αλλά συναντιούνται στην πράξη: καμία δεν έσπασε την ένοπλη συμφωνία. Ο στρατός συνεχίζει να ελέγχει τον Αμαζόνιο κάτω από τη λογική της εθνικής ασφάλειας, οι αστυνομίες παραμένουν στρατιωτικοποιημένες και τα αστικά εδάφη συνεχίζουν να επιτηρούνται από κάμερες, drones και κινητές βάσεις. Το δημοκρατικό κράτος δικαίου είναι, στην πράξη, η διαχείριση του Κράτους εξαίρεσης. Σε αυτό το πλαίσιο, ο κυβερνήτης του Ρίο ντε Τζανέιρο, Cláudio Castro, δεν είναι παρά η περιφερειακή προσωποποίηση αυτού του μηχανισμού. Δικηγόρος, μανιώδης καθολικός και οργανικός σύμμαχος της ακροδεξιάς, ο Castro αποτελεί την πιο καθαρή έκφραση της συναίνεσης μέσω της καταστολής. Κληρονόμησε τη θέση μετά την καθαίρεση του Witzel και επανεξελέγη με την υποστήριξη παραστρατιωτικών πολιτικών οργανώσεων, ιδιοκτητών εταιρειών ασφάλειας και του φονταμενταλιστικού κλήρου. Η διακυβέρνησή του στηρίζεται σε τρεις άξονες: ένοπλη καταστολή, θρησκευτικός ηθικισμός και συμμαχία με το κτηματομεσιτικό κεφάλαιο. Κυβερνά μέσω του πολέμου και διαμέσου της πίστης. Κάθε αστυνομική επιχείρηση είναι ένα κήρυγμα πάνω στην ανάγκη του θανάτου για να εξασφαλιστεί η ειρήνη.

Ο Κάστρο κυβερνά ως εκπρόσωπος του ναρκοκράτους. Διαχειρίζεται το σύμφωνο ανάμεσα στο επίσημο κράτος και τις παράνομες δυνάμεις που στην πραγματικότητα ελέγχουν την επικράτεια. Ο ρόλος του είναι να συντονίζει τη συνύπαρξη ανάμεσα στην αστυνομία, τη μαφία και τις φατρίες, εξισορροπώντας συμφέροντα και αναδιανέμοντας τα κέρδη. Όταν ένα από αυτά τα στοιχεία γίνεται δυσλειτουργικό, όταν η βία ξεφεύγει από τα επιτρεπόμενα όρια, όταν το εμπόριο ναρκωτικών αμφισβητεί την ιεραρχία ή όταν η κοινή γνώμη απαιτεί θέαμα, ο κυβερνήτης εγκρίνει τη σφαγή. Η Επιχείρηση Περιορισμός αποτελεί μέρος αυτού του μηχανισμού ρύθμισης. Με το πρόσχημα της καταπολέμησης της ναρκοτρομοκρατίας, το κράτος επανακαθορίζει τα σύνορα της κυριαρχίας του και αποκαθιστά την ιεραρχία του φόβου.

Η μορφή του Κλάουντιο Κάστρο αντιπροσωπεύει την τέλεια σύνθεση του αστικού κράτους στη φάση της ηθικής του αποσύνθεσης. Ένας άνθρωπος της πίστης που ευλογεί το όπλο, ένας διαχειριστής που μετατρέπει τη σφαγή σε στατιστική, ένας πολιτικός που κυβερνά με το ευαγγέλιο στο ένα χέρι και το διάταγμα θανάτου στο άλλο. Η ρητορική του περί «δίκαιου πολέμου» νομιμοποιεί τη γενοκτονία και δίνει στην αγριότητα την όψη της αρετής. Παρουσιάζεται ως υπερασπιστής της τάξης, αλλά η τάξη του είναι το διαχειριζόμενο χάος. Είναι η ίδια λογική που διαποτίζει ολόκληρο το σύστημα: η εξουσία δεν επιδιώκει να εξαλείψει τη βία, αλλά να την μονοπωλήσει.

Οι δυνάμεις του Κράτους, της ομοσπονδιακής κυβέρνησης και της κεντρικής κυβέρνησης συνδέονται μέσω μιας διαίρεσης καθηκόντων. Η κεντρική κυβέρνηση παρέχει το νομικό πλαίσιο, τη χρηματοδότηση και τη ρητορική της «εκσυγχρονισμένης» διοίκησης. Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση εκτελεί, με ωμή βαρβαρότητα, την πολιτική του περιορισμού. Οι Ένοπλες Δυνάμεις εγγυώνται το ηθικό υπόβαθρο και το συμβολικό κύρος της εξουσίας. Αυτή η διαίρεση διατηρεί την ισορροπία ανάμεσα στις κυρίαρχες τάξεις, καταστέλλοντας κάθε κίνηση ρήξης. Η βία κατανέμεται με ορθολογικό τρόπο: το κέντρο σχεδιάζει, η περιφέρεια πεθαίνει. Αυτή η δομή αποκαλύπτει τη βαθιά δέσμευση του κράτους απέναντι στις Ένοπλες Δυνάμεις.

Το σύμφωνο είναι απλό: σταθερότητα με αντάλλαγμα την αυτονομία. Ο στρατός διατηρεί την επιρροή του, τη δομή του, τα προνόμιά του και τον ρόλο του διαιτητή· σε αντάλλαγμα, εγγυάται ότι η δημοκρατία δεν θα διαρραγεί από ανεξέλεγκτες λαϊκές δυνάμεις. Αυτό το σύμφωνο, που υπογράφηκε κατά τη δημοκρατική μετάβαση και επιβεβαιώθηκε από όλες τις επόμενες κυβερνήσεις, είναι η ραχοκοκαλιά του καθεστώτος. Εξηγεί γιατί η στρατιωτικοποίηση της πολιτικής είναι τόσο βαθιά και γιατί οι σφαγές επαναλαμβάνονται με γραφειοκρατική κανονικότητα. Το κράτος έχει μάθει να κυβερνά μέσω της εξαίρεσης.

Μέσα σε αυτό το γρανάζι, ο λαός είναι το υλικό της θυσίας. Κάθε αστυνομική επιχείρηση είναι μια τελετουργία: γιορτάζει την ένωση του έθνους γύρω από τη βία και ανανεώνει την πίστη στις θεσμικές εξουσίες. Η εικόνα των στρατιωτών που περιπολούν στις φαβέλες, των ελικοπτέρων στον ουρανό και των τεθωρακισμένων στους δρόμους λειτουργεί ως θέαμα ισχύος. Ο φόβος μετατρέπεται στο ιδεολογικό συγκολλητικό της κοινωνίας. Ο εργάτης, ο κάτοικος, το μαύρο και φτωχό σώμα είναι το τίμημα της σταθερότητας. Το Κράτος, σκοτώνοντας, επιβεβαιώνει τη νομιμότητά του. Όσο η κοινωνία πιστεύει ότι η αλλαγή θα έρθει μέσα από αυτή τη δομή, ο πόλεμος θα παραμείνει η επίσημη πολιτική. Η δέσμευση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης προς τις Ένοπλες Δυνάμεις είναι η δέσμευση του κεφαλαίου προς τη δική του φρουρά. Ο ρόλος του κυβερνήτη είναι αυτός του τοπικού διαχειριστή της βίας, και ο ρόλος του λαού, επιβεβλημένος με τη βία, είναι εκείνος του θεατή και του θύματος.

Ο αληθινός αγώνας δεν διεξάγεται ανάμεσα στο κράτος και το εμπόριο ναρκωτικών, αλλά ανάμεσα στην κυριαρχία και την απελευθέρωση, ανάμεσα στη ζωή και τον θάνατο. Και σε αυτό το πεδίο, το Κράτος έχει επιλέξει πλευρά εδώ και πολύ καιρό.

Κείμενο: Arthur Moura

Μετάφραση: Ασκάσο Ιούλιος

___

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

1. Δημοσιεύτηκε αρχικά στα πορτογαλικά στις 30 Οκτωβρίου 2025 ︎
2. Βλέπε: https://medium.com/basemao/jacarezinho-e-o-narcoestado-por-arthur-moura-9e6f2b948272 ︎
3. Τα κιλόμπο στη Βραζιλία ήταν αυτοοργανωμένες κοινότητες που ιδρύθηκαν από φυγάδες σκλάβες και σκλάβους, οι οποίοι, αντιστεκόμενοι στη δουλεία, εγκαθίσταντο σε απομακρυσμένα μέρη, δημιουργώντας κέντρα πολιτικής και πολιτισμικής αντίστασης, συχνά αυτάρκη. Οι ιστορικές τους εκφάνσεις υπήρξαν επίσημα έως την κατάργηση της δουλείας το 1888, αν και μέχρι και σήμερα υπάρχουν κοινότητες κιλόμπο, τόσο αστικές όσο και αγροτικές. [ΣτΜ]. ︎
4. Τα senzalas ήταν ανθυγιεινές συλλογικές παράγκες, όπου στοιβάζονταν οι σκλάβοι και οι σκλάβες αφρικανικής καταγωγής στις φυτείες και τα κτήματα της αποικιακής Βραζιλίας και της Αυτοκρατορίας. [ΣτΜ] ︎
5. Η Comando Vermelho – CV [Κόκκινη Διοίκηση] είναι μια εγκληματική οργάνωση που ιδρύθηκε το 1979 ως ομάδα αυτοάμυνας απέναντι στις κακοποιήσεις στις φυλακές, στο εσωτερικό της φυλακής Ilha Grande, από τη σύγκλιση ποινικών και αριστερών πολιτικών κρατούμενων της Falange Vermelha [Κόκκινη Φάλαγγα]. Σήμερα ασχολείται με διακίνηση ναρκωτικών, εκβιασμούς, κλοπές, απαγωγές και συμβόλαια θανάτου. Πρόκειται για την ισχυρότερη εγκληματική φατρία στην πολιτεία του Ρίο ντε Τζανέιρο, ελέγχοντας εδαφικά πολλές φαβέλες, ενώ έχει εξαπλωθεί και σε άλλες πόλεις της Βραζιλίας, λειτουργώντας ως “εταιρικό δίκτυο” του οργανωμένου εγκλήματος. Υπολογίζεται ότι διαθέτει χιλιάδες οπλισμένους στρατιώτες, κυρίως έφηβους και νεαρούς με ρατσιστικά στιγματισμένο προφίλ, ομάδα πληθυσμιακά πλεονάζουσα και περιττή για το κεφάλαιο, οι οποίοι στρατολογούνται μαζικά λόγω της απουσίας προοπτικής για το μέλλον. [ΣτΜ] ︎

The post Βραζιλία: Tο ναρκοκράτος στην ωριμότητά του appeared first on Void Network.

Η εποχή μας είναι άθεη- και αυτό τελικά αποδεικνύεται ότι σκοτώνει τον εσωτερικό μας κόσμο, δεν τον κάνει απαραίτητα καλύτερο. Το φάντασμα της χριστιανικής εκκλησίας συνεχίζει να επιβιώνει επάνω στους φόβους μας και την διάχυτη αίσθηση αβεβαιότητας, παρόλα αυτά ο ηθικός κώδικας που επέβαλλε μες τους αιώνες έχει καταρρεύσει. Η ανακάλυψη μιας νέας Ηθικής και νέων τρόπων ζωής είναι το βασικό χρέος των επαναστατών του μέλλοντος. Ο θάνατος του Θεού δεν μας απάλλαξε από την κυριαρχία, απλά συντέλεσε στην διάρρηξη του κοινωνικού ιστού, αποθράσυνε τα καθάρματα, έκανε τους επιχειρηματίες ακόμα πιο ανεύθυνους, απελευθέρωσε το σκοτάδι που κρυβόταν στα βάθη της εξουσίας,. Οι παραδοσιακές κοινότητες διαλύθηκαν όχι για να αντικατασταθούν από επαναστατημένα κοινόβια αλλά από την κατάθλιψη και το άγχος της απομονωμένης πυρηνικής οικογένειας και τη μοναξιά του εργένη καριερίστα. Αυτό που ζούμε δεν είναι ακριβώς συσχέτιση, είναι μια μετα-σχέση. Η εποχή μετά τον θάνατο του Θεού μας άφησε μόνους μας και ανίσχυρους απέναντι σε ένα σιωπηλό, ψυχρό και αδιάφορο σύμπαν, το καπιταλιστικό σύμπαν. Η κοινωνία μας δεν έχει απορρίψει την ανάγκη για τρυφερότητα, ανθρωπιά και φροντίδα, αλλά την έχει επικαλύψει με μια σκληρή ειρωνεία. Την έχει κάνει να μοιάζει περιττή. Η πηγαία ανάγκη μας για ενδιαφέρον του ενός προς τον άλλον δεν πολεμιέται ευθέως – γελοιοποιείται, θεωρείται άχρηστη, ένα ξεπερασμένο συναίσθημα μιας παλιότερης εποχής. Τα χρόνια που μας έτυχε να ζούμε  μας έκαναν πολύ πιο σκληρούς από ότι θα μπορούσαμε ποτέ να φανταστούμε. Και για αυτό όλα σαπίζουν μέσα μας.

Η κοινωνία προσπαθεί με απελπισμένες, σπασμωδικές κινήσεις να διαχειριστεί το άγχος, την πίεση και τον ατομικό ανταγωνισμό. Στις εξετάσεις των μαθητών, στην αναζήτηση εργασίας, στον διαρκή αγώνα για αποπληρωμή των λογαριασμών, του ενοικίου, των βασικών βιοτικών αναγκών, στις φιλίες που ξεχνιούνται μέσα στην ιδιώτευση και στις ερωτικές σχέσεις που διαλύονται καθώς χρησιμοποιούμε ο ένας το σώμα του άλλου για εκτόνωση και αυτοεπιβεβαίωση. Μπροστά σε κάθε κρίσιμη δοκιμασία – μια πράξη αυθεντικής συμπαράστασης, κάθε απλό μήνυμα ενθάρρυνσης, φροντίδας ή αλληλεγγύης κινδυνεύει να θεωρηθεί αφελές. Κι όμως, μέσα σε τέτοιες “μικρές” κινήσεις κρύβεται κάτι βαθιά επαναστατικό: η αποδοχή της ανθρώπινης ευαλωτότητας. Η βασική ιδέα- οι άνθρωποι δεν είναι ρομπότ- και αυτό δεν είναι πρόβλημα, είναι δύναμη.

Ο καπιταλισμός, ως κυρίαρχο σύστημα στην εποχή μας, διαμορφώνει τη ζωή μας και τις σχέσεις μας με τρόπους που εμποδίζουν την ανάπτυξη της φροντίδας και της ευτυχίας μεταξύ των ανθρώπων, περιορίζοντας την ανθρώπινη συναισθηματική σύνδεση και αλληλεγγύη. Η αγορά βασίζεται στη δημιουργία μιας διαρκούς αίσθησης έλλειψης, προκειμένου να διατηρεί την παραγωγικότητα και την κατανάλωση σε υψηλά επίπεδα. Αυτή η τεχνητά κατασκευασμένη ανάγκη για προβολή μέσω της κατανάλωσης και η διαρκής αίσθηση ανικανοποίητου οδηγεί τους ανθρώπους σε έναν συνεχή αγώνα για περισσότερα, καθιστώντας δύσκολη την εστίαση και την αφοσίωση στη φροντίδα και την ευτυχία των άλλων.

Στο καπιταλιστικό πλαίσιο, τα βασικά κοινωνικά προβλήματα, όπως το άγχος, η ανεργία και η εργασιακή επισφάλεια, οι οικονομικές δυσκολίες και οι υπαρξιακές αγωνίες, αντιμετωπίζονται ως ατομικές αποτυχίες. Αυτό απομονώνει τα άτομα, μειώνοντας την αίσθηση κοινότητας και αλληλεγγύης που είναι απαραίτητη για την ανάπτυξη φροντίδας μεταξύ των ανθρώπων.

Το καπιταλιστικό σύστημα και οι κρατικοί μηχανισμοί  που υπηρετούν τα συμφέροντα των κυρίαρχων, συχνά αποθαρρύνουν, απορυθμίζουν και καταστέλλουν τη συλλογική δράση και την αλληλεγγύη, προωθώντας την υπακοή και την αδράνεια, την απάθεια και την ευθυνοφοβία. Αυτό περιορίζει τις ευκαιρίες για διαβούλευση, κοινή φροντίδα και αλληλοϋποστήριξη, καθιστώντας τους ανθρώπους απομονωμένους και ανίκανους.

Οδηγηθήκαμε σε αυτή την κατάσταση σταδιακά, η κατάρρευση των κοινωνικών συναρμόσεων έγινε μέσα στις δεκαετίες, η βία της απομόνωσης εξαπλώθηκε με έναν αδιόρατο τρόπο που αφαίρεσε σταδιακά την δυνατότητα από τις ανθρώπινες κοινότητες να κατανοήσουν τις αλλαγές και τους περιορισμούς που χτίζονταν ανάμεσα μας. Βρεθήκαμε να ζούμε απομονωμένοι και ευάλωτοι απέναντι στους εκμεταλλευτές μας, καθώς νέες γεωγραφίες της εξορίας μας ανακοινώνονταν και επιβάλλονταν με τα όπλα ως “κρατικοί φορείς”, “αναπτυξιακοί θεσμοί”, “αναγκαίες μεταρρυθμίσεις”, επιστημονικές γνωματεύσεις, νομολογίες και συνταγματικές αναθεωρήσεις.

Ο καπιταλισμός τείνει να μετατρέπει τις ανθρώπινες σχέσεις σε εμπορεύματα, όπου η αξία μετριέται με βάση την απόδοση και την παραγωγικότητα. Αυτό υπονομεύει την ανιδιοτελή φροντίδα και την αυθεντική ανθρώπινη σύνδεση.

Αναγνωρίζοντας αυτούς τους μηχανισμούς, μπορούμε να αγωνιστούμε προς την κατεύθυνση μιας κοινωνίας που δίνει προτεραιότητα στη φροντίδα, την αλληλεγγύη και την ανθρώπινη ευτυχία, υπερβαίνοντας τα όρια που επιβάλλει το καπιταλιστικό σύστημα. Με τον ίδιο τρόπο με τον οποίο η μοναξιά εξαπλώθηκε και επιβλήθηκε από τόπο σε τόπο μέσα στις δεκαετίες, δεν περιμένουμε ότι οι αλλαγές που θέλουμε να δούμε θα εξαπλωθούν στις κοινωνίες μας από μέρα σε μέρα. Η ριζοσπαστική πολιτισμική μεταλλαγή είναι μια αργή και πολύπλοκη διαδικασία. Στιγμή με την στιγμή, με τον βασανιστικό τρόπο μιας αιώνιας κλεψύδρας θα πάρουμε πίσω τους κόσμους που μας αποστέρησαν.

Η φροντίδα δεν είναι μια κενή τελετουργία, ούτε έχει ως αποκλειστικό στόχο να εξασφαλίσει ένα συγκεκριμένο και μετρήσιμο αποτέλεσμα. Είναι ο τρόπος με τον οποίο το ένα πρόσωπο συνοδεύει το άλλο στις χαρές και τις λύπες της ζωής μέσα στους αιώνες, χωρίς όρους, χωρίς ανταμοιβή, χωρίς υπολογισμούς και ιδιοτέλεια. Είναι η μετατροπή μιας χειρονομίας, ενός λόγου, μιας πράξης – σε σχέση. Η φροντίδα είναι η ενσώματη υπενθύμιση ότι τίποτα ανθρώπινο δεν είναι μικρό ή ανάξιο σημασίας.

Ζούμε σε έναν κόσμο που πάσχει όχι από έλλειψη πληροφορίας, αλλά από υπερπροσφορά ελέγχου. Όλα είναι μετρήσιμα, προϋπολογισμένα, και πρέπει να αποδίδουν. Η απλή πράξη του να σταθείς δίπλα σε κάποιον, χωρίς ιδιοτέλεια και χωρίς προσδοκία ανταπόδοσης, μοιάζει πλέον ύποπτη. Οτιδήποτε δεν εξηγείται “ορθολογικά”, δεν αυξάνει την παραγωγικότητα ή δεν αποδίδει άμεσο και υλικό κέρδος αντιμετωπίζεται ως γελοίο και άχρηστο.

Θα ήταν όμως λάθος να θεωρήσουμε την κυριαρχία του καπιταλισμού ως απλά μια διαδικασία που επιβάλλεται κυβερνητικά στις κοινωνίες. Η διάλυση των κοινοτήτων δεν επιτυγχάνεται μόνο με στρατιωτικούς- αστυνομικούς όρους και με ειδικά νομοθετικά μέτρα. Απαιτείται η γαλούχηση μιας νοοτροπίας ιδιώτευσης και ναρκισσισμού που γίνεται δεύτερο δέρμα για το νεοφιλελεύθερο υποκείμενο. Όπως εξηγεί ο Anselm Jappe στο βιβλίο του Ο Ναρκισσισμός- Ψυχικό Θεμέλιο του Καπιταλισμού και κυρίως στα προλεγόμενα για το βιβλίο του The Self- Devouring Society- Capitalism, Narcissism and Self- Destruction:  ” … Ο ναρκισσισμός μπορεί να εννοηθεί ως η ψυχολογική μορφή που αντιστοιχεί στον μεταμοντέρνο καπιταλισμό, με τον ίδιο τρόπο με τον οποίον οι κλασικές νευρώσεις, που περιγράφονται από τον Freud, αντιστοιχούν στον κλασικό καπιταλισμό. Ωστόσο, ναρκισσισμός δεν σημαίνει απλά υπερβολική αυτοεκτίμηση. Όπως έδειξε ο Christopher Lasch, σημαίνει μια υπερβολική οπισθοδρόμηση σε μια μίξη αισθήματος ανικανότητας και παντοδυναμίας που χαρακτηρίζει πολύ την πρώιμη παιδική ηλικία. Η ανθρώπινη κουλτούρα είναι μια προσπάθεια συνεχής για να βοηθήσει το ανθρώπινο άτομο να ξεπεράσει αυτή την πρωτόγονη και νηπιακή μορφή. Ο ύστερος καπιταλισμός, αντιθέτως, διεγείρει μια οπισθοδρόμηση σε αυτούς τους πρωτόγονους μηχανισμούς, κυρίως μέσα από την καλλιέργεια της καταναλωτικής νοοτροπίας. Είναι για αυτόν τον λόγο που μπορούμε να πούμε με βεβαιότητα πως τα μεταμοντέρνα άτομα πολύ συχνά είναι ακραία ανώριμα, και να εξηγήσουμε γιατί κάποια από αυτά γίνονται εύκολα λεία βίαιων συμπεριφορών, μέχρι να φτάνουν σε σημείο να πυροβολούν στα σχολεία και άλλα παρόμοια φαινόμενα. Σήμερα, η κοινωνία των εμπορευμάτων βασίζεται όχι τόσο στην καταπίεση της επιθυμίας (αν και αυτή η καταπίεση συνεχίζει να υπάρχει) όσο μάλλον στην δημιουργία της αίσθησης πως δεν υπάρχουν σύνορα και όρια. Η ψυχανάλυση είναι κυρίως χρήσιμη για να καταλάβουμε αυτόν τον παθολογικό χαρακτήρα της σύγχρονης κοινωνίας… μιας παράλογης κούρσας προς τα κάτω, καταστροφικής και αυτοκαταστροφικής….”

Πρέπει να έχουμε το θάρρος να κοιτάξουμε τον εαυτό μας στον καθρέφτη και να δούμε εκεί την σκληρότητα που επιδεικνύουμε απέναντι στους άλλους, την αδιαφορία μας σχετικά με όλα όσα συμβαίνουν πέρα από τον στενό, μικρό μας οικογενειακό, εργασιακό και φιλικό κύκλο, να παραδεχτούμε πως μετατραπήκαμε σε μηχανές επιβίωσης έτοιμες να πατήσουμε επί πτωμάτων με σκοπό να ανέλθουμε ψηλότερα από όλους τους άλλους σε αυτή την ιεραρχία με απομεινάρια μιας νεκρής και ασήμαντης ζωής. Αυτό το απέραντο τίποτα που αισθανόμαστε μέσα μας δεν είναι τίποτα περισσότερο από μια βούληση χωρίς περιεχόμενο, μια καρδιά χωρίς κίνητρο.   

Όλο και περισσότεροι άνθρωποι, σε ολόκληρο τον κόσμο, μιλούν όλο και πιο συχνά για τον τρόμο που νιώθουν μπροστά στην εξάπλωση του φασισμού, τον απανθρωπισμό που εκδηλώνεται μέσα από τον πόλεμο και τη γενοκτονία, την κρίση της δημοκρατίας, την περιβαλλοντική καταστροφή και το τέλος του κόσμου.

Πρέπει να αγωνιστούμε για την αντιστροφή της προοπτικής. Πρέπει να γίνουμε καταφύγιο, να εξαπλώσουμε τη φροντίδα, να βιώσουμε τη συνύπαρξη – να δημιουργήσουμε κόσμους που βασίζονται όχι στον ανταγωνισμό, τον αποκλεισμό, τον πόλεμο, τον εθνικισμό και τον φασισμό αλλά στην αλληλεξάρτηση- και τις ζώσες συνθήκες της αλληλεγγύης.

Καθώς η φρίκη εξαπλώνεται στις διάφορες μορφές της, είναι πλέον ορατές οι συνδέσεις, τα σημεία που συναντιούνται οι φρίκες μας, οι ανάγκες μας, οι αγώνες και οι αγωνίες μας. Τώρα είναι φανερό για όλες, όλα, όλους μας, ότι οι διάσπαρτοι, αποσπασματικοί αγώνες μας ενώνονται από την κοινή, καθημερινή φρίκη μας απέναντι στο φασισμό που διαπερνά πλέον όλες τις πλευρές της ζωής μας και τη λύσσα μας να συνεχίσουμε να υπερασπιζόμαστε την ελευθερία, την ισότητα και τη δικαιοσύνη.

Ποιες είναι οι παθιασμένες επιθυμίες σου που σε κινητοποιούν;

Δεν χρειάζεσαι κανέναν να σου εξηγήσει ή να σε κινητοποιήσει. Μην επιτρέπεις καμία πρωτοπορία να κατασκευάσει μια κοινωνική μηχανική της επιθυμίας . Δεν θα επιτρέψουμε σε κανέναν να μας πει τι θέλουμε ή τι επιτρέπεται να επιθυμούμε.

Προτείνουμε μια Πολιτική του Ζώντος, πολιτική που επεκτείνει την ζωή, φροντίζει την ζωή και υπερασπίζεται ένα νέο, αναρχικό, αντιεξουσιαστικό τρόπο να ζούμε και να φανταζόμαστε τη ζωή.

Απέναντι στις φασιστικές εμμονές αντιτάσσουμε τις αντιφασιστικές επιθυμίες μας, αντιστεκόμαστε στην εμμονή του καπιταλιστικού φασισμού να στερεί από πολυπληθείς ευάλωτες κοινότητες τα δικαιώματα τους. Ολόκληρες κοινωνικές ομάδες απεκδύονται τα ανθρώπινα χαρακτηριστικά τους, οι φτωχοί στερούνται την ιατροφαρμακευτική τους περίθαλψη, τα trans άτομα στερούνται τα νομικά τους δικαιώματα, οι μετανάστες φυλακίζονται σε στρατόπεδα συγκέντρωσης, οι διασώστες ναυαγών προσφύγων εμποδίζονται από το κράτος στη θάλασσα και δικάζονται ως παράνομοι, όσοι διαδηλώνουν για δικαιοσύνη χτυπιούνται αλύπητα στους δρόμους από την αστυνομία και οι φοιτητές- ακτιβιστές ενάντια στον πόλεμο συλλαμβάνονται μέσα στα πανεπιστήμια.

Όλοι αυτοί είναι η εργατική τάξη του σήμερα. Η εργατική τάξη αποτελείται από υποκείμενα που χάνουν το δικαίωμα να υπάρχεις, να ζεις, να αναπνέεις, να ταξιδεύεις, να διαμαρτύρεσαι.

Απέναντι στην φρίκη του κόσμου πρέπει να αντιτάξουμε τα δικά μας αντιφασιστικά πάθη, τις αντιεξουσιαστικές συλλογικές επιθυμίες μας, μια Eξέγερση της Φροντίδας:

Ανοιχτή συμβίωση, πλήρης συμπερίληψη, αμοιβαιότητα και φροντίδα, ριζοσπαστική αλληλεξάρτηση- ριζοσπαστική συλλογική ελευθερία, Ισότητα όλων των έμβιων όντων.

Η ειρωνεία απέναντι στη φροντίδα είναι ειρωνεία απέναντι στη σχέση. Γιατί αυτό που προσφέρεται δεν είναι μια “λύση”, δεν είναι εξουσία, δεν είναι κέρδος, δεν είναι μηχανικά υπολογίσιμα αποτελέσματα – είναι συμμετοχή στην αδυναμία του άλλου. Σε μια εποχή που η κυρίαρχη ιδεολογία απαιτεί ισχυρές προσωπικότητες, αυτάρκεις επαγγελματίες, αυτορυθμιζόμενους μαθητές, νοικοκυρές που επενδύουν στα χρηματιστήρια- η ανοιχτή παραδοχή ότι κάποιος χρειάζεται μια αγκαλιά, μια ευχή, ένα βλέμμα κατανόησης, μοιάζει σχεδόν σκανδαλώδης.

Η φροντίδα είναι αντίσταση. Όχι συναισθηματική πολυτέλεια, αλλά κοινωνική και πολιτική πράξη. Σ’ έναν κόσμο που οργανώνεται γύρω από τον ανταγωνισμό, την απόδοση, το συμφέρον, κάθε πράξη αυθεντικής εγγύτητας υπονομεύει το αφήγημα της απομόνωσης. Θυμίζει ότι δεν είμαστε και δεν πρέπει να είμαστε μόνοι. Ότι το ψυχικό βάρος δεν είναι ατομικό φορτίο, αλλά συλλογική υπόθεση.

Η κοινωνία μας διαλύεται όχι μόνο επειδή “οι θεσμοί καταρρέουν”, αλλά επειδή οι άνθρωποι ξεχνάνε πώς να στέκονται δίπλα-δίπλα στηρίζοντας ο ένας τον άλλον. Ξεχνάνε πώς να δίνουν μια ευχή, μια συμβουλή, δεν γνωρίζουν πως να βοηθούν – ή ντρέπονται να δεχτούν τη βοήθεια αγνώστων ή την συμβουλή των φίλων. Με αυτό τον τρόπο η κοινότητα στερείται όλων των προαιώνιων ευθυνών της απέναντι στον άνθρωπο, η ανθρωπότητα γίνεται μια αφηρημένη ιδέα και το άτομο καταρρέει μέσα στην μοναξιά και την πίεση της ατομικής επιβίωσης. 

Οι προσωπικές υποθέσεις μας μένουν κρυφές. Παρότι αντιμετωπίζουμε τα ίδια προβλήματα, αυτά παραμένουν κρυφά, ένα ιδιωτικό πέπλο καλύπτει το κοινό μυστικό που δεν αποκαλύπτεται ποτέ γιατί όταν βρεθείς στην ανάγκη να το αποκαλύψεις ο άλλος θα σε θεωρήσει αποτυχημένο ή ψυχικά ασταθή. Και τελικά οι άνθρωποι χάνουν την ικανότητα να βλέπουν τον άλλον πέρα από την απόδοσή και τις επιδόσεις του, πέρα από το αποτέλεσμα των πράξεων, πέρα από την επιτυχία ή την αποτυχία στις εντολές της αγοράς και τους καθημερινούς εκβιασμούς της κυρίαρχης κουλτούρας.

Σε έναν κόσμο όπου οι νόμοι της αγοράς και τους εμπορεύματος έχουν μετατρέψει τη ζωή μας σε αρένα ανταγωνισμού, παραγωγικότητας και ατομικής ευθύνης, η πράξη της φροντίδας γίνεται μια ριζοσπαστική χειρονομία. Όταν κοιτάζουμε τον άλλο άνθρωπο όχι ως εργαλείο, ούτε ως απειλή, αλλά ως ύπαρξη ευάλωτη και πολύτιμη, τότε αντιστεκόμαστε ουσιαστικά στην αποξένωση που μας επιβάλλουν οι νόρμες, οι εντολές και οι επιταγές της κανονικότητας. Η φροντίδα, η ευχή, η θέληση για ισότητα και συμπερίληψη, η αγάπη και η αγκαλιά, η αληθινή παρουσία κοντά στον άλλον — χωρίς ανταλλάγματα, χωρίς υπολογισμούς, χωρίς συμβάσεις — είναι πράξεις αντίστασης στο κυρίαρχο αφήγημα του ατομισμού.

Ο νεοφιλελευθερισμός μας μαθαίνει να είμαστε αποδοτικοί και πειθαρχημένοι, αλλά όχι συμπονετικοί. Μας ενθαρρύνει να βλέπουμε τον εαυτό μας ως μικρές επιχειρήσεις που πρέπει να «επενδύουν», να «δικτυώνονται», να «αξιολογούνται», απορρίπτοντας κάθε τι που δεν αποδίδει μετρήσιμο κέρδος. Όμως η φροντίδα δεν μετριέται. Ούτε η ευτυχία. Ούτε η αλληλεγγύη, ούτε η αδελφοσύνη, τα περιπετειώδη συλλογικά σχέδια μιας κοινότητας ελεύθερων ανθρώπων, οι εξεγέρσεις των καταπιεσμένων, οι υποσχέσεις των ερωτευμένων. Είναι πράγματα άυλα, συλλογικά, προερχόμενα από την συνάντηση, την κοινότητα και από την αποδοχή της αδυναμίας ως μέρους της ανθρώπινης κατάστασης.

Οφείλουμε να αποδομήσουμε, να απαξιώσουμε και να επιτεθούμε ενάντια στις ατομοκεντρικές ιδέες περί Ελευθερίας — τις διάφορες ατομικιστικές εκφάνσεις της Ελευθερίας, όπως αυτές προβάλλονται από τους πλούσιους, τους φασίστες, τους ρατσιστές, τους υποκριτές υπερασπιστές της «τάξης», του «δικαιώματος στην περιουσία» και της «ατομικής ευθύνης».

Γιατί αυτή η Ελευθερία —που τελειώνει πάντα εκεί που αρχίζουν οι ανάγκες του άλλου— δεν είναι Ελευθερία· είναι προνόμιο. Είναι μια ψευδής υπόσχεση για ατομική αυτοδιάθεση που προϋποθέτει όμως καταπίεση, ταξική εκμετάλλευση και αποκλεισμούς για τους άλλους. Καθώς ανεβαίνεις βαθμίδες στην πυραμίδα καταλαβαίνεις ότι οι θέσεις λιγοστεύουν, το μίσος γίνεται η βασική τροφή, η αδυναμία και τα λάθη δεν συγχωρούνται.

Όπως έγραφε το 2007 ο Θανάσης Γιαλκετσής, με αφορμή την έκδοση στα Ελληνικά του βιβλίου του Πιοτρ Κροπότκιν “Ηθική” που είχε γραφτεί το 1897: “Ο κλασικός αναρχισμός υπερασπίζεται μαχητικά ένα ιδεώδες ελευθερίας που δεν συνεπάγεται την ελευθερία του ατόμου να κάνει ό,τι θέλει, αδιαφορώντας για το κοινωνικό σύνολο, αλλά προϋποθέτει μάλλον μιαν ελευθερία που ρυθμίζεται από την ηθικότητα, που αναγνωρίζει και τηρεί τις επιταγές μιας ηθικής της συνεργασίας, της αλληλοβοήθειας και της δικαιοσύνης. Στην “Ηθική” ο Κροπότκιν οραματίζεται μιαν ηθική πρόοδο του ανθρώπινου γένους, που θα γίνει δυνατή χάρη στην ανάπτυξη των φυσικών και κοινωνικών επιστημών. Πάνω σ’ αυτό το στέρεο θεμέλιο της αλληλοβοήθειας μπορεί να ανεγερθεί ολόκληρο το οικοδόμημα μιας νέας ηθικής του αλτρουισμού, της δικαιοσύνης και της ισοτιμίας, που θα έχει διαρρήξει οριστικά τους δεσμούς της με τη θεολογία και τη μεταφυσική”

Πώς μεταμορφώνεται ο διάχυτος φόβος και η αβεβαιότητα σε μίσος για τον αδύναμο, τον ξένο και τον διαφορετικό; Όταν ο άνθρωπος αποκόπτεται από κάθε άμεση, ενσώματη κοινότητα, κάθε συλλογική μορφή ζωής , όταν σου λένε πως η μοναδική σου αξία είναι η ατομική σου «επίδοση», όταν βομβαρδίζεσαι από την απαίτηση να είσαι πάντα «ικανός», «ανταγωνιστικός», όταν είσαι μόνο θεατής, πελάτης και ψηφοφόρος – τότε ο φόβος για τον δικό σου ενδεχόμενο αποκλεισμό στρέφεται προς τον άλλον. Δεν τον αγκαλιάζεις. Τον μισείς. Δεν ενδιαφέρεσαι- αδιαφορείς, αντιπαθείς, εχθρεύεσαι και μηχανεύεσαι κάθε είδους τρόπους να κάνεις τον άλλον υποχείριο και υποτακτικό σου.

Στον κόσμο της κυριαρχίας, εκεί όπου το άτομο λογίζεται ως μονάδα παραγωγής, κατανάλωσης και ανταγωνισμού, η αδυναμία θεωρείται ελάττωμα. Η διαφορά αντιμετωπίζεται ως απειλή. Και έτσι, το άτομο, αντί να εξεγερθεί ενάντια στην πηγή και το αίτιο του άγχους του —δηλαδή, το ίδιο το σύστημα της κοινωνικής και οικονομικής αδικίας— κατευθύνει το μίσος του προς τους πιο ευάλωτους, τους αδύναμους, τους ξένους, τους διαφορετικούς, όσους μπορεί να κυριαρχήσει εις βάρος τους. Αντί να στραφεί ενάντια στους ισχυρούς που ορίζουν τις συνθήκες της ζωής του, ξεσπά στους φτωχούς, στους μετανάστες, στους ανίσχυρους, τους αποκλίνοντες, στους μη «παραγωγικούς».

Όταν δεν υπάρχει πολιτική συνείδηση και συλλογική ενδυνάμωση, το δηλητήριο του φόβου γίνεται εργαλείο στα χέρια των εξουσιαστών. Μας πείθουν ότι ο εχθρός είναι ο διπλανός μας, όχι οι ανώτεροι μας. Μας κλέβουν την αλληλεγγύη και μας πουλάνε την κάλπικη ελευθερία της ιδιώτευσης. Αλλά δεν υπάρχει Ελευθερία χωρίς ισότητα. Δεν υπάρχει Ελευθερία χωρίς φροντίδα.

Καθώς ο πόλεμος θα εξαπλώνεται στις γειτονιές και στις καρδιές μας, καθώς οι γενοκτονίες και η φτώχια θα χάνουν σε φρίκη απ’ τη συνήθεια, και τα πυρηνικά σενάρια θα δικαιολογούν τους πακτωλούς εξοπλισμών, το μόνο που θα μας έχει μείνει θα είναι η ελάχιστη καλοσύνη που χρειάζεται για να συνεχίζουμε να αναπνέουμε και να χτυπά η καρδιά μας.

Γι’ αυτό η Εξέγερση της Φροντίδας είναι απαραίτητη, ένας τόπος για να ζούμε και να υπάρχουμε όπου ο άνθρωπος δεν είναι μονάδα, μηχανή παραγωγής κέρδους, ύπαρξη δέσμια στην απομόνωση, αλλά μέρος μιας ζωντανής κοινότητας ισότητας, ελευθερίας και αλληλοβοήθειας. Όπου η αδυναμία, η παιδικότητα και ο έρωτας, η γιορτή και η θλίψη, η φθορά, η ασθένεια, η γήρανση, το πένθος και ο θάνατος, κάθε μορφή ευαλωτότητας δεν είναι ντροπή, αλλά κοινός τόπος συνάντησης. Όπου η δύναμη δεν είναι κυριαρχία, αλλά ευθύνη και ικανότητα να προστατεύεις, να περιθάλπεις, να φροντίζεις, να ενδυναμώνεις, να βελτιώνεις, να δημιουργείς για χάρη όλων.

Η φροντίδα, η τρυφερότητα, η αλληλεγγύη —όταν γεννιούνται αυθεντικά, όχι ως φιλανθρωπία ή καθήκον, αλλά ως κοινή αντίσταση στην καταπίεση— γίνονται πράξεις επαναστατικές. Εκεί θεμελιώνεται μια άλλη ελευθερία: η ελευθερία του να ζούμε μαζί.

Χρειαζόμαστε την ικανότητα να εξηγήσουμε τους φόβους μας ο ένας στον άλλον, εδώ, τώρα, σε έναν κόσμο που βαδίζει προς μια άγνωστη και επίφοβη κατεύθυνση. Να μορφώσουμε όσους βασανίζονται από τα δηλητήρια που τους ταΐζει η κυριαρχία, να αποσαφηνίσουμε όσα μοιάζουν τρομακτικά, να κατανοήσουμε και να αποδεχτούμε την υπαρξιακή και χρωμοσωματική πολυπλοκότητα, να φροντίσουμε, να υπερασπιστούμε τους δημοσίους χώρους, τις καταλήψεις, τις κοινότητες αγώνα, να περιθάλψουμε τους φοβισμένους, τους κοινωνικά αποκλεισμένους, τους περιθωριακούς, τους ηλικιωμένους, τα παιδιά, τα τρανς και κουηρ υποκείμενα.

Να μοιραστούμε τη συλλογική χαρά, τη συμπεριληπτική κοινοτική ζωή, την αντιαυταρχικη, αντιεξουσιαστική ελευθερία. Να σταθούμε απέναντι στην κυριαρχία.

Η φαντασία μας θα εξαφανίσει τα φαντάσματα. Ο φασισμός θα ηττηθεί από τις ριζοσπαστικές μας κοινότητές, τις απελευθερωμένες συλλογικές μας υπάρξεις.

Τώρα πλέον, οι διαχωρισμένοι, μονοθεματικοί κοινωνικοί αγώνες που δώσαμε πεισματικά για 30-40 χρόνια, σε όλους τους τομείς της ζωής, έχουν ολοκληρώσει τον πρώτο τους κύκλο. Ο φεμινισμός, το queer βίωμα, ο αναρχοκομμουνισμός, οι εργατικοί αγώνες, η αυτονομία, ο μηδενισμός, η ριζοσπαστική οικολογία, η αντικουλτούρα- έρχεται πλέον η εποχή που ενώνονται στην συνείδηση των νέων ανθρώπων που αναζητούν σημεία σύγκλησης, αλληλεγγύης, συνάρθρωσης των αγώνων. Αυτή είναι η ελπίδα του κόσμου.

Μια ουμανιστική, αναρχική προσέγγιση στη ζωή δεν επιδιώκει την εξουσία πάνω στους άλλους αλλά την ελευθερία όλων μέσα από σχέσεις ισότητας και αμοιβαιότητας. Δεν ζητά λύσεις από θεσμούς που αναπαράγουν την ιεραρχία και την καταπίεση, αλλά οικοδομεί ελευθεριακούς συλλογικούς δεσμούς αμοιβαιότητας και φροντίδας μέσα στην καθημερινότητα. Μέσα από απλές χειρονομίες: μια λέξη ενθάρρυνσης, μια προσφορά βοήθειας, το φυσικό ανθρώπινο νοιάξιμο για τον πόνο του άλλου, μια ευχή, ένα σινιάλο κατανόησης — όχι ως μαγική σκέψη, αλλά ως αυθεντική ένδειξη παρουσίας.

Καθώς η αποξένωση και η αδιαφορία γίνονται κανονικότητα, η απόφαση να σταθούμε ο ένας δίπλα στον άλλον, να αναγνωρίσουμε το βάρος και την ομορφιά της κοινής μας ύπαρξης, είναι πράξη επαναστατική. Η αγάπη, η φροντίδα, η συλλογική εμπιστοσύνη είναι τα ερείπια μιας άλλης ζωής που ακόμα δεν ζήσαμε. Και είναι δική μας ευθύνη να τα ξανακτίσουμε, όχι με σιδερένια μηχανικά εργαλεία, αλλά με τα σώματα, τις πράξεις μας και την καρδιά μας.

Διότι η πραγματική αλλαγή δεν ξεκινά από νόμους και διατάγματα, αλλά από το βλέμμα που στρέφεται με τρυφερότητα προς τον άλλο. Από τη φωνή που λέει: «Είμαι εδώ, σε σκέφτομαι. Δεν είσαι μόνος, δεν είσαι μόνη, δεν είσαι μόνο σου». Και σε έναν κόσμο που διαφημίζει την ατομική ασυδοσία εις βάρος των άλλων, αυτό είναι επανάσταση.

Η φροντίδα δεν έχει στόχο να διορθώσει. Έχει στόχο να συντροφέψει. Να φανερώσει ότι ακόμα και για το πιο μικρό υπάρχει χώρος, ακόμα και το ασήμαντο έχει τεράστια σημασία. Ένα κόμπιασμα στο λαιμό, τα τρεμάμενα χέρια και το απλανές βλέμμα, ο φόβος και η θέληση, το πένθος, η θλίψη και τα δάκρια – υπάρχει χώρος για όσα δεν τολμήσαμε να πούμε.

Όταν παύουμε να ζητάμε και να προσφέρουμε φροντίδα, τότε κάτι πιο βαθύ από την πίστη ή την επιστήμη έχει χαθεί: η ικανότητά μας να ζούμε μαζί. Σε έναν κόσμο που προωθεί την αδιαφορία για τον άλλον ως δείγμα ωριμότητας και επιτυχίας, κάθε κίνηση φροντίδας και πηγαίου, ανιδιοτελούς ενδιαφέροντος είναι η πιο σιωπηλή μορφή εξέγερσης- μια εξέγερση της φροντίδας.

_____

ΤΑΣΟΣ ΣΑΓΡΗΣ

ΕΠΙΜΕΤΡΟ

Το κείμενο Η Εξέγερση της Φροντίδας είναι μια απόπειρα διατύπωσης μιας αναρχικής θεωρίας για την φροντίδα. Aποτέλεσε φυσική εξέλιξη των πολυετών συζητήσεων της συλλογικότητας Κενό Δίκτυο σχετικά με την αλληλοβοήθεια, την κοινωνική εξέγερση και την συλλογική αγάπη. Σημαντική έμπνευση για την τελική μορφή του προσέφερε η ομιλία του Judith Buttler τον Μάιο του 2025 στην Αθήνα. Για όσους/ όσες / όσα επιθυμούν μια περαιτέρω στοχαστική ενασχόληση με τα ζητήματα που τίθενται, παραθέτουμε κείμενα και βιβλία που αποτέλεσαν εναύσματα σκέψης και για εμάς. Σε κάθε περίπτωση το κείμενο μας, καλεί σε μια συνάντηση η οποία είναι διαρκής και συμβαίνει παντού, αρκεί να αποφασίσουμε πως δεν θέλουμε πλέον να ζούμε σαν μοναχικά παραγωγικά ρομπότ αλλά σαν ελεύθεροι άνθρωποι σε ελεύθερες κοινωνίες.   

Προτεινόμενες αναγνώσεις:

Piotr Kropotkin: “Αλληλοβοήθεια- Ένας παράγοντας της εξέλιξης “. Εκδόσεις Καστανιώτης, 2009 | “Ηθική”.  Εκδόσεις Ναυτίλος, 2007 |  “Η Αναρχική Ηθική”. Εκδόσεις Ελεύθερος Τύπος, 2000

Renaud Garcia: “Ο Πιοτρ Κροπότκιν και η Οικονομία της Αλληλοβοήθειας”. Εκδόσεις των Συναδέλφων, 2021

Anselm Jappe: “O ναρκισσισμός- Ψυχικό Θεμέλιο του Καπιταλισμού”- Εκδόσεις των Ξένων | “The Self- Devouring Society- Capitalism, Narcissism and Self- Destruction” – Common Notions, 2024

Judith Buttler: “Σημειώσεις για μια επιτελεστική θεωρία της συνάθροισης”- Εκδόσεις Angelus Novus |  “Απ-αλλωτρίωση- Η επιτελεστικότητα στο πολιτικό”-  Εκδόσεις Τόπος, 2016

Helleno Sana: “Ανθρωπομανία- Στην Υπεράσπιση του Ανθρώπινου”- Εκδόσεις Στάσει Εκπίπτοντες, 2014

Eva Illouz: “Το Τέλος του Έρωτα” Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου | “Ευτυχιοκρατία: Πώς η βιομηχανία της ευτυχίας κυβερνά της ζωή μας”. Εκδόσεις Πόλις, 2020 | “Γιατί Πληγώνει ο Έρωτας; Μια κοινωνιολογική ερμηνεία”. Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου, 2019

Christopher Lasch: “The Culture of Narcissism”. W.W. Norton, 1979

“Γυναίκες της Αναρχίας- Κείμενα Αναρχικών Γυναικών του 19ου και 20ου Αιώνα”. Εκδόσεις Πανοπτικόν, 2016

bell hooks: “Όλα για την Αγάπη”. εκδόσεις Μεταίχμιο, 2024

The Care Collective: “Το Μανιφέστο της Φροντίδας- Η Πολιτική της Αλληλεξάρτησης”. Εκδόσεις Ροπή, 2022

Susan Sontag: “Παρατηρώντας τον πόνο των άλλων”. Εκδόσεις Scripta, 2003

Richard Sennet: “Η κουλτούρα του νέου καπιταλισμού”. Εκδόσεις Σαββάλας, 2008

Ailton Krenak: “H ζωή δεν είναι χρήσιμη”. Εκδόσεις Carnivora, 2024

Γιώργος Κολέμπας & Γιάννης Μπίλλας: “Για την Κοινότητα των Κοινοτήτων”, 2019 και “Ο ανθρωπόλογικος τύπος της αποανάπτυξης- τοπικοποίησης”, 2022. Εκδόσεις των Συναδέλφων

Scott Branson: “Practical Anarchism- A Guide for Daily Life”. Pluto Press, 2022

Mona Chollet:  “Εφευρίσκοντας τον Έρωτα Ξανά- Πως η Πατριαρχεία σαμποτάρει τις ετεροφυλοφιλικές σχέσεις”. Εκδόσεις Στερέωμα, 2023

Διαδικτυακά

Η Ιδιωτικοποίηση Του Άγχους- Mark Fisher

Ένα Μέλλον Χωρίς Μέλλον: Κατάθλιψη, Κοινωνικά Κινήματα, Πολιτική της Ψυχικής Υγείας- του Mikkel Krause Frantzen

Γιατί είμαστε όλοι τόσο αγχωμένοι- υπάκουοι και αδρανείς;- The Institute for Precarious Consciousness

Προσχέδιο Πολιτικού Προγράμματος των ΑΝΑΡΧΙΚΩΝ για μια ελεύθερη κοινωνία- Crimethinc

Δραπετεύοντας από το Κάστρο με τα Βαμπίρ – Mark Fisher

___________

O Τάσος Σαγρής είναι ιδρυτικό μέλος της συλλογικότητας Κενό Δίκτυο, θεατρικός σκηνοθέτης και ποιητής. Πιο πρόσφατη παράσταση του ήταν η “Μεταμόρφωση” του Franz Kafka. Βιβλία του κυκλοφορούν στα Ελληνικά από τις εκδόσεις Κενότητα, στα Αγγλικά από τις εκδόσεις AK Press και Crimethinc και στα Γερμανικά από τις εκδόσεις Laika.

The post Η Εξέγερση της Φροντίδας- Τάσος Σαγρής appeared first on Void Network.

Οι Εξεγερμένοι Συνταξιούχοι στην Αργεντινή μας υπενθυμίζουν πως σε όλες τις ανθρώπινες κοινωνίες, ο ενεργός πληθυσμός παράγει πλεόνασμα για να στηρίξει τον ανενεργό.

Κείμενο: Cousin Jonas / Μετάφραση: Νίκος Γκατζίκης

________

Στο Μπουένος Άιρες υπάρχει μια παλιά παράδοση στο κίνημα των συνταξιούχων: η πορεία της Τετάρτης, που συγκεντρώνεται στο κτίριο του Εθνικού Κογκρέσου. Αν και υπάρχουν διαφορετικές εκδοχές, η παράδοση αυτή χρονολογείται τουλάχιστον από τη δεκαετία του ’90, ίσως με άλλες μορφές, ημέρες ή ώρες, όμως το σημείο συνάντησης και το κάλεσμα είναι αναμφίβολα ιστορικά και δεν ανήκουν σε κάποια συγκεκριμένη ομάδα.

Ωστόσο, είναι αξιοσημείωτο ότι από πέρυσι, μια συγκεκριμένη ομάδα έχει αρχίσει να αποκτά σημαντική επιρροή: οι Jubilados Insurgentes (Εξεγερμένοι Συνταξιούχοι), που ιδρύθηκαν από μια μικρή ομάδα αναρχικών συνταξιούχων και σήμερα συγκεντρώνουν άτομα με διαφορετικές ιδεολογικές καταβολές, ενωμένους όμως γύρω από τις πιο μαχητικές θέσεις και πρακτικές του κινήματος. Πρώην μέλη κομμάτων τόσο διαφορετικών όπως το PRT (τροτσκιστικής προέλευσης, που αργότερα στράφηκε στον «εθνικό μαρξισμό» με ένοπλο αγώνα), το Κομμουνιστικό Κόμμα και η Περονιστική Αντίσταση, ενώθηκαν κάτω από τη σημαία της εξέγερσης ενάντια στην υπάρχουσα τάξη πραγμάτων. Ένα από τα βασικά τους αιτήματα είναι η αμφισβήτηση του συντεχνιακού χαρακτήρα του κινήματος των συνταξιούχων και των κομματικών «μετώπων αγώνα» που δημιουργούν οι μεγάλες τροτσκιστικές οργανώσεις της Αργεντινής.

Από πέρυσι, οι Εξεγερμένοι Συνταξιούχοι και άλλα μαχητικά τμήματα του κινήματος, με αξιοσημείωτη πειθαρχία, συγκρούονται κάθε Τετάρτη με την αστυνομία, η οποία επιχειρεί να τους εμποδίσει να καταλάβουν τους δρόμους γύρω από το Κογκρέσο. Για εβδομάδες, αυτό κατέληγε σχεδόν σε παιχνίδι — τόσο δυνατή ήταν η αίσθηση της επανασύνδεσης με τη νεότητα. Οι σύντροφοι επινόησαν μικρά κόλπα για να ξεγελούν τον αστυνομικό κλοιό, που απέφευγε να καταστείλει εμφανώς τους ηλικιωμένους για να μην δώσει φωτογραφικά πλάνα στην αντιπολίτευση, και τελικά κατάφερναν να καταλάβουν τους δρόμους, παρακάμπτοντας το πρωτόκολλο «αντι-μπλόκων» της Υπουργού Ασφάλειας Πατρίσια Μπούλριτς.

Πέρυσι, οι πορείες αυτές συγκέντρωναν το πολύ εκατό άτομα, πάντα στις 3 το απόγευμα — την «ώρα των συνταξιούχων». Η πρώτη μεγάλη αλλαγή ήταν η ώρα: λόγω της σφοδρής ζέστης και για την προστασία των πιο ευάλωτων, μεταφέρθηκαν στις 5. Από τις αρχές του χρόνου, οι πορείες άρχισαν σταδιακά να γεμίζουν με νέο κόσμο. Λογικό, καθώς οι Εξεγερμένοι Συνταξιούχοι —και όχι μόνο αυτοί— πέρασαν τους τελευταίους μήνες από αγώνα σε αγώνα, από συνέλευση σε συνέλευση, δείχνοντας την αλληλεγγύη τους και ζητώντας τη δική μας. Είναι μια φυσική δυναμική για μια ομάδα που έχει αναπτύξει θεωρία γύρω από την έννοια της «διαγενεακής ανταλλαγής» — μια μαρξιστική ανάγνωση του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης.

Η προσέγγισή τους συγκρούεται με την κυρίαρχη κοινή λογική στην Αργεντινή, σύμφωνα με την οποία κάθε εργαζόμενος είναι ατομικά υπεύθυνος για τις εισφορές του και «δικαιούται σύνταξη αν έχει πληρώσει». Σαν να ήταν υποχρέωση του εργαζόμενου, κι όχι του εργοδότη. Κι αν δεν έφτανε η κλοπή των εισφορών από τους εργοδότες, όταν τελειώνει η εργάσιμη ηλικία, το κράτος τιμωρεί τον εργαζόμενο μη αναγνωρίζοντας το δικαίωμά του στη σύνταξη. Οι Εξεγερμένοι Συνταξιούχοι υπενθυμίζουν πως σε όλες τις ανθρώπινες κοινωνίες, ο ενεργός πληθυσμός παράγει πλεόνασμα για να στηρίξει τους μη ενεργούς (παιδιά, ηλικιωμένους, άτομα με αναπηρίες κ.ά.). Το σύστημα κοινωνικής ασφάλισης δεν είναι ένας ατομικός «κουμπαράς», αλλά έκφραση ανθρώπινης αλληλεγγύης, αναπόσπαστο μέρος του κύκλου της ζωής στον οποίο όλοι ανήκουμε.

Ένας από τους συνταξιούχους που συμμετέχουν ανελλιπώς είναι οπαδός της τοπικής ομάδας Τσακαρίτα. Έπειτα από αλλεπάλληλες επιθέσεις με ασπίδες, σπρωξίματα και σπρέι πιπεριού, οι φίλοι του από την κερκίδα αποφάσισαν να οργανωθούν και να συνοδεύουν τους συνταξιούχους στην πορεία της Τετάρτης. Το γεγονός αυτό δημιούργησε ενδιαφέρον και άγγιξε ένα ευρύτερο «ποδοσφαιρικό συναίσθημα». Άρχισαν να εμφανίζονται καλέσματα από φιλάθλους διαφόρων μικρών ομάδων, στους οποίους προστέθηκαν και κάποιες συνδικαλιστικές αντιπολιτευτικές δυνάμεις.

Για να κατανοήσουμε αυτή τη δυναμική, ίσως βοηθά μια σύγκριση με τις κινητοποιήσεις κατά της συνταξιοδοτικής μεταρρύθμισης του Μαουρίσιο Μάκρι το 2017. Τότε οι διαδηλώσεις ήταν πολύ μεγαλύτερες και η λαϊκή οργή πιο έντονη. Το πλαίσιο; Η οικονομική και πολιτική φθορά του Κιρχνερισμού είχε ανοίξει τον δρόμο για τον Μάκρι, όμως το Κιρχνερικό μπλοκ ήταν ακόμη μια ισχυρή και οργανωμένη δύναμη. Οι διαδηλώσεις τότε κυριαρχούνταν από τις φάλαγγες κομμάτων και συνδικάτων — ήταν ακόμη «παλιομοδίτικες». Σήμερα, η Αριστερά γενικά φθίνει, και ιδιαίτερα ο Κιρχνερισμός. Δεν είναι απλώς ότι κάποιοι Κιρχνερικοί «ντύθηκαν» οπαδοί, όπως πρότεινε ένας δημοσιογράφος (όχι εντελώς άδικα). Είναι ότι η κιρχνερική γλώσσα δεν λειτουργεί πια. Οι οργανώσεις βρίσκονται σε κρίση ή διαμάχη για τα ψίχουλα του κινήματος. Ο «ποδοσφαιρισμός» λειτούργησε ως μια νέα «λαϊκή αριστερή» ταυτότητα, με την υποχρεωτική αναφορά στον Μαραντόνα που έλεγε: «πρέπει να είσαι πολύ φοβισμένος για να μην υπερασπιστείς τους συνταξιούχους».

Δεν είναι ξεκάθαρο τι θα γίνει την επόμενη Τετάρτη (2 Απρίλη). Το μόνο βέβαιο είναι ότι πολλοί συνταξιούχοι δεν μπορούν να πηδήξουν μόνοι τους το τουρνικέ στους σταθμούς των γηπέδων. Θα χρειαστούν συνοδεία.

(Από το Passa Palavra, μέσω αυτόματης μετάφρασης)
https://passapalavra.info/2025/03/156130/

The post Οι Εξεγερμένοι Συνταξιούχοι της Αργεντινής: Νέα γενιά αγώνα στους δρόμους appeared first on Void Network.

Με ποιους τρόπους διαδίδεται ο θαυμασμός και η δυσαρέσκεια, σε έναν κόσμο που κυριαρχείται από influencers – και γιατί η τρανς κοινότητα βρίσκεται στο επίκεντρο της βίας αυτού του κόσμου;

Κείμενο: Μακένζι Γουόρκ | Μετάφραση: Λευτέρης Βασιλόπουλος

_________

Με αμέτρητους τρόπους, μικρούς και μεγάλους, η δεξιά δυσκολεύει τη ζωή των τρανς ατόμων. Την ίδια στιγμή, πολλοί στην αριστερά και το κέντρο συζητούν πλέον ανοιχτά αν θα έπρεπε να θυσιαστούμε για μια ασαφή έννοια του «κοινού καλού». Είναι σαν όλοι να θέλουν να νίψουν τας χείρας τους – όπως ο Πόντιος Πιλάτος. Κανείς δεν γνωρίζει πραγματικά πόσοι τρανς άνθρωποι υπάρχουν, αλλά οι εκτιμήσεις δείχνουν πως αποτελούν λιγότερο από το 1% του πληθυσμού των ΗΠΑ. Ένα 1% που είναι ως επί το πλείστον ανίσχυρο και φτωχό, αν όχι άστεγο. Με δεδομένο αυτό το στατιστικό, δεν υπάρχει λογική εξήγηση για το γεγονός ότι η εθνική πολιτική ζωή δίνει τόση σημασία σε εμάς. Η εχθρότητα που βιώνουμε έχει ρίζες σε ασυνείδητες ανησυχίες και σε σουρεαλιστικές, μυθικές συνήθειες.

Γι’ αυτό, για να το κατανοήσω, στρέφομαι στο βιβλίο Ο Αποδιοπομπαίος Τράγος (1989) του Ρενέ Ζιράρ. Ναι, ξέρω πως είναι αγαπημένος και του δισεκατομμυριούχου και πρώην CEO του PayPal, Πίτερ Τιλ, αλλά όπως κάθε στοχαστής που αξίζει να διαβάζεται και να ξαναδιαβάζεται, το έργο του Ζιράρ επιτρέπει περισσότερες από μία ερμηνείες. Αυτή είναι η δική μου.

Η θεωρία της μιμητικής επιθυμίας και η δημιουργία αποδιοπομπαίων τράγων

Επιτρέψτε μου μια μικρή παρένθεση για να εισαγάγω κάποιες έννοιες. Πρώτον, η θεωρία της «μιμητικής επιθυμίας» του Ζιράρ υποστηρίζει ότι δεν ξέρουμε εγγενώς τι θέλουμε∙ μάλλον, μιμούμαστε αυτό που επιθυμούν οι άλλοι. Η φίλη μου αγαπά τη γάτα της, οπότε παίρνω κι εγώ μια γάτα και την αγαπώ. Όλα καλά μέχρι εδώ. Όμως, συχνά, όπως θρηνούσε ο Ρικ Σπρίνγκφιλντ στο τραγούδι του Jessie’s Girl (1981) για τον έρωτά του με την κοπέλα του κολλητού του, η μιμητική επιθυμία γεννά αντιπαλότητα. Θέλω ό,τι έχει ο Τζέσι, και αυτή η αντιπαλότητα κλιμακώνεται σε σύγκρουση.

Κάπου εδώ εμφανίζεται αυτό που αποκαλώ «φασιστικό μεσολαβητή» – ένα πρότυπο που μας ενθαρρύνει να τιμωρήσουμε κάποιον άλλον: τον αποδιοπομπαίο τράγο. Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης επιταχύνουν αυτόν τον μηχανισμό, τροφοδοτώντας τον θαυμασμό και τη δυσαρέσκεια. Ίσως ένας σύγχρονος όρος για τον «μεσολαβητή» του Ζιράρ να είναι ο «influencer». Ένας κόσμος γεμάτος influencers παράγει όλο και πιο συγκρουσιακές κοινωνικές σχέσεις. Οι influencers είναι ταυτόχρονα πρότυπα και αντίπαλοι, πυροδοτώντας κύκλους φθόνου και εχθρότητας: Θέλω να γίνω σαν αυτήν, αλλά ακόμα περισσότερο θέλω να την ρίξω στο περιθώριο.

Αυτή τη στιγμή, οι τρανς άνθρωποι, ειδικά οι τρανς γυναίκες, είναι ο στόχος. Η ικανότητά μας να λαμβάνουμε φάρμακα, να αποκτούμε έγγραφα, ακόμα και να χρησιμοποιούμε δημόσιες τουαλέτες, δέχεται επίθεση. Η αυξημένη ορατότητα των τρανς ανθρώπων αποδείχθηκε δίκοπο μαχαίρι. Η ιδέα ήταν πως, μέσω της ορατότητας, η κοινωνία θα μας αναγνώριζε ως ανθρώπους με πολιτικά δικαιώματα. Αντίθετα, αυτό πυροδότησε ανταγωνισμό και δυσαρέσκεια.

Το τρανς σώμα ως αποδιοπομπαίος τράγος

Στον κόσμο της μιμητικής επιθυμίας, η τρανς γυναίκα είναι ένας ανεπιθύμητος αντίπαλος. Η επιτυχία γεννά ανταγωνισμό. Για τις cis γυναίκες, είμαστε ανταγωνίστριες∙ για τους στρέιτ άνδρες, πηγή σεξουαλικής σύγχυσης. Πώς τολμάμε να πάρουμε τη θέση κανενός;

Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δεν είναι ένας αρμονικός, φιλελεύθερος χώρος λογικής διαπραγμάτευσης, αλλά ένας σουρεαλιστικός κόσμος μύθων και φημών όπου όλοι μισούν όλους. Ο Ζιράρ αποκαλεί αυτό το φαινόμενο «έκλειψη» του πολιτισμού – μια απώλεια διαφοροποίησης. Επειδή κανείς δεν θέλει να αναλάβει την ευθύνη για τα δικά του αρνητικά συναισθήματα, κάποιος άλλος πρέπει να γίνει ο αποδιοπομπαίος τράγος.

Η ψευδοεπιστημονική δικαιολόγηση του μίσους

Στη σύγχρονη εποχή, η «ενοχή» των τρανς ανθρώπων πρέπει να αποδειχθεί επιστημονικά. Οι «πραγματικές» γυναίκες είναι, λένε, όσες παράγουν ωάρια. Δεν υπάρχουν παρά μόνο δύο «αληθινά» φύλα, επειδή έτσι λέει η επιστήμη – ή μάλλον, μια διαστρεβλωμένη εκδοχή της.

Το 2015, ο Πάπας Φραγκίσκος συνέκρινε τα τρανς άτομα με τα πυρηνικά όπλα. Λες και μια χούφτα τρανς άνθρωποι θα μπορούσαν να καταστρέψουν τον κόσμο. Είναι σαν να ανήκουμε σε μια αντίπαλη θρησκεία. Οι τρανς άνθρωποι δεν στοχοποιούμαστε επειδή είμαστε διαφορετικοί, αλλά επειδή θεωρούμαστε απειλή για την ίδια την έννοια της διαφοράς.

Η ανάγκη για αντίσταση και αλληλεγγύη

Ο αποδιοπομπαίος τράγος δεν είναι απειλή λόγω κάποιου εγκλήματος, αλλά απλώς επειδή υπάρχει. Η λύση δεν είναι η επίκληση της λογικής, αλλά η οργανωμένη αντίσταση. Χρειαζόμαστε αλληλεγγύη – όχι μόνο μεταξύ των τρανς ατόμων, αλλά μεταξύ όλων των ομάδων που μπορεί να γίνουν αποδιοπομπαίοι τράγοι.

Οι λευκοί τρανς άνθρωποι αργούν να το καταλάβουν αυτό. Όσοι κάνουν τη μετάβαση μέσα στη λευκότητα δεν συνειδητοποιούν πάντα το προνόμιο της ασυλίας που χάνουν. Το έμαθα κι εγώ με τον δύσκολο τρόπο. Γι’ αυτό, μεταξύ των τρανς ατόμων, είναι ζωτικής σημασίας να μαθαίνουμε από τις μαύρες και καφέ τρανς κοινότητες – τις ίδιες που από πάντα γνώριζαν πώς να επιβιώσουν. Και, όπως πάντα, είναι οι πρώτες που διατρέχουν κίνδυνο να εξοστρακιστούν και να εξοντωθούν.

Μακένζι Γουόρκ

(μετάφραση αποσπασμάτων: Λευτέρης Βασιλόπουλος — το πλήρες άρθρο στα αγγλικά βρίσκεται σ’ αυτόν το σύνδεσμο: https://www.frieze.com/article/scapegoating-trans-people-trumps-america)

The post Η Στοχοποίηση των Τρανς Ατόμων στην Αμερική του Τραμπ appeared first on Void Network.

ΤΕΤΑΡΤΗ 29/1/2025

ώρα έναρξης 20.00

Ομιλία / Ανοιχτή Συζήτηση

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΑΡΓΥΡΟΣ –

Μεταπτυχιακό φιλοσοφίας στο ΦΠΨ Ιωαννινων

ΝΙΚΟΣ ΤΖ. ΣΕΡΓΗΣ–  

Καθηγητής Φιλοσοφίας στο τμήμα Κοινωνιολογίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου

_______________

Ελεύθερο Αυτοδιαχειριζόμενο Θέατρο ΕΜΠΡΟΣ

Ρ. Παλαμήδη 2, Ψυρρή Αθήνα

Διοργάνωση:

ΚΕΝΟ ΔΙΚΤΥΟ & Εκδόσεις Ισνάφι

Το βιβλίο “Ο Ριζοσπαστισμός της Μεταπολίτευσης” αποσκοπεί στο να συνεισφέρει στη «χαρτογράφηση» του πολιτικού και πολιτιστικού τοπίου της μεταπολίτευσης (1974-1990), καθώς η ιστοριογραφία της ξεκίνησε τα τελευταία χρόνια. Τόσο μεθοδολογικά όσο και από την άποψη του παρατιθέμενου υλικού, ως «ριζοσπαστισμός» ορίζεται η πραγματική κίνηση που θέτει στο επίκεντρο της αλλαγής τις κοινωνικές ανάγκες και σχέσεις, «μια ριζική επανάσταση», με στόχο την «καθολική ανθρώπινη χειραφέτηση».

Η ολότητα του ριζοσπαστισμού της μεταπολιτευτικής περιόδου εμπεριέχει:

α) τις δυνάμεις και συλλογικότητες της αριστεράς και της αναρχίας, οι οποίες κινήθηκαν πέρα από τα θεσμικά πλαίσια της αστικής κοινοβουλευτικής δημοκρατίας, β) νεολαιίστικα ρεύματα και κινήματα που αμφισβήτησαν την κυρίαρχη ιδεολογία και την επικρατούσα ηθική,

γ) το «εργοστασιακό» εργατικό κίνημα και η «αντιπληροφόρηση» και, τέλος,

δ) αυτό που ονομάστηκε «χώρος» ή «Εξάρχεια», με την ανοικτή, σχεδόν πλουραλιστική, σημασιολόγηση της έννοιας.  

Η πρωτοτυπία του βιβλίου συνίσταται στο να μεταφέρει την (άνευ «συστήματος») πολυσημία της σκέψης του Paul K. Feyerabend στο έδαφος της Κοινωνικής και Πολιτικής Φιλοσοφίας, μια πρωτότυπη ώσμωση της Γνωσιοθεωρίας με την Κοινωνική και Πολιτική Φιλοσοφία. Είναι η πρώτη φορά που η μέθοδος του αυστριακού φιλοσόφου χρησιμοποιείται για να αξιολογηθούν, τόσο η ιδεολογική πάλη την επαύριον της δικτατορίας όσο και ο κινηματικός «οργασμός» που τη συνόδεψε.  

The post Ο Ριζοσπαστισμός της Μεταπολίτευσης- ΤΕΤ. 29-1-2025 Ομιλία / Βιβλιοπαρουσίαση appeared first on Void Network.

Πιστεύω πως αυτός είναι ένας ανακριβής ή τουλάχιστον απλοϊκός χαρακτηρισμός. Δεν νομίζω ότι ο Μασκ έχει τον ιστορικό ρόλο να προωθήσει το χάος, αν και εκ πρώτης όψεως αυτό φαίνεται να κάνει. Η πολιτική του δραστηριότητα, ξεκινώντας από την αγορά του Twitter, έχει στόχο την καταστροφή του κρατικών και δημόσιων δομών που οικοδομήθηκαν κατά την σύγχρονη εποχή. Από αυτή την άποψη, το σχέδιο του Μασκ συμπίπτει με αυτό του Στήβεν Μπάνον και γενικότερα της κυβέρνησης Τραμπ.

Αλλά η πολύπλευρη δραστηριότητα του Μασκ, πέρα από την καταστροφή της σύγχρονης τάξης πραγμάτων (δηλαδή την ολοκλήρωση του έργου που άρχισε ο Θατσερικός φιλελευθερισμός), περιλαμβάνει και ένα κατασκευαστικό κομμάτι: την οικοδόμηση ενός συστήματος απόλυτου ελέγχου των παγκόσμιων τηλεπικοινωνιών (Starlink) και τη επίτευξη διεπαφών μεταξύ του βιολογικού και του ψηφιακού κόσμου που θα καταστήσουν δυνατή τη δημιουργία πλήρως ευφυών Αυτόματων (Neuralink).

Πριν λίγες μέρες, ο Νοτιοαφρικανός ρατσιστής πήρε θέση για τις επερχόμενες γερμανικές εκλογές με ένα σχόλιο στην εφημερίδα Βελτ αμ Ζόνταγκ, υποστηρίζοντας το κόμμα Ενναλλακτική για τη Γερμανία (AfD – Alternative für Deutschland). «Αυτό δεν είναι ένα ναζιστικό κόμμα», είπε ο Μασκ, υποστηρίζοντας τα εξής:

«Η παρουσίαση του AfD ως ακροδεξιού κόμματος είναι σαφώς ψευδής, αν αναλογιστεί κανείς ότι η Άλις Βάιντελ, η ηγέτης του κόμματος, έχει σύντροφο του ιδίου φύλου από τη Σρι Λάνκα! Σας ακούγεται αυτό σαν τον Χίτλερ; Έλατε τώρα!»

Το θέμα αξίζει να εξεταστεί περαιτέρω.

Είναι αλήθεια ότι άτομα όπως ο Ντόναλτ Τραμπ ή κόμματα όπως το γερμανικό AfD φαίνονται πολύ διαφορετικά από το Εθνικοσοσιαλιστικό Γερμανικό Εργατικό Κόμμα. Και πράγματι είναι: για αρχή, ο τραμπισμός έχει εξαλείψει κάθε αναφορά στον σοσιαλισμό, κάτι που ο Χίτλερ διατήρησε όχι μόνο στο όνομα του κόμματός του, αλλά και σε κάποιες από τις κοινωνικές πολιτικές του Τρίτου Ράιχ.

Επιπλέον, ολόκληρο το φαντασιακό που αποτελούσε το φόντο του χιτλερικού καθεστώτος (τα σκοτεινά χρώματα των στολών, η αυστηρότητα των στάσεων, και ούτω καθεξής…) έχει αντικατασταθεί από την έκρηξη των χρωμάτων και τον καρναβαλικό ενθουσιασμό των μαζών του Make America Great Again.

Το αυστηρό γοτθικό στυλ της τοπικιστικής και προτεσταντικής βιομηχανικής μπουρζουαζίας αντικαθίσταται από το εντυπωσιακό μπαρόκ της λούμπεν-μαφιόζικης μπουρζουαζίας, η οποία από τον Μπερλουσκόνι έως τον Τραμπ έχει αναδομήσει την εξουσία, βασισμένη πάνω στην κοσμοθεωρία του θεάματος.

Μήπως θα ήταν καλύτερα λοιπόν να εγκαταλείψουμε τη σύγκριση του παγκόσμιου τραμπισμού με τον χιτλερικό ναζισμό, που η αριστερά χρησιμοποίησε ίσως για να τρομάξει το εκλογικό σώμα που όμως, έχει πια εξοικειωθεί και δεν τρομάζει με τον φαντασμαγορικό τρόμο του παλιού Ναζισμού;

Ουσιαστικά η απάντηση είναι και ναι και όχι.

Όχι, επειδή η αναβίωση της αποικιοκρατικής φυλετικής υπεροχής της λευκής Δύσης είναι στην πραγματικότητα η μακροπρόθεσμη ιστορική λειτουργία του παγκόσμιου αντιδραστικού κινήματος του οποίου ο Τραμπ είναι το σύμβολο του και ο Μασκ ο κύριος μηχανισμός επίτευξης.

Ο εχθρός που έπρεπε να εξοντωθεί σύμφωνα με τον Χίτλερ ήταν οι Εβραίοι, ενώ για τη σύγχρονη ρατσιστική υπεροχή ο εχθρός που πρέπει να εξοντωθεί είναι οι τεράστιες μάζες των αποικιοκρατούμενων που, αν και αδυνατούν να οργανώσουν μια διεθνιστική πολιτική αντεπίθεση, αποτελούν κίνδυνο για τη σταθερότητα της Δύσης απλά και μόνο με την ύπαρξη τους, με τις μεταναστευτικές τους κινήσεις και με τις αξιώσεις τους για αναδιανομή του παγκόσμιου πλούτου.

Ο ισραηλινός στρατός και ο ίδιος ο ισραηλινός λαός μοιάζουν πολύ διαφορετικοί από τα χιτλερικά Ες-Ες από αισθητική και πολιτική άποψη, εκτελούν όμως την ίδια ακριβώς λειτουργία με τα χιτλερικά Ες-Ες όταν πρόκειται για την εξόντωση των εχθρών του δυτικού πολιτισμού, οι οποίοι για τον Χίτλερ ήταν οι Εβραίοι, ενώ για το Ισραήλ είναι οι αποικισμένοι που διεκδικούν το δικαίωμα στην επιβίωση και ενδεχομένως σε έναν εδαφικό χώρο.

Το καθεστώς που πλέον διαμορφώνεται ανεμπόδιστα σε ολόκληρη τη Δύση είναι η συνέπεια και η πλήρης υλοποίηση του οικονομικού φιλελευθερισμού που έχει επικρατήσει από τη δεκαετία του ’80, με τη έμπρακτη συνεργασία της ευρωπαϊκής αριστεράς στο σύνολό της.

Η φιλελεύθερη δημοκρατία πλέον έχει εξαφανιστεί παντού, αλλά ο θεμελιώδης κανόνας της καταστροφής των κανόνων (και της αντικατάστασής τους με τον ΑΠΟΛΥΤΟ ΚΑΝΟΝΑ του μέγιστου κέρδους) επιβεβαιώνεται και εξυμνείται από αυτούς που έκαναν τη λέξη ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ το σύνθημά τους, αρκεί να είναι σαφές ότι πρόκειται για την ελευθερία όσων κατέχουν δούλους.

Η λειτουργία της αριστεράς ήταν απόλυτα εξαρτημένη από τον φιλελευθερισμό στην παρελθούσα φάση, όταν έπρεπε να υλοποιηθεί η εκκαθάριση του εργατικού κινήματος. Αυτή η λειτουργία εκτελέστηκε από την αριστερά και τους δημοκράτες, και για αυτό το λόγο είναι και θα παραμείνουν για πάντα αντικείμενα περιφρόνησης.

Αλλά τώρα η αριστερά εξαφανίζεται και αυτό που αναδύεται είναι ένα καθεστώς που δεν έχει πολλή σχέση με τον φασισμό του παρελθόντος. Από πολύ καιρό έχω αποφασίσει να υιοθετήσω τον όρο ΝΑΖΙ- ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟΣ.

Η φιλελεύθερη καταστροφή του κοινωνικού συστήματος είναι η βασική ιδέα από όπου προέρχεται ο ρατσιστικός εθνικισμός του Τραμπ, αλλά είναι και η ιδανική προοπτική του.

Η δηλωμένη πρόθεση των πιο επιθετικών ναζί-φιλελευθέρων όπως είναι ο Χαβιέρ Μιλέι, ο Στήβ Μπάνον και ο Έλον Μασκ, είναι η οριστική διάλυση των δημόσιων δομών (υγεία, εκπαίδευση, μεταφορές, κ.λ.π.) που καθιστούν δυνατή την κοινωνική επιβίωση.

Αυτό φυσικά ισοδυναμεί με κοινωνική εξόντωση, η οποία βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη και θα την δούμε τα επόμενα χρόνια να επιδεινώνεται τρομακτικά. Αλλά η κοινωνική εξόντωση που εξελίσσεται στις δυτικές χώρες είναι μόνο ένα μέρος της παγκόσμιας γενοκτονίας που εξελίσσεται στα βόρεια και νότια σύνορα του κόσμου και της οποίας αιματηρό σύμβολο είναι η γενοκτονία των Παλαιστινίων.

Η εποχή στην οποία έχουμε εισέλθει από την 7η Οκτωβρίου είναι η εποχή της παγκόσμιας γενοκτονίας — και αυτή η εποχή χαρακτηρίζεται φυσικά από τον πολλαπλασιασμό των σημείων χαοτικής εκτροπής. Είναι εμφανές ότι το παγκόσμιο αντιδραστικό κίνημα, του οποίου ο Μασκ αποτελεί απλά μια έκφραση, προκαλεί χαοτικά ρήγματα σε ολοένα και περισσότερα σημεία του πλανήτη.

Αλλά αυτό είναι μόνο ένα βήμα στη διαδικασία που έχει ξεκινήσει τις τελευταίες δεκαετίες, η οποία είναι η ταυτόχρονη επιδείνωση του χάους και η δημιουργία μιας ανώτερης Τάξης, που είναι η Τάξη του Αυτόματου.

Το παγκόσμιο κίνημα των αντιδραστικών δυνάμεων είναι σήμερα επιφορτισμένο με την καταστροφή του ανθρώπινου κόσμου, ο οποίος είναι αβέβαιος, δεν είναι αιτιοκρατικός, είναι κόσμος της προσέγγισης, της αναλογίας, της σύζευξης, της συσχέτισης.

Αλλά πέρα από την χαοτική δράση του αντιδραστικού κινήματος υπάρχει και ένας ντετερμινιστικός, ψηφιακός και συνδετικός στόχος: η Αυτόματη Αντίληψη προορίζεται να πάρει τη θέση του ζωντανού χάους.

Ο Μασκ, υπό κάποια λογική, είναι ένας πράκτορας του πολιτικού χάους, αλλά αυτό το πολιτικό χάος έχει τη λειτουργία να καταστήσει δυνατή, σε δύο διαδοχικές, λογικά επακόλουθες (αλλά ταυτόχρονες) κινήσεις, την εξάλειψη του Ανθρώπου: τη γενοκτονία των περιθωριοποιημένων και τη μετάλλαξη του συλλογικού νου για την υποταγή του στο Αυτόματο, επομένως την εγκαθίδρυση της Αυτόματης Τάξης.

Σε ορισμένες γλώσσες προγραμματισμού, χρησιμοποιώντας μια έννοια του νεοθετικιστή φιλοσόφου Ρούντολφ Κάρναπ, μιλάμε για «συνάρτηση ανώτερου βαθμού» (functor) εννοώντας μια μεταβλητή εξαρτημένη από μια μαθηματική ακολουθία.

Έξω από τη μεταφορά της υπολογιστικής, ο functor είναι ένας παράγοντας απόλυτα συμβατός και συγχρονισμένος με τη παγκόσμια Αυτόματη Αντίληψη.

Στις πρώτες δεκαετίες του 21ου αιώνα, το Αυτόματο διαμόρφωσε και συγχρόνισε τις ατομικές συνειδήσεις όσων ανήκαν στην πρώτη διασυνδεδεμένη γενιά.

Οι άνθρωποι τείνουν να υποταχθούν ουσιαστικά στην ψηφιακή τάξη, σταδιακά απογυμνωμένοι από τα χαρακτηριστικά και τις ορμές που είναι ασύμβατα με το Αυτόματο (όπως η ερωτική επιθυμία, η κριτική ικανότητα και η κατεξοχήν μοναδικότητα της εκφραστικότητας).

Αυτή η μετάλλαξη δεν μπορεί να συμβεί χωρίς τεράστιο πόνο, δυσφορία, και ψυχοπαθολογίες καταθλιπτικής ή επιθετικής φύσης.

Σίγουρα, ένα μέρος του ανθρώπινου πληθυσμού δεν μπορεί να διαμορφωθεί, να συγχρονιστεί και έτσι παραμένει στο περιθώριο της παραγωγικής διαδικασίας και των προνομιούχων πεδίων.

Οι μη-διαμορφωμένοι-μη συγχρονισμένοι, τους οποίους ένας συγγραφέας επιστημονικής φαντασίας, το όνομα του οποίου δε θα πω, αποκαλούσε “daisies” (μαργαρίτες) από το αγγλικό de-synchronized (ασυγχρόνιστοι), θα εξοντωθούν σταδιακά με τον πόλεμο, την πείνα, την υποταγή σε αδιανόητους ρυθμούς εργασιακής δουλείας και με άλλες τεχνικές εξόντωσης.

Αυτή η διαδικασία είναι ο ορίζοντας του εικοστού πρώτου αιώνα, και ήδη τον βλέπουμε να διαγράφεται με σαφήνεια στις πολιτικές γραμμές του τραμπισμού και στην τεχνο-ολοκληρωτική δράση της οποίας ο Έλον Μασκ αποτελεί τον πυρήνα.

Μια φυλή από λευκούς άνδρες λειτουργικά ανώτερους και συναισθηματικά στειρωμένους αναλαμβάνει τους μοχλούς της τεχνικής, οικονομικής και στρατιωτικής εξουσίας. Καμία πολιτική δύναμη δεν μπορεί να αντισταθεί σε αυτή την αρπαγή εξουσίας, για τον απλό λόγο ότι δεν πρόκειται για πολιτική διαδικασία, αλλά για μια τεχνολογική-αντιληπτική μετάλλαξη.

Η αντιληπτική μετάλλαξη και η γενοκτονία είναι οι δύο αποφασιστικές διαδικασίες αυτής της μετάβασης.

Η μετάλλαξη της αντίληψης πραγματοποιείται μέσω της υποταγής του ανθρώπινου νου σε μια διαμόρφωση που στοχεύει στο συγχρονισμό της δραστηριότητας του νου με τον ρυθμό του Αυτόματου.

Αναπόφευκτα, αυτή η διαδικασία μετάλλαξης συνεπάγεται πόνο.

Σκεφτείτε παθολογίες όπως είναι η Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής & Υπερκινητικότητας – (ΔΕΠΥ): δεν πρόκειται για ασθένεια, αλλά για μια απόπειρα προσαρμογής και συγχρονισμού του νου με τον χιλιαπλάσια επιταχυμένο ρυθμό της Πληροφοριακής Σφαίρας.

Η ηθική συνείδηση και η ερωτική ευαισθησία είναι κατάλοιπα της ανθρώπινης φύσης πριν την μετάλλαξη, και για αυτό τον λόγο εξαφανίζονται ραγδαία στην διασυνδεδεμένη γενιά που αναδύεται σήμερα.

Ένα άλλο χαρακτηριστικό που εκδηλώνεται στους μεταλλαγμένους είναι η αδυναμία αντίληψης του πόνου των άλλων, αποτέλεσμα της συνεχούς έκθεσης σε ροές προσομοιωμένων νευρικών διεγέρσεων, έτσι ώστε ο νους να μην διακρίνει πια μεταξύ προσομοιώσεων και ζωντανών οργανισμών και να αντιμετωπίζει τα βασανισμένα σώματα σαν πράσινα τερατάκια σε βιντεοπαιχνίδι, που δε νιώθουν πόνο και μπορούν να ξανασηκωθούν λίγα δευτερόλεπτα μετά αφού πέσουν.

Αυτός είναι ο ορίζοντας του εικοστού πρώτου αιώνα, αυτή είναι η τάση που αναπόδραστα ξεδιπλώνεται.

Η κλιματική, γεωπολιτική και κοινωνική κατάρρευση δημιουργούν το ιδανικό περιβάλλον για αυτή τη διαδικασία μετάλλαξης, μορφοποίησης και εξάλειψης των “ασυγχρόνιστων υπολειμμάτων”.

Υπάρχει όμως και η πολύ μεγάλη πιθανότητα, ο συνδυασμός αυτών των τριών καταρρεύσεων να οδηγήσει στην οριστική εξαφάνιση του ανθρώπινου είδους.

Σε αυτή την περίπτωση, κάθε τι ανθρώπινο τελικά θα σβήσει, και αυτό θα επιτρέψει την υλοποίηση του απόλυτου ιδεώδους της “Τάξης” τύπου Έλον Μασκ: την απεριόριστη αναπαραγωγή του Αυτόματου σε ένα έδαφος που θα έχει επιτέλους καθαριστεί από κάθε χαοτικό και απρόβλεπτο στοιχείο.

Παρόλα αυτά, εμείς (οι λιποτάκτες) γνωρίζουμε ότι το απρόβλεπτο δεν έχει ακόμη εξαλειφθεί.

Αλλά για όσα κάποιος δεν επιτρέπεται να μιλάει, καλύτερα να σωπαίνει.

________________

Μετάφραση: Νίκος Γκατζίκης & Τάσος Σαγρής (Κενό Δίκτυο)

ΠΗΓΕΣ:

https://francoberardi.substack.com/p/introduzione-al-secolo-ventuno

The post Εισαγωγή στον 21o αιώνα – Franco ‘Bifo’ Berardi appeared first on Void Network.